Decyzję jeszcze w poniedziałek przyjęli eksperci ds. bezpieczeństwa żywności z krajów UE.

Przewiduje ona, że kraje UE będą kontrolować wszystkie produkty (zarówno żywnościowe, jak i pasze) na bazie ryżu, importowane z Chin, pod względem zawartości w nich jednej z 26 genetycznie modyfikowanych odmian ryżu stosowanych w Chinach, ale niedozwolonych w UE. Ponadto władze chińskie będą zmuszone dołączyć do eksportowanych produktów specjalny raport potwierdzający, że nie zawierają one GMO. Raport ma być dołączony do wszystkich eksportowanych produktów z ryżu, a nie - jak dotychczas - do ich części - poinformowała KE w komunikacie opublikowanym we wtorek.

Zgodnie z unijnym prawem, jeśli importowany do UE produkt zawiera nawet śladowe ilości organizmów genetycznie modyfikowanych (GMO), musi posiadać specjalne pozwolenie do wprowadzenia do obrotu w UE. Jeśli zawiera GMO, które w prawie UE nie jest dopuszczone do stosowania w żywności, produkt nie może się znajdować na rynku unijnym, nawet jeśli GMO znalazł się w nim przypadkowo. Znaczy to, że jeśli unijni eksperci będą wykrywać ślady GMO w importowanych z Chin produktach na bazie ryżu, ich sprzedaż i dystrybucja w UE będą automatycznie zakazane.

KE od kilku lat wielokrotnie apelowała do władz Chin, aby zapobiegły obecności odmian genetycznie modyfikowanych w eksportowanym ryżu, ale bez większych rezultatów. Problem będzie narastał, ponieważ Chiny, podobnie jak inni eksporterzy ryżu, zamierzają dopuścić do obrotu dodatkowe odmiany ryżu GMO.

Problem zaistniał w 2006 roku, kiedy Wielka Brytania, Niemcy i Francja wykryły w produktach pochodzących lub wysyłanych z Chin ślady niedozwolonego ryżu Bt63. Jego odmiana jest uważana za niebezpieczną dla zdrowia, a uprawa, zdaniem ekologicznej organizacji Greenpeace, zakazana nawet w Chinach. Po apelu ze strony państw UE, KE uruchomiła w kwietniu 2008 roku specjalny mechanizm ułatwiający kontrole chińskich produktów importowanych do UE i wymusiła na chińskich władzach kontrole eksportowanej żywności.

Nie pozwoliło to jednak na wyeliminowanie problemu obecności GMO. "Państwa członkowskie nadal zgłaszały obecność GMO, a w marcu 2010 wykryły nowe rodzaje odmian" - wyjaśniła KE w komunikacie. "Dlatego na skutek tych danych oraz faktu, że genetycznie modyfikowane produkty z ryżu nie są dozwolone na rynku UE, postanowiono rozszerzyć zakres już obowiązującej decyzji i wzmocnić kontrole, zanim produkty zostaną dopuszczone do wolnego obrotu na rynku" - dodała.