Kontrolę przeprowadzono w 114 podmiotach gospodarczych, w tym w 11 przetwórniach ekologicznych. Wymienione artykuły rolno-spożywcze skontrolowano u:
- 54 producentów napojów bezalkoholowych,
- 21 producentów fermentowanych napój winiarskich,
- 22 producentów herbat i herbatek owocowych,
- 17 producentów kawy.

Objęto nią:
- w zakresie oznaczania parametrów fizykochemicznych – 22 partie kawy palonej mielonej, o łącznej masie 51 158 kg,
- w zakresie znakowania – 571 partii artykułów rolno-spożywczych, o łącznej wielkości 138 993 kg i 38 213 hl (z czego 19 partii produktów, o łącznej wielkości 757 kg i 8 hl pochodziło z przetwórni ekologicznych), w tym:
- 247 partii napojów bezalkoholowych reprezentujących wielkość 25 349 hl, w tym 4 partie napojów bezalkoholowych ekologicznych, o łącznej objętości 8 hl,
- 114 partii fermentowanych napojów winiarskich reprezentujących wielkość 12 864 hl,
- 154 partie herbat i herbatek owocowych reprezentujących wielkość 64 778 kg, w tym 13 partii herbat i herbatek owocowych ekologicznych, o łącznej masie 482 kg,
- 56 partii kawy reprezentujących wielkość 74 215 kg, w tym 2 partie kawy ekologicznej, o łącznej masie 275 kg.

Jakie były wyniki kontroli?
- parametry fizykochemiczne

Na podstawie wyników badań laboratoryjnych stwierdzono, że jakość wszystkich próbek kawy palonej mielonej odpowiadała wymaganiom określonym przez producenta w deklaracji. Na podstawie wyników biologicznej metody mikroskopowej nie wykryto zafałszowań dodatkami niekawowymi.
- znakowanie
Nieprawidłowe oznakowanie stwierdzono w 152 partiach, co stanowiło 26,6 % ogółem skontrolowanych artykułów rolno-spożywczych (z czego w 6 partiach produktów pochodzących z przetwórni ekologicznych - 31,6 % skontrolowanych w tym zakresie produktów ekologicznych), w tym:
- 81 partiach napojów bezalkoholowych - 32,8 % ogółem skontrolowanych partii napojów bezalkoholowych (w tym w 3 partiach produktów ekologicznych),
- 21 partiach fermentowanych napojów winiarskich - 18,4 % ogółem skontrolowanych partii fermentowanych napojów winiarskich,
- 35 partiach herbat i herbatek owocowych - 22,7 % ogółem skontrolowanych partii herbat i herbatek owocowych (w tym w 3 partiach produktów ekologicznych),
- 15 partiach kawy - 26,8 % ogółem skontrolowanych partii kawy.

Nieprawidłowości dotyczyły głównie:
w przypadku napojów bezalkoholowych:
- braku dodatkowych określeń: „zawiera cukier/cukry i substancję/e słodzącą/e” oraz „zawiera źródło fenyloalaniny”,
- użycia nazwy sugerującej, iż produkt wyprodukowano na bazie soku owocowego, podczas gdy część lub całość soku była zastąpiona aromatami, np. "Napój cytrynowy" zamiast "Napój o smaku cytrynowym",
- braku lub podania nieprawidłowej daty minimalnej trwałości, tj. podanie na opakowaniu daty minimalnej trwałości przekraczającej o 6 miesięcy datę ważności ustaloną dla tego produktu w specyfikacji – co zostało uznane za zafałszowanie środka spożywczego,
- nieprawidłowego podania informacji dotyczących składu środka spożywczego, np. nie podanie składników w kolejności malejącej, wykazanie w składzie komponentów faktycznie nieużytych do produkcji wyrobu,
- umieszczenia na etykiecie produktu nie będącego produktem ekologicznym sformułowania „ECO+”,

w przypadku fermentowanych napojów winiarskich:
- umieszczenia na etykiecie wykazu składników, w którym podano: moszcze i soki owocowe, co wprowadza konsumenta w błąd co do składu, sugerując, że składniki te zostały dodane do wyrobu gotowego,
- umieszczenia na etykiecie niewłaściwego wyrażenia określającego moc alkoholu, tj.: "Alk. 15-18%" zamiast "alk. 15 % obj.",
- wprowadzania konsumenta w błąd co do rodzaju środka spożywczego, np. poprzez umieszczenie na etykiecie fermentowanego napoju winopodobnego rysunku kiści winogron (co sugeruje, że wyrób jest winem gronowym) lub wizerunku pszczoły z plastrem miodu sugerującego, że wyrób jest miodem pitnym,
- użycie nazwy "WINO" do określenia wyrobu, który jest w rzeczywistości fermentowanym napojem winiarskim, sprecyzowanym jako napój winopochodny aromatyzowany,
- wprowadzania konsumenta w błąd co do charakterystyki środka spożywczego przez użycie w przypadku fermentowanego napoju winiarskiego nazwy „LUX Gorzka Żołądkowa”, która sugeruje inny rodzaj wyrobu,

