O wniosku poinformowała Anna Kabulska z wydziału komunikacji społecznej Biura RPO. Jak przypomniała, ubój rytualny, czyli bez wcześniejszego ogłuszania zwierząt, jest praktykowany w judaizmie i islamie.

RPO wniosła o stwierdzenie przepisów ustawy o ochronie zwierząt z konstytucją, Europejską Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz Kartą Praw Podstawowych, w zakresie, w jakim ustawa nie zezwala na poddawanie zwierząt szczególnym sposobom uboju na wyłączne potrzeby lokalnych wspólnot religijnych i zarazem przewiduje odpowiedzialność karną osoby dokonującej uboju rytualnego.

"Ubój rytualny, dokonywany w rzeźni i przez przyuczonego ubojowca i na wyłączne potrzeby lokalnych wspólnot religijnych, który nie odbywa się na masową skalę, zmierza zaś wyłącznie do zaspokojenia potrzeb określonej wspólnoty religijnej, jest konstytucyjnie dopuszczalny" - oceniła RPO Irena Lipowicz.

Obowiązująca obecnie ustawa o ochronie zwierząt zabrania dokonywania uboju rytualnego. W jej pierwotnej wersji wymogi dotyczące uśmiercania zwierząt tylko po uprzednim pozbawieniu świadomości nie były stosowane przy poddawaniu zwierząt szczególnym sposobom uboju przewidzianym przez obrządki religijne.

Jak oceniła RPO Irena Lipowicz, brak regulacji, które dopuszczałyby ubój rytualny wyłącznie na potrzeby lokalnych wspólnot religijnych, stanowi o naruszeniu konstytucyjnych gwarancji wolności religii.

Jak zauważyła we wniosku RPO, konstytucja nie wymienia w wyraźny sposób ochrony zwierząt wśród materialnych przesłanek ograniczenia praw i wolności, w tym wolności uzewnętrzniania religii. Mogą być one ograniczone tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Według Lipowicz, żadnej z tych przesłanek zakazu uboju rytualnego nie spełnia.

"W ocenie Rzecznika Praw Obywatelskich zasada humanitarnego traktowania zwierząt jest wartością szczególnie cenną, wartością, która powinna podlegać ochronie prawnej, z wyjątkami wynikającymi z wolności wyznania" - napisano we wniosku.