PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Nie ignoruj zasad cross-compliance

Nie ignoruj zasad cross-compliance

Autor: Mirosława Dzięgielewska

Dodano: 14-12-2014 09:36

Tagi:

Od roku rolnicy powinni spełniać wszystkie zasady cross-compliance. Praktyka pokazuje jednak, że nadal jest wiele niedociągnięć - wynikających i z braku wiedzy, i ze zbyt lekkiego podejścia do tematu. Wykrycie niezgodności w trakcie kontroli grozi sankcjami i to bardzo dotkliwymi. Podpowiadamy zatem, jak ich uniknąć.



Zgodnie z obowiązującymi przepisami, rolnik nie może odmówić kontrolującemu wstępu na teren gospodarstwa rolnego. Uniemożliwienie wstępu powoduje nieprzyznanie płatności z danego działania lub nawet wykluczenie z programów pomocowych. Skoro nie możemy uniknąć kontroli, to przygotujmy się do niej tak, aby uniknąć jej negatywnych skutków. Konsekwencją nieprzestrzegania norm i wymogów wzajemnej zgodności jest bowiem zmniejszenie, a nawet pozbawienie płatności: bezpośrednich, ONW, rolnośrodowiskowych oraz płatności na zalesienie gruntów rolnych. Warto zatem wiedzieć, jak uniknąć dotkliwych strat finansowych.

Ogólne zasady mogą być różnie rozpatrywane - przede wszystkim w zależności od tego, czy popełnione wykroczenia zostaną uznane za zaniedbanie (nieumyślność), czy winę (celowość). Wysokość procentowa sankcji zleży także od rodzaju i skali naruszenia norm i wymogów - oceniane są 3 kryteria: zasięg, dotkliwość i trwałość. Jeżeli wina wynika z zaniedbania - płatności zostaną obniżone średnio o 3 proc. (ale może wynosić od 1 do 5 proc. - w zależności od stopnia naruszenia). Gdy rolnikowi zostanie wykazana celowość, obniżka z zasady wynosi 20 proc. ARiMR może jednak, w oparciu o wyniki kontroli, zmniejszyć tę wielkość do 15 proc., ale też zwiększyć nawet do 100 proc. W przypadku, gdy niezgodność się powtarza (więcej niż raz w ciągu trzech kolejnych lat), naliczony procent sankcji zostaje pomnożony razy trzy, jednak łącznie nie więcej niż 15 proc. całkowitej kwoty płatności.

Część niezgodności może mieć również charakter drobnej niezgodności - są to naruszenia, które nie powodują zagrożenia dla środowiska, zdrowia ludzi czy zwierząt. Taką niezgodnością jest np. niedokonanie wpisu w ciągu 7 dni w księdze rejestracji bydła, nieoznakowanie bydła w terminie 7 dni poprzez umieszczenie na obu uszach kolczyków. W tym przypadku nakazuje się podjęcie działań naprawczych i potwierdzenie ich wykonania stosownym oświadczeniem, które należy przedłożyć do kierownika biura powiatowego ARiMR.

KTO I CO DO KONTROLI?

Wymogi i normy wzajemnej (ang. cross-compliance) zostały podzielone na następujące obszary:

- obszar GAEC - obejmuje normy dobrej kultury rolnej zgodne z ochroną środowiska,

- obszar A - obejmuje zagadnienia ochrony środowiska naturalnego,

- obszar B - obejmuje: identyfikację i rejestrację zwierząt, zdrowie publiczne, zdrowie zwierząt, zgłaszanie niektórych chorób, zdrowotność roślin,

- obszar C - obejmuje dobrostan zwierząt.

W kampanii kontrolnej 2014 wytypowano do sprawdzenia prawie 14 500 rolników. Kontrole rozpoczęto w lipcu, a zgodnie z harmonogramem będą trwały do końca roku kalendarzowego, w którym zostały złożone wnioski o płatność/pomoc. Do połowy października br. ARiMR skontrolowała ponad 9 tys. gospodarstw. Biorąc pod uwagę, że do końca roku czasu coraz mniej, trzeba liczyć się z nasileniem kontroli. Należy także pamiętać, że już raz sprawdzone gospodarstwa rolne mogą być jeszcze kontrolowane, ponieważ niektóre z norm i wymogów dotyczą okresu zimowego (m.in. utrzymanie okrywy roślinnej w okresie od 1 grudnia do 15 lutego na minimum 40 proc. powierzchni gruntów ornych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego położonego na obszarze zagrożonym erozją wodną, zakaz stosowania nawozów na glebach zalanych wodą, przykrytych śniegiem lub zamarzniętych do głębokości 30 cm oraz podczas opadów deszczu, zakaz stosowania komunalnych osadów ściekowych na terenach czasowo zamarzniętych i pokrytych śniegiem).

