Udział tych gospodarstw dominuje w strukturze gospodarstw ogółem i w ostatnich latach wzrósł o,5 proc.

Badania objęły gospodarstwa w Polsce, na Węgrzech, Słowacji, w Czechach i Niemczech w latach 2010-2012.

Gospodarstwa podzielono na 6 klas według wielkości ekonomicznej (SO): I klasa <8; II klasa 8-25; III klasa 25-50; IV klasa 50-100; V klasa 100-500 i IV klasa > 500 tys. euro.

W trakcie badań określono potencjał konkurencyjny gospodarstw roślinnych i efektywność techniczną gospodarstw w aspekcie ich konkurencyjności.

W wyniku badań sformułowane zostały następujące wnioski:

● W latach 2000-2012 w badanych krajach wystąpił spadek powierzchni użytków rolnych w Polsce o 18,5 proc., na Węgrzech o 9,2 proc. i Słowacji o 32 proc., w Czechach i Niemczech o 2,3 proc.

● Potencjał produkcyjny polskiego rolnictwa jest wysoki w stosunku do badanych krajów, świadczy o tym powierzchnia użytków rolnych w przeliczeniu na 1 mieszkańca i wysokie zasoby pracy.

● Struktura obszarowa polskich gospodarstw jest niekorzystna, świadczy o tym niski udział gospodarstw powyżej 20 ha użytków rolnych i mała średnia powierzchnia gospodarstwa.

● Nasilający się w ostatnich kilkunastu latach wzrost udziału gospodarstw specjalizujących się w uprawie zbóż, oleistych i wysokobiałkowych (typ 15) przy jednoczesnym spadku udziału gospodarstw z różnymi uprawami (typ 16) należy ocenić negatywnie, ze względu na zagrożenie bilansu substancji organicznej w glebie.

● Powierzchnia użytków rolnych w gospodarstwach roślinnych była ściśle skorelowana z ich wielkością ekonomiczną. Podobnie było w przypadku gruntów dzierżawionych, których udział również zwiększał się wraz ze wzrostem wielkości gospodarstw.

● Nakłady pracy wyrażone liczbą jednostek pracy (AWU) w przeliczeniu na 100 ha użytków rolnych zmniejszały się wraz ze zwiększaniem wielkości ekonomicznej gospodarstw. Wśród gospodarstw w typie 15 najwyższe w poszczególnych klasach wielkości wystąpiły w gospodarstwach polskich i słowackich. Najniższe nakłady pracy wystąpiły natomiast w gospodarstwach niemieckich. Poziom nakładów pracy w typie 16 był wyższy we wszystkich grupach gospodarstw. W gospodarstwach węgierskich i słowackich był dwukrotnie wyższy, w gospodarstwach polskich i czeskich odpowiednio o: 85 i 71 proc., a w gospodarstwach niemieckich o 54 proc. wyższy.