PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Sprzedaż gruntów – jak to robią Francuzi?

Sprzedaż gruntów – jak to robią Francuzi?

Ożywiająca się co pewien czas w naszym kraju dyskusja na temat tego, jak sprzedawać ziemię, zachęca do przyjrzenia się temu, jak z problemem właściwego gospodarowania ziemią rolniczą uporały się inne państwa.



Często przywoływany jest w tym kontekście przykład Francji. 

Dr Andrzej Zadura, autor raportu „Przemiany strukturalne rolnictwa w krajach Unii Europejskiej. Wyzwania dla Polski”, przygotowanego na zlecenie EFRWP, zebrał informacje na ten temat. 

Jak podaje w raporcie, obrót nieruchomościami rolnymi we Francji podlega kontroli administracyjnej na szczeblu departamentów (prefektur), których jest w kraju 96. Decyzje wydaje prefekt, kierując się zgodnością z planami dotyczącymi rozwoju rolnictwa. Celem polityki jest utrzymanie maksymalnej liczby gospodarstw rolnych z dochodami zapewniającymi „ekonomiczną żywotność gospodarstwa”. Do kontroli tego procesu stosowana jest okresowo weryfikowana tzw. jednostka odniesienia (UDR).

Zgoda prefekta jest niezbędna, gdy:

- powstanie gospodarstwo przekraczające próg od 0,5 UDR do 1,5 UDR

- nastąpi likwidacja bądź podział gospodarstwa o przedziale wielkości od 1/3 UDR do 1 UDR lub nastąpi pozbawienie go niezbędnych budynków

- wniosek o pozyskanie gruntu złożyła osoba niemająca wymaganych kwalifikacji zawodowych

- przedmiotem zakupu lub dzierżawy jest grunt odległy ponad 5 km (odległość ta zależy od departamentu).

Możliwe jest wprowadzanie dodatkowych warunków przez departamenty.

Z obowiązku autoryzacji zwolnieni są krewni i powinowaci poprzednio władającego gruntem, wówczas gdy przejęcie następuje na podstawie umowy darowizny, sprzedaży, dziedziczenia lub dzierżawy, a przejmujący posiada odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Warunkiem jest, aby poprzedni właściciel władał nieruchomością co najmniej 9 lat, a nowy nie wydzierżawił jej nikomu.

Uzupełnieniem tego postępowania jest działalność Spółek Urządzeń i Osadnictwa Rolnego (SAFER).

Działają one jako spółki akcyjne kontrolowane przez dwóch komisarzy (z ministerstwa rolnictwa oraz gospodarki i finansów), jest ich 27 . Ich zadaniem nie jest osiąganie zysku. SAFER skupują nieruchomości rolne na wolnym rynku, ustalając warunki zakupu w drodze negocjacji. Mają prawo pierwokupu, gdy:

- pozyskane nieruchomości posłużą osiedleniu, powtórnemu zasiedleniu lub utrzymaniu rolników na gospodarstwach rolnych;

- ochronie ekonomicznej żywotności gospodarstw;

- zachowaniu tradycyjnego krajobrazu i środowiska

- będą przeznaczone na cele komasacji i wymiany gruntów.

Są określone przypadki, w których SAFER nie ma prawa pierwokupu (dotyczą m.in. zbycia w rodzinie).

Ważne jest nałożenie na notariuszy obowiązku informowania SAFER o zgłoszonych do ich kancelarii zamierzonych transakcjach. SAFER ma dwa miesiące na podjęcie decyzji o skorzystaniu z prawa pierwokupu.

Nabywający grunty za pośrednictwem SAFER muszą posiadać kwalifikacje zawodowe. SAFER może nałożyć na nich obowiązek np. osobistego uprawiania gruntu, obowiązek rolniczego wykorzystania gruntu przez co najmniej 10 lat.

Kiedy przedmiotem obrotu jest całe gospodarstwo, SAFER może je zbyć tylko na rzecz młodych rolników, pracowników rolnych, rolników wywłaszczonych, dzierżawców, którym odebrano dzierżawy oraz rolników, którzy dobrowolnie wyzbyli się swoich nieruchomości w celu dokonania ich restrukturyzacji. Nabywcy całych gospodarstw przez 10 lat nie mogą ich zbywać i dzielić.