NA CO UWAŻAĆ?

Niezgodności występują w różnym nasileniu i zakresie w poszczególnych obszarach, ale też związane są z charakterem samego gospodarstwa i sytuacją jego właściciela. - Jest regułą, że duże gospodarstwa, zwłaszcza te, które korzystały ze środków unijnych, szybko dostosowały się do wymogów i z łatwością poddają się kontroli. Większość niedociągnięć dotyczy średnich i małych gospodarstw, szczególnie tych, gdzie nie ma następcy, a w związku z tym nie planuje się inwestycji, a jedynie utrzymuje dotychczasowy stan. Tacy rolnicy niechętnie też przychodzą na szkolenia - podkreśla Barbara Karol - kierownik Terenowego Zespołu Doradczego w Makowie.

Podsumujmy najczęściej powtarzające się błędy - w oparciu o dane statystyczne ARiMR - na podstawie wniosków o przyznanie płatności na 2013 r.

*OBSZAR GAEC - dobra kultura rolna z ochroną środowiska

- Norma N.04 - na łąkach lub pastwiskach okrywa roślinna nie była koszona i usuwana co najmniej raz w roku (do 31 lipca) lub nie były na nich wypasane zwierzęta (dotyczy m.in. obszarów NATURA 2000 i związanych z wdrażaniem Ramowej Dyrektywy Wodnej). Normy nie spełniło 4 080 rolników.

- Norma N.03 - na gruntach ugorowanych nie przeprowadzono koszenia lub innych zabiegów uprawowych zapobiegających występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów, co najmniej raz w roku - do 31 lipca. Nie spełniło 1 130 rolników.

- Norma N.01 - grunt orny nie jest wykorzystywany do uprawy roślin lub nie jest ugorowany. Normy nie spełniło 871 rolników.

- Norma N.02 - pszenica, owies, żyto lub jęczmień są uprawiane na tej samej powierzchni dłużej niż trzy lata (a rolnik nie dopełnił dodatkowych wymagań - np. nie wykonał zabiegu przyorania słomy, poplonów lub obornika, nie prowadził uprawy międzyplonów, nie złożył stosownych oświadczeń do ARiMR itp.). Nie spełniło 620 rolników.

- Norma N.05 - na obszarach zagrożonych erozją wodną nie jest przestrzegany wymóg utrzymania okrywy roślinnej na co najmniej 40 proc. powierzchni gruntów ornych - między 1 grudnia a 15 lutego. Nie spełniło 366 rolników.

- Norma N.11 - plantacje zagajników o krótkiej rotacji oraz wieloletnie plantacje trwale są zachwaszczone i nie zachowano stosownych odstępów między określonymi gruntami. Nie spełniło 293 rolników.

*OBSZAR A - zagadnienia ochrony środowiska naturalnego.

- SMR 4 - niezgodność z wymogami w zakresie ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego. Wymogów nie spełniło 163 rolników.

- SMR 2 - niezgodność z wymogami w zakresie ochrony wód podziemnych przed zanieczyszczeniem spowodowanym przez niektóre substancje niebezpieczne. Nie spełniło 24 rolników.

Jest wiele "drobiazgów", które często umykają uwadze. Kontrolerzy skrupulatnie sprawdzają np. - w jaki sposób przechowywane są substancje niebezpieczne - środki ochrony roślin, substancje ropopochodne, paliwa. Środki ochrony roślin powinny być przechowywane w oddzielnym, zamykanym pomieszczeniu, oznakowanym w widoczny sposób napisem np. "Zakaz wstępu - środki ochrony roślin". Powinny się tu znaleźć także: odzież ochronna, rękawice, szufelka, miotła oraz pojemnik z piachem lub trocinami, który umożliwi szybką neutralizację rozlanego środka chemicznego.

