Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego z 5 sierpnia 2015 r. ma wejść w życie od 1 maja 2016 r. – chyba, że zostanie przyjęta dopiero proponowana przez rząd ustawa o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, mająca ją uchylić.

Mimo to Rzecznik Praw Obywatelskich nie zajął się oceną ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego –chociaż wystosował już wystąpienie do premier Beaty Szydło, dotyczące dopiero projektowanej ustawy wstrzymującej sprzedaż nieruchomości z  Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa – i zrobił to zaledwie dwa dni po przyjęciu projektu przez rząd.

Jak poinformowano podczas spotkania z dziennikarzami, na którym zaprezentowano wystąpienie RPO do premier Szydło, skargi  dotyczące zmian w sprzedaży ziemi wpływały do Rzecznika Praw Obywatelskich od dawna.

- Skargi wpływały już wcześniej – mówiła zastępczyni dyrektora zespołu prawa cywilnego w biurze RPO Małgorzata Świątczak, a radca prawny w biurze RPO Janusz Pągowski podkreślał szybkie tempo zmian projektów ustaw dotyczących sprzedaży ziemi: – A co do konkretów, to jeżeli ma pani taką wolę, to musielibyśmy sobie odświeżyć w ogóle, jak wyglądały te przepisy, bo dynamizm – zresztą w samej tej ustawie, która jeszcze dwa tygodnie temu też wyglądała troszeczkę inaczej – powoduje, że tak ad hoc… Byliśmy dzisiaj przygotowani, aby mówić o tym, z czym mamy do czynienia teraz, a nie o tej ustawie z sierpnia 2015 roku.

Mając nadzieję na to przypomnienie, wystosowałam pisemne pytanie z prośbą o ocenę ustawy z 5 sierpnia 2015 r., która wejdzie w życie, jeśli nie zostanie uchwalona inna. Prosiłam więc o refleksje, tym bardziej, że - jak mówiono - rolnicy przysyłali do RPO wiele wątpliwości tego dotyczących, zapewne odnosili się do tych właśnie rozwiązań z 5 sierpnia 2015 r., skoro proponowane teraz są znane dopiero od dwóch dni.

Odpowiedź radcy Janusza Pągowskiego z Zespołu Prawa Cywilnego wyklucza jednak pochylenie się RPO nad kwestią sprzedaży ziemi w wersji przyjętej w ustawie z 5 sierpnia 2015 r.:

„W odpowiedzi na Pani pytanie dotyczące ustawy z 5 sierpnia 2015 roku, uprzejmie informuję, że Rzecznikowi znana jest treść ustawy z 16 grudnia 2015 roku o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. poz. 2179). Jej skutki zostały opisane w wystąpieniu Rzecznika z 24 lutego 2016 roku. Lektura uzasadnienia tej ustawy jednoznacznie wskazuje na to, że wydłużenie vacatio legis wynika z planowanych zmian w systemie kształtowania ustroju rolnego, które zawarte są w przyjętym przez Radę Ministrów projekcie ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw.