Po przystąpieniu do Unii Europejskiej, Polska musiała zastosować się do Dyrektywy Rady 91/676/EWG dotyczącej ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego (powszechnie nazywanej „dyrektywą azotanową").

Założenia dyrektywy zostały transponowane do krajowego prawa poprzez szereg ustaw i rozporządzeń. Szczegółowa znajomość wszystkich aktów prawnych jest kłopotliwa, dlatego opracowano Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - zbiór zasad, porad oraz zaleceń dotyczących prowadzenia produkcji rolniczej w zgodzie z założeniami ochrony środowiska. Opracowując Kodeks uwzględniono aktualny stan prawa w zakresie ochrony środowiska, w szczególności ochrony wód. Chociaż przestrzeganie kodeksu jest dobrowolne, trzeba mieć świadomość, że niestosowanie się do zasad w nim zawartych może być równoznaczne z nieprzestrzeganiem obowiązującego prawa.

Kodeks definiuje okresy, w których stosowanie nawozów nie jest wskazane, ze względu na niebezpieczeństwo wymywania zawartych w nich składników mineralnych (głównie azotu i fosforu) do wód gruntowych lub zmywania ich do wód powierzchniowych. Dotyczy to przede wszystkim okresu zimowego.

Kodeks jasno określa, że nie można stosować żadnych nawozów na gleby zalane wodą, zamarznięte i/lub pokryte śniegiem (Dz. U. 2007 nr 147 poz. 1033, art. 20 ust. 1 pkt 1), ponieważ zawarte w nich składniki ulegają dużym i niekontrolowanym stratom.

Z tego samego powodu w okresie od 1 grudnia do ostatniego dnia lutego, niezależnie od warunków atmosferycznych, nie można stosować nawozów naturalnych, a więc pochodzących od zwierząt gospodarskich, oraz organicznych, w tym kompostów (Dz. U. 2008 nr 80 poz. 479, § 2 ust. 4).

Nierespektowanie tych ograniczeń może skutkować karą grzywny (Dz. U. 2007 nr 147 poz. 1033, art. 41 ust. 2).

Dopuszczalne jest natomiast stosowanie nawozów mineralnych na glebach powierzchniowo zamarzniętych, tj. do głębokości mniejszej niż 30 cm, w okresach odwilży, jeżeli uzasadniają to względy organizacyjne lub agrotechniczne - dotyczy to zwłaszcza pierwszej, wiosennej dawki azotu w uprawach ozimin.

Wzmożoną ostrożność przy nawożeniu należy zachować na obszarach szczególnie narażonych (OSN). Pierwotnie, w 2004 r., ustanowiono 21 takich obszarów o łącznej powierzchni 6 264 km2 (ok. 2 proc. powierzchni kraju). Po 4 latach, w 2008 r., zweryfikowano granice i ustanowiono 19 OSN, o łącznej powierzchni 4 623 km2 (ok. 1,5 proc. powierzchni kraju). Wykaz OSN oraz szczegółowe informacje na temat programów ich ochrony można znaleźć na stronach internetowych lub w placówkach Regionalnych Zarządów Gospodarki Wodnej.

Podobał się artykuł? Podziel się!