w przypadku herbat i herbatek owocowych:
- wprowadzania konsumenta w błąd co do składu i rodzaju środka spożywczego poprzez stosowanie oznakowania, np. podanie nazwy: "Herbata zielona Pigwa" sugerującego, iż smak i aromat herbaty pochodzi od zastosowanych w produkcji owoców, podczas gdy faktycznie w produkcji zastosowano tylko aromat,
- użycia nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości/termin przydatności do spożycia, np. "Najlepiej spożyć przed:" podając miesiąc i rok, zamiast „najlepiej spożyć przed końcem”,
- nie podania obok liczby porcji (sztuk) masy netto ogółem środka spożywczego,
-  przypisywania środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorobom lub ich leczenia albo odwoływanie się do takich właściwości, np. umieszczenie oświadczenia zdrowotnego: „Wzmacnia ciało i umysł, pomaga zwalczyć stres”,
- wprowadzania konsumenta w błąd poprzez umieszczenie na produkcie nieekologicznym napisu: "Biofix Trio" sugerującego, że jest to wyrób ekologiczny,

w przypadku kawy:
- braku kodu identyfikacyjnego partii produkcyjnej,
- nieuprawnionego użycia zwrotu „kawowy”, podczas gdy receptura oraz wykaz składników produktu będącego napojem z cykorii instant potwierdzają brak kawy w środku spożywczym,
-  braku informacji o wartości odżywczej podczas gdy umieszczono oświadczenie żywieniowe/zdrowotne, np. „bogate źródło przeciwutleniaczy”,
-  umieszczenia na opakowaniu nieprawdziwych informacji dotyczących miejsca pochodzenia kawy, tj. podano, iż miejscem pochodzenia jest Brazylia i Indonezja, podczas gdy zgodnie z okazaną dokumentacją miejscem pochodzenia jest Kolumbia i Gwatemala,
-  zastosowania na opakowaniu sformułowania: „Cafe de Colombia” będącego chronionym oznaczeniem geograficznym (ChOG) dla produktu nie objętego rejestracją w tym zakresie.

Wyniki przeprowadzonej kontroli wskazują, że niezgodności w zakresie znakowania, w odniesieniu do poszczególnych asortymentów objętych niniejszą kontrolą, kształtują się na poziomie 18,4 &pide; 32,8 proc. partii. Największy odsetek nieprawidłowości stwierdzono w przypadku napojów bezalkoholowych (32,8 proc.), natomiast najniższy w przypadku fermentowanych napojów winiarskich (18,4 proc.). Poziom nieprawidłowości dotyczących znakowania herbat i herbatek owocowych oraz kawy wynosi odpowiednio 22,7 i 26,8 proc.

Porównując wyniki bieżącej kontroli z wynikami kontroli przeprowadzonych w latach 2006-2009 stwierdzono poprawę jakości w zakresie znakowania fermentowanych napojów winiarskich oraz herbat i herbatek owocowych.

W przypadku napojów bezalkoholowych nastąpiła poprawa jakości w zakresie znakowania w stosunku do 2009 roku, natomiast w porównaniu do wyników z poprzednich lat procent nieprawidłowości w znakowaniu utrzymywał się na podobnym poziomie (od 26 do 35 proc.). Analizując wyniki kontroli kawy, obserwujemy poprawę jakości w zakresie znakowania w stosunku do wyników z lat 2007–2009.

W przypadku fermentowanych napojów winiarskich obserwujemy bardzo wysoki poziom nieprawidłowości (ponad 40 proc.) utrzymujący się od kilku lat. Dopiero wyniki bieżącej kontroli wykazały znaczącą poprawę jakości w zakresie znakowania fermentowanych napojów winiarskich (o 24 p. p. w porównaniu do wyników kontroli z 2009 roku).

Analiza wyników bieżącej kontroli oraz kontroli przeprowadzonych w poprzednich latach wskazuje znaczną poprawę jakości w zakresie prawidłowości znakowania kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych. Pomimo widocznego spadku nieprawidłowości w znakowaniu w stosunku do wyników kontroli z 2009 roku, nadal do obrotu są wprowadzane artykuły niewłaściwie oznakowane, dlatego też uzasadnione jest przeprowadzanie dalszych, systematycznych kontroli w powyższym zakresie.

Źródło: IJHARS/farmer.pl

Podobał się artykuł? Podziel się!