SAFER prawo pierwokupu stosują do ok. 10 proc. transakcji, częściej odwołując się do negocjacji. Mogą dzierżawić grunty, ale nie wolno im posiadać ich dłużej niż 10 lat. Posiadane grunty poddają scaleniom, melioracjom.

SAFER potrzebują autoryzacji prefekta, gdy w wyniku ich działalności nastąpi zmniejszenie lub likwidacja gospodarstwa mieszczącego się w przedziale 1/3 UDR – 1 UDR lub wynikiem skorzystania z prawa pierwokupu będzie gospodarstwo większe niż 2 UDR.

SAFER same wyceniają nieruchomość, ale właściciel może odwołać się od tej wyceny do sądu. Ma też możliwość zrezygnowania z transakcji, jeśli oferowaną cenę uznaje za zbyt niską.

Jeśli transakcja nie została zgłoszona, spółki mogą dochodzić przed sądem unieważnienia aktu sprzedaży i przejęcia nieruchomości na tych samych co nabywca warunkach lub wnioskować o pierwokup.

Kandydaci na nabywców zobowiązani są przedstawić projekty zagospodarowania nieruchomości, oceniane przez izby rolnicze, banki, rolnicze towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, dyrekcji wydziału rolnictwa w danym departamencie oraz związków rolniczych i innych.

Kodeks rolny  stwierdza: „dobra są przydzielane kandydatom, osobom fizycznym i prawnym, zdolnym zapewnić ich zarządzanie zgodnie z największymi szansami powodzenia”.

Ostateczną decyzję o wyborze nabywcy podejmuje Rada SAFER składająca się z udziałowców. Decyzje podlegają zaskarżeniu.

Udział SAFER w krajowym rynku nieruchomości gruntowych wynosi ok. 20 proc. zbywanych i kupowanych gruntów. Większość gruntów zbywana jest młodym rolnikom, którzy podejmują się prowadzenia gospodarstw rolnych.

W latach 1960-2010 we Francji ubyło 75 proc. gospodarstw rolnych, średnio ubywa ich 3 proc. rocznie.

Jak podaje autor raportu dr Andrzej Zadura, większość gospodarstw we Francji to rolnicze grupy wspólnego gospodarowania (GAEC) i spółki z o.o. rolniczego gospodarowania (EARL) – jest ich  85 proc. „Francuskie ministerstwo rolnictwa uznaje je za modelowe gospodarstwa post-rodzinne, których dalszy rozwój jest strategicznym celem francuskiego rolnictwa” – czytamy w raporcie.

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (3)

  • erste 2014-11-05 18:03:49
    nie SAFER tylko "jednostka odniesienia (UDR)"
  • erste 2014-11-05 18:02:17
    "większość gospodarstw we Francji to rolnicze grupy wspólnego gospodarowania (GAEC) i spółki z o.o. rolniczego gospodarowania (EARL) – jest ich 85 proc" - zupelnie inaczej niz w Polsce, gdzie dominuje indywidualne gospodarstwa

    pytanie do autora - wokol jakich wartosci oscyluje przecietnie SAFER?, w Polsce mediana gospodarstwa rolnego to zaledwie 5-6 ha
  • rolnik 2014-11-05 03:08:36
    APEL DO ROLNIKÓW Pilne LINK http://youtu.be/lCA2g0KKs7g
    OGÓLNOPOLSKI RUCH OBURZONYCH - RZECZPOSPOLITA OBYWATELSKA <kontakt@anprybak.pl> napisał:
    Szanowni Państwo, poniżej przesyłam Wam link do film obrazujący działalność ARiMR na terenie województwa dolnośląskiego, a także na terenie całe Polski. Dodatkowo w załączniku przesyłam Wam pismo, które wysłałem do Ministra Rolnictwa - Pana Marka Sawickiego, a także do Zastępcy Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we Wrocławiu - Pana Waldemara Reduch, w sprawie nieodpowiedzialnych działań wszystkich powiatowych oddziałów ARiMR w całe Polsce, a także Ministerstwa Rolnictwa pozbawiających polskiego rolnika dotacji finansowych z UE. Proszę o wnikliwą analizę i rozpowszechnianie tego w całym społeczeństwie rolników
    LINK http://youtu.be/lCA2g0KKs7g
    Pozdrawiam OGÓLNOPOLSKI RUCH OBURZONYCH RZECZPOSPOLITA OBYWATELSKA
    Piotr Rybak
    LINK http://youtu.be/lCA2g0KKs7g


ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.198.55.167
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!