„Mam długą działkę (pole uprawne). Pole to jest z trzech stron otoczone gęstymi leśnymi drzewami innych właścicieli. Z tych trzech stron są szerokie pasy marnych roślin, co powoduje dużą stratę. Przeszkadzają mi również rozległe gałęzie, które powodują uszkodzenia luster i maszyn. Właściciele tych posesji nie chcą obcinać gałęzi ani usuwać drzew, które są przy granicy. Jaka powinna być odległość drzew od uprawnego pola? – pyta czytelnik z woj. śląskiego.

Problem ten regulują przepisy kodeksu cywilnego:

Prawo cywilne nie określa, w jakiej odległości od granicy pola wolno sadzić drzewa (inne przepisy dotyczą działek budowlanych).

W opisanej sytuacji trzeba sięgnąć do innych przepisów kodeksu cywilnego.

„Art. 148.

Owoce opadłe z drzewa lub z krzewu na grunt sąsiedni stanowią jego pożytki. Przepisu tego nie stosuje się, gdy grunt sąsiedni jest przeznaczony na użytek publiczny.

Art. 149.

Właściciel gruntu może wejść na grunt sąsiedni w celu usunięcia zwieszających się z jego drzew gałęzi lub owoców. Właściciel sąsiedniego gruntu może jednak żądać naprawienia wynikłej stąd szkody.

Art. 150.

Właściciel gruntu może obciąć i zachować dla siebie korzenie przechodzące z sąsiedniego gruntu. To samo dotyczy gałęzi i owoców zwieszających się z sąsiedniego gruntu; jednakże w wypadku takim właściciel powinien uprzednio wyznaczyć sąsiadowi odpowiedni termin do ich usunięcia.”

Ponieważ z listu wynika, że problem nie dotyczy drzew owocowych tylko leśnych, zakładamy, że zapewne nie dochodzi do sporu związanego z owocami.

W opisanej sytuacji główny problem to zacienienie i korzenie – co powoduje gorsze plony. Kłopot sprawiają także gałęzie sięgające nad pole czytelnika – co z kolei utrudnia prace polowe. Co można zrobić w tej sytuacji? Należy przede wszystkim zwrócić się do sąsiadów z wezwaniem do usunięcia gałęzi i korzeni przechodzących z sąsiedniego gruntu. (Najlepiej zrobić to w formie pisemnej i zachować dowód dostarczenia przesyłki, co może okazać się potrzebne, gdy dojdzie do sporu). Powinno ono zawierać „odpowiedni termin do ich usunięcia”. To zastrzeżenie odnieść trzeba do wymogów związanych z odpowiednią troską o drzewo (prace powinny być wykonane w odpowiednim okresie).