Jak uzasadniono, zmiany mają dostosować przepisy krajowe do unijnego rozporządzenia z 21 listopada 2012 r. w sprawie systemów jakości produktów rolnych i środków spożywczych nr 1151/2012. Ponadto ich wprowadzenie jest następstwem oceny dotychczasowego systemu rejestracji i ochrony nazw.

W zakresie dostosowania do unijnego rozporządzenia m.in. przewidziano dostosowanie przepisów dotyczących procedury składania sprzeciwów do wniosków o rejestrację z innych państw do wprowadzonej dwuetapowej procedury na poziomie UE: zawiadomienie o sprzeciwie można wnieść do ministra w ciągu 2 miesięcy od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym UE, natomiast uzasadnione oświadczenie o sprzeciwie powinno być złożone w ciągu miesiąca od złożenia zawiadomienia o sprzeciwie. W odniesieniu do uzasadnionego oświadczenia o sprzeciwie, „właściwe jest”, aby Rada do Spraw Tradycyjnych i Regionalnych Nazw Produktów Rolnych i Środków Spożywczych wydawała opinię.

Założenia przewidują też wzmocnienie systemu nadzoru i poprawę efektywności kontroli urzędowych Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych – ma ona uzyskać możliwość kontrolowania z urzędu produktów oznakowanych jako chronione nazwy pochodzenia, chronione oznaczenia geograficzne lub gwarantowane tradycyjne specjalności. Dotychczas brak określenia kompetencji inspekcji powoduje, że nie może ona wykonywać kontroli u producentów, którzy wprowadzają do obrotu produkty wyprodukowane niezgodnie z zarejestrowaną specyfikacją pod zarejestrowanymi nazwami lub nazwami odwołującymi się do nich.

Przewidziano też współpracę między IJHARS i Inspekcją Handlową odnośnie do nadzoru nad tymi produktami.

Proponowane zmiany dotyczą również nadzoru nad jednostkami certyfikującymi i kar nakładanych na nie.

Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych ma też kontrolować producentów stosujących określenie jakościowe „produkt górski”.

W zakresie dotyczącym zmian wynikających z oceny funkcjonowania dotychczasowych przepisów, zaproponowano składanie tylko jednego (a nie jak dotąd dwóch) egzemplarza wniosku o rejestrację. Minister rolnictwa nie będzie w dzienniku urzędowym publikował wykazu produktów z Listy Produktów Tradycyjnych.