Zużyte oleje magazynujemy w szczelnych pojemnikach z napisem "oleje przepracowane", postawionych na utwardzonej posadzce, w zamkniętym pomieszczeniu.

Opakowania po środkach ochrony roślin należy gromadzić w zamkniętej szafce lub pojemniku z tworzywa sztucznego, w odosobnionym miejscu - do czasu ich oddania w punkcie sprzedaży (są one zobowiązane do ich odbioru). Dla własnego bezpieczeństwa rolnik powinien posiadać dokument potwierdzający przekazanie właściwym firmom niebezpiecznych dla środowiska opakowań, czy też zużytych środków. Należy pamiętać, że takie opakowania niefrasobliwie pozostawione np. na parapecie okiennym, w pomieszczeniu inwentarskim czy innym niewłaściwym miejscu, może narazić na utratę nawet 5 proc. płatności.

Dodatkowe zobowiązania dotyczą gruntów położonych na obszarze NATURA 2000. Tu kontroler może sprawdzić np., czy nie ma śladów niszczenia ptasich jaj, gniazd i siedlisk oraz zbierania bądź niszczenia roślin objętych ochroną. Warto o tym pamiętać, zwłaszcza gdy przyjmujemy gości, którzy nie mają takiej wiedzy.

- Przestrzeganie CC wiąże się z prowadzeniem wielu rejestrów, kart dokumentacyjnych, ksiąg rejestru czy ewidencji. Rolnicy wdrażający CC są przerażeni liczbą dokumentów, które muszą prowadzić. Ale z czasem sami dokonują wpisów w dokumenty i robią to coraz systematyczniej - dodaje Agnieszka Domżalska - kierownik Terenowego Zespołu Doradczego w Wołominie.

W czasie kontroli gospodarz musi jednak wykazać się nie tylko stosownym stanem posiadania i dokumentacją, ale i wiedzą. Zostanie zapytany np. o znajomość zasad stosowania osadów ściekowych, o zasady i terminy stosowania nawozów, w innych obszarach o podawanie zwierzętom związków o działaniu hormonalnym, stosowanie w żywieniu przeżuwaczy pasz zawierających białko pochodzenia zwierzęcego, procedury postępowania w przypadku wystąpienia chorób zakaźnych itp.

*OBSZAR B - zdrowie publiczne, zdrowie zwierząt i zdrowie roślin, w tym rejestracja zwierząt.

- SMR 7 - niezgodność z wymogami w zakresie systemu identyfikacji i rejestracji bydła. Nie spełniło 15 358 rolników.

- SMR 11 - niezgodność z wymogami w zakresie bezpieczeństwa żywności. Nie spełniło 787 rolników.

- SMR 9 - niezgodność z wymogami w zakresie zdrowia roślin. Nie spełniło 786 rolników.

- SMR 6 - niezgodność z wymogami w zakresie systemu identyfikacji i rejestracji świń. Nie spełniło 390 rolników.

- SMR 8 - niezgodność z wymogami w zakresie systemu identyfikacji i rejestracji owiec. Nie spełniło 214 rolników.

- SMR 10 - niezgodność z wymogami w zakresie związków o działaniu hormonalnym, tyreostatycznym i ß-agonistycznym. Nie spełniło 118 rolników.

W tym obszarze sporo uwagi poświęcono zasadom stosowania środków ochrony roślin.

- Rolnik powinien zwrócić uwagę na to, że może stosować tylko środki dopuszczone do obrotu przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. W tej dziedzinie jest bardzo dużo zmian. Są rejestrowane na nowo środki o innym spektrum działania, na co szczególnie trzeba zwrócić uwagę. Dokładność wypełnienia ewidencji łącznie z pełną nazwą środka chemicznego, jego dawką i terminem stosowania uchroni rolnika od sankcji - podkreśla Celina Szarek - z Mazowieckiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego.

Ww. środki muszą być przechowywane w oznakowanej, zamykanej na klucz szafie, ze szczelnym dnem, w pomieszczeniu z odpowiednią temperaturą (zgodną z instrukcją na środkach).

