PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Rolnictwo zrównoważone to nie tylko dodatkowe dopłaty

Autor: Radosław Kobus

Dodano: 14-04-2017 13:52

Tagi:

Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne i Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone nie oznaczają jedynie dodatkowych pieniędzy. Poprzez realizację tego zobowiązania gospodarstwa osiągają zdecydowanie więcej korzyści.



Wraz z przyjęciem nowego PROW 2014- -2020 popularne wśród producentów rolnych programy rolnośrodowiskowe doczekały się wielu zmian i modyfikacji. W tym artykule postaramy się omówić najważniejsze i jednocześnie najtrudniejsze do spełnienia wymogi jednego z najpopularniejszych wśród rolników pakietów - Pakietu 1. Rolnictwo zrównoważone. W ten sposób pragniemy pomóc producentom rolnym podjąć decyzje, czy dla wyższych dopłat i korzyści środowiskowych warto dostosować swoje gospodarstwo do nowych (obowiązujących j uż dwa lata) ram prawnych.

WARTO, NIE TYLKO DLA DOPŁAT

Podjęcie zobowiązania rolno-środowiskowo- -klimatycznego i decyzja o realizacji Pakietu 1. to nie tylko korzyści ekonomiczne z tytułu dodatkowych dopłat. Przypomnijmy, że za każdy hektar rolnik może otrzymać standardowe dopłaty bezpośrednie i dodatkowe 400 zł do każdego gruntu ornego objętego zobowiązaniem. Przykładowo, mając 10 ha GO, co roku beneficjent programu może dostać 4000 zł dodatkowych dopłat, a mnożąc tę kwotę przez 5 lat trwania zobowiązania, otrzyma 20 000 zł. W poprzednim okresie programowania, będąc w tym pakiecie, można było dostać 360 zł/ha. Wymogów do spełnienia było jednak nieco mniej.

Decydując się na realizacje w gospodarstwie Pakietu 1., można zyskać jednak zdecydowanie więcej niż realne złotówki dla gospodarstwa. Gospodarowanie tą metodą to przede wszystkim zapobieganie ubytkowi substancji organicznej w glebie, a działania takie dają wymierne korzyści na lata. Opracowane w tym pakiecie rozwiązania wpływają bowiem pozytywnie na tworzenie cennej próchnicy glebowej, której zawartość jak wiadomo stanowi jeden z podstawowych czