Zgodnie ze znowelizowaną ustawą o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, dzierżawcy, którzy mają ponad 428,5 ha ziemi, muszą oddać do zasobu Agencji Nieruchomości Rolnych (ANR) 30 proc. dzierżawionej powierzchni.

Grzegorz Chyła z ANR w Gdańsku poinformował, że w Pomorskiem Agencja zaproponowała wyłączenie ziemi z dzierżawy w przypadku 106 umów. Łączna powierzchnia do zwrotu wynosiła 11 300 ha. Dzierżawcy wyrazili zgodę na zwrot 8 616 ha ziemi. Dotyczy to 85 umów.

W tym roku do zasobów Agencji ma być zwrócone 4 166 ha gruntów (do tej pory dzierżawcy przekazali Agencji ponad 600 ha). Część gruntów będzie można kupić jeszcze w tym roku; na niektóre działki już ogłoszono przetargi. W Pomorskiem pozyskane grunty znajdują się głównie w powiatach: słupskim, człuchowskim i bytowskim.

Chyła poinformował, że pozostałe 4 450 ha ziemi, na zwrot której zgodzili się dzierżawcy w Pomorskiem, będzie wyłączane i przeznaczane do sprzedaży w późniejszych latach. - Nie wszyscy rolnicy mogą wyłączyć w tym roku grunty ze względu na realizację przez nich programów rolnych współfinansowanych ze środków unijnych - wyjaśnił. W tym przypadku wyłączenie nastąpi po zakończeniu programu a może to być w 2013, 2014, 2015 lub nawet w 2016 roku.

Gdański oddział ANR poinformował, że w przypadku 21 umów dzierżawcy nie wyrazili zgody na zwrot części dzierżawionych przez nich gruntów. Będą dzierżawić całość gruntów do końca trwania umowy. Zgodnie z przepisami Agencja nie będzie mogła przedłużyć im umowy i dzierżawcy stracą prawo pierwszeństwa w nabyciu dzierżawionych gruntów.

Wcześniej portal gospodarz.pl poinformował, że w kraju tylko ok. 1/3 rolników zdecydowało się na zwrot dzierżawionej ziemi. Pozostali dzierżawcy postanowili poczekać na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczące ustawy, która nakazuje im oddanie części gruntów.

Wniosek do Trybunału Konstytucyjnego w tej sprawie złożyła w kwietniu Federacja Związków Pracodawców-Dzierżawców i Właścicieli Rolnych, według której ustawa jest niezgodna z Konstytucją.

Chyła poinformował, że cena ziemi rolnej w woj. pomorskim za I półrocze 2012 r. wyniosła średnio 21 380 zł za 1 hektar. W 2012 roku gdański oddział ANR zamierza sprzedać około 384 ha gruntów pochodzących z wyłączeń, co może dać przychód w wysokości około 8,21 mln zł. Zakładając, że potencjalni nabywcy przed podpisaniem aktu notarialnego wpłacą 10 proc. wartości ziemi, a pozostałą kwotę będą spłacać w ratach przez 14 lat, bezpośrednie wpływy w bieżącym roku mogą wynieść około 821 tys. zł.

Preferencyjne warunki zakupu ziemi będą obowiązywały maksymalnie do końca 2013 r. Od 1 maja 2016 r. ziemię będą mogli kupować także obywatele innych krajów, co znacznie zwiększy konkurencję i trzeba się liczyć ze wzrostem cen ziemi.