Istotnym elementem jest kontrola (na podstawie dokumentacji i wywiadu) zakazu stosowania środków hormonalnych oraz sposobu podawania leków - pod kontrolą weterynarza, z przestrzeganiem okresów karencji. Konieczna jest również możliwość odizolowania zwierząt chorych.

W przypadku pasz - należy, oprócz zapisów w dokumentacji, warunków przechowywania (np. z dala od substancji chemicznych) zwrócić uwagę na stan, np. na wygląd pasz - czasem dochodzi do ich zagrzania i wytwarzania pleśni. Kontroler zwróci również uwagę na stan pojemników - czy są suche i czyste. Jeżeli ich wygląd będzie budził zastrzeżenia i uzna, że nie są na bieżąco czyszczone, wyda ocenę negatywną. Czystość będzie również sprawdzana w tzw. ciągu dystrybucji pasz: magazyn - przygotowanie - transport - urządzenia do karmienia. Ocena wizualna jest także istotna przy wytwarzaniu produktów pochodzenia zwierzęcego - np. ocena wizualna higieny pomieszczeń do udoju i składowania mleka, czy powierzchnie urządzeń wchodzących w kontakt z mlekiem są właściwie myte.

Należy dopilnować, aby pomieszczenia, w których przechowuje się żywność i pasze, były suche, przewiewne, zabezpieczone przed szkodnikami i zwierzętami - szczelne okna i drzwi, siatki w oknach otwieranych i otworach wentylacyjnych. Problemem mogą będą również popękane i brudne ściany (należy je pokryć gładkim, łatwym do zmywania materiałem). Jak widać, w tym wypadku istotne są nie tylko finanse, ale też, a może przede wszystkim, pilnowanie czystości i porządku.

*OBSZAR C - dobrostan zwierząt.

- SMR 18 - niezgodność z wymogami w zakresie ochrony zwierząt gospodarczych. Nie spełniło 267 rolników.

- SMR 16 - niezgodność z wymogami w zakresie ochrony cieląt. Nie spełniło 239 rolników.

- SMR 17 - niezgodność z wymogami w zakresie ochrony świń. Nie spełniło 128 rolników.

Obszar C obejmujący dobrostan zwierząt został wprowadzony w 2013 r. Rolnik jest zobowiązany utrzymywać zwierzęta gospodarskie w warunkach zapewniających im swobodę ruchu, w szczególności możliwość kładzenia się, wstawania oraz leżenia. Pomieszczenia, w których utrzymywane są zwierzęta, muszą spełniać normy powierzchniowe, oświetleniowe dostosowane do danego gatunku, jak i odpowiedni obieg powietrza, stopień zapylenia, temperaturę i wilgotność. Świniom należy zapewnić stały dostęp do materiałów i przedmiotów absorbujących ich uwagę typu słoma, trociny, piłki, puste butelki do zabawy. Kontroler sprawdzi także stan racic, występowanie kulawizn, stan powłok skórnych oraz czy zwierzęta nie są osowiałe, nie odstają od stada. Istotne są również takie drobiazgi, jak posiadanie urządzeń pozwalających na doglądanie zwierząt przy braku prądu elektrycznego - mogą to być znane powszechnie latarki. Istotne jest dostosowanie pomieszczeń inwentarskich - wielkość pomieszczeń, stanowisk, kojców czy klatek, ale też rodzaj materiałów, z których są wykonane - nie mogą powodować zatrucia zwierząt (czego wyznacznikiem jest np. wydzielanie przykrego zapachu), nie grożą odpryskami mogącymi doprowadzić do zadławienia. Istotny będzie również stan wentylacji i jej efektywność - czy na ścianach i suficie nie gromadzi się nadmierna wilgoć.

Oprócz stanu technicznego pomieszczeń i ich wyposażenia, tu także sprawdzona zostanie wizualnie czystość - czy nie występuje rażący brud, odchody, kurz na ścianach, drzwiach, oknach, nie zalegają śmieci...

Rolnik musi również wykazać się odpowiednim zabezpieczeniem w pasze - ilościowym i jakościowym (zwłaszcza w przypadku cieląt).

Bezpieczeństwo i higiena pracy to temat, któremu należałoby poświęcić oddzielny artykuł. Warto jednak podkreślić, że i te zasady rolnik musi znać - dotyczą one zarówno sprzętu, prac w polu, jak i codziennego porządku w obejściu.

