PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Najpiękniejsze palmy rosną w Polsce

Najpiękniejsze palmy rosną w Polsce Obchody Niedzieli Palmowej w Lipnicy Murowanej; Fot. Shutterstock

Palma wielkanocna jest nierozerwalnie związana z obchodami Niedzieli Palmowej rozpoczynającej liturgię okresu wielkanocnego. Tradycyjnie w tym dniu w kościołach święci się palmy, a wielu miejscowościach uroczystości towarzyszą barwne procesje, na których można podziwiać własnoręcznie wykonane najdłuższe i najpiękniejsze ich okazy.



Obchody Wielkiego Tygodnia otwiera Niedziela Palmowa nazywana dawniej także Kwietną lub Wierzbną. Dzień ten upamiętnia wjazd Jezusa do Jerozolimy i jednocześnie wprowadza katolików w czas wyjątkowo ważny i podniosły. W Polsce tradycja święcenia palm jest wielowiekowa, a jej początki sięgają prawdopodobnie Średniowiecza. W innych europejskich krajach zwyczaj ten ma jeszcze starsze korzenie, które wynikają z tego, że dawniej wydarzenia pasyjne chętnie inscenizowano, by wierni mogli w nich naocznie uczestniczyć, a dzięki temu także lepiej je zrozumieć, ponieważ znajomość łaciny, w której sprawowana była msza święta, nie była powszechna. Stąd, już w Średniowieczu, organizowane były uroczyste pochody z wjazdem kapłana bądź figury Jezusa do kościoła w towarzystwie wiernych witających ich palmami.

W zależności od regionu i dostępnych w tym czasie roślin, palmy do dziś przybierają różną postać. W krajach śródziemnomorskich procesjom wtórują gałązki oliwne lub liście palm, a w naszym – znacznie chłodniejszym – są to raczej smukłe kompozycje wykonane z różnego rodzaju gałązek, ziół i kwiatów. Zgodnie z tradycją w bukiecie powinny znaleźć się gałązki wierzbowe, które wiosną najwcześniej budzą się do życia i symbolizują zmartwychwstanie oraz rośliny wiecznie zielone, czyli bukszpan, tuje lub cis. Prócz elementów roślinnych, palmy dekorowano również wstążeczkami, suszonymi kwiatami lub własnoręcznie wykonanymi kwiatami z bibuły.

Wyjąwszy symbolikę religijną, palmy są również kojarzone z życiem i siłami witalnymi. Zapowiadają coroczne odradzanie się natury. Zgodnie z tradycją, palma wielkanocna powinna być użyta tylko raz, tak by można ją było spalić i w następnym roku wykorzystać popiół podczas Środy Popielcowej. W związku z przypisywanymi jej właściwościami życiodajnymi i magicznymi, w tym dniu dokonywano obrzędowych czynności, mających zapewnić pomyślność zbiorów i zdrowie wśród domowników.

Dawne zwyczaje niedzielno-palmowe

Do popularnych zwyczajów należało chłostanie się przyniesionymi z kościoła palmami. Z tych wierzbowych zjadano także pączki, co miało zapobiec bólom gardła i przeziębieniom. Oprócz tego poświęconą palmą kropiono obejście, dom i bydło, zwłaszcza to młode, które na wiosnę wychodziło na pastwisko, aby zagwarantować obfitość mleka. Potem zaś, po wszystkich zabiegach, przechowywano palmę przy świętym obrazie lub przy drzwiach wejściowych, by chroniła domostwo. W niektórych częściach Polski wbijano ją także w ziemię na polu, by strzegła upraw przed złą pogodą i szkodnikami.

Tradycje wciąż żywe

Dawniej palmy wykonywano wyłącznie własnoręcznie. Przywiązywano dużą wagę do tego, w jaki sposób były zrobione. Starano się, by każda z nich była wyjątkowa i piękna. Dziś palmy robią tylko entuzjaści folkloru i ręcznych robótek, a większość z nas sięga po te dostępne na jarmarkach, bazarkach, a nawet w supermarketach. Poza tym znaczenie palm przestaje być dla współczesnych czytelne. Bywają one po prostu atrybutem świąt, a o ich symbolice religijnej, a tym bardziej ludowej, przestajemy pamiętać. Z tego względu zwłaszcza cieszą wszystkie wydarzenia, które skupiają miłośników obchodzenia Niedzieli Palmowej. Nie będzie przesadą stwierdzenie, że najbarwniejsze palmy co roku wyrastają w Polsce. Dawniej z tych najpiękniejszych słynęła Wileńszczyzna. Palmy wileńskie zyskały tak wielką popularność, że do dziś są bardzo popularne w całej Polsce, a charakteryzują się niewielkich rozmiarów kompozycjami uplecionymi z suszonych kwiatów i traw.

Obecnie zaś w wielu regionach kraju organizowane są pochody z palmami, a w ramach dorocznych konkursów, wykonywane są wysokie, nawet kilkudziesięciometrowe palmy, które zachwycają rozmiarami i kolorami. Najwięcej osób gromadzą konkursy w Lipnicy Murowanej koło Tarnowa oraz w Łysych na Mazowszu. Miejsca jednak nie ustępują im procesje w Łowiczu, w innych częściach Kurpiów i na całym Pogórzu.

O palmę pierwszeństwa w Lipnicy

Co roku w niewielkim małopolskim miasteczku, o historii sięgającej średniowiecza, odbywa się najsłynniejszy konkurs palmiarski w Polsce. Do Lipnicy Murowanej ściągają rzesze turystów, by podziwiać najdłuższe palmy w Polsce podczas konkursu, który jest organizowany od 1958 roku. W tym roku odbędzie się już 58. Edycja Konkursu Lipnickich Palm i Rękodzieła Artystycznego. Wydarzenie zainicjował poeta Józef Piotrowski, aby zachęcić społeczność z okolicznych wiosek do kultywowania tradycji przodków.

W tym roku w programie obchodów Niedzieli Palmowej, prócz konkursu i efektownej procesji, będzie można również odwiedzić jarmark wielkanocny, obejrzeć występy artystyczne, wziąć udział w warsztatach oraz po południu wysłuchać Koncertu Muzyki Dawnej.

Kurpiowskie najpiękniejsze!

Równie znany i widowiskowy konkurs na najładniejszą palmę odbywa się na Mazowszu, we wsi Łyse. Palmy z regionu kurpiowskiego osiągają kilkanaście metrów wysokości. Ponadto zachwycają swoją barwnością, gdyż wykonywane są z cienkich bibuł lub z krepiny, czasem także z dodatkiem borowiny, bukszpanu lub jałowca. Podczas tegorocznego konkursu na uczestników czekać będą wydarzenia towarzyszące, czyli wystawa i kiermasz sztuki ludowej, kiermasz wydawnictw regionalnych, a także prezentacja gospodarstw agroturystycznych.

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.92.153.90
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!