CO DALEJ?

Kampania kontrolna 2014 jest w toku i każdy rolnik może spodziewać się kontroli. Już przy wstępnej analizie wymogów - ich wprowadzania i przestrzegania, trudno nie zauważyć, że chcąc wyjść z tematu obronną ręką, gospodarze muszą dysponować przede wszystkim: odpowiednim wyposażeniem, skrupulatną dokumentacją i niemałą wiedzą. Okazuje się, że z przyswajaniem wiedzy i buchalterii nie jest najgorzej, ale często trzeba niestety uruchomić dodatkowe środki finansowe, dostosowując gospodarstwo do zasad. Z tym bywa trudniej. Tegoroczna kampania nie została jeszcze zakończona i przekazywanie informacji o sankcjach dla rolników za nieprzestrzeganie norm i wymogów nie jest obecnie możliwe. Pierwsze podsumowanie pojawi się pod koniec pierwszego kwartału 2015 r., gdy wszystkie ostateczne dane będą dostępne w systemach informatycznych ARiMR. Patrząc jednak na dotychczasowy przebieg kontroli, warto raz jeszcze podkreślić, że zaniedbanie nawet drobnych spraw, może rolników sporo kosztować. Warto zatem dopilnować wszystkiego, zanim na teren gospodarstwa wkroczy kontroler.

 Przeczytaj wiecej ciekawych artukułów w aktualnym wydaniu miesiecznika Farmer

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (9)

  • mag 2015-01-08 21:54:06
    ludzie ocknijmy się
    co ta masoneria z nami robi ????
    gdzie jest granica - upodlenia ludzi
    dlaczego mamy latać na łańcuchu ???
    ja nie chcę tych pos...... dopłat
    chcę być wolnym człowiekiem
    tymczasem jest gorzej niż w lagrze - wszyscy mogą ci dowalić
    co za pos.... demokracja
    życzę tej chorej uni jak najszybszego zejścia ś.n.
  • rolnik z pomorza 2015-01-06 21:17:53
    Nasz rzad nas okrada wprowadza kolejne podatki na paliwo jak wspomniał @yogi OPŁATE ZAPASOWĄ. Media takie jak telewizja maja embargo na podawanie tej informacji. Celem ma być niwelowanie spadajacycych cen paliw,,,jakby było źle ze ludzie odrobine ulży chociaz na tym paliwie,,,ten kraj jest po prostu chory!!!
  • yogi 2015-01-06 19:28:23
    Ceny paliw spadaja ale rzad na to nie pozwoli!! i bedzie pobierał tzw OPŁATE ZAPASOWA słyszeliscie juz?
  • rolnik6666 2015-01-06 19:11:53
    pierdolić te unie
  • PaqwelP 2014-12-27 11:42:18
    Ku*a a jak gdzieś w Bawarii czy tam Szwajcarii widziałem oborę na zdjęciach z medalami i pucharami a pajęczyna zasłaniała dosłownie sklepienie i okna a u nas się tylko o byle co przy%%%%%%ają
    Ta unia juz chyba każdego powoli psychicznie zaczyna dobijać.
  • . 2014-12-27 09:01:43
    Żonie zgłoś
  • komar 2014-12-27 07:48:26
    A w mojej chlewni znalazłem pajęczynę wczoraj i komu ten fakt mam zgłosić????
  • nika 2014-12-15 10:12:35
    no straszne tym bardziej że jak urząd ma coś zrobić to ma albo 14 dni na odpowiedz albo 30 ;)
    a rolnik 7.
  • arszczecin 2014-12-14 12:37:04
    Bo wy dopłaty dostajecie i KRUS płacicie rzecze nawiedzony mieszczan.


    Dopłaty dopłatami ( uj wie kiedy, uj wie jak) , a wymogi na już :P



    - SMR 7 - niezgodność z wymogami w zakresie systemu identyfikacji i rejestracji bydła. Nie spełniło 15 358 rolników.
    Najwięcej niezgodności: niedotrzymanie terminu 7 dni przy przemieszczeniach, rej cieląt etc. Straszne zaniedbanie, a biją...
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.166.233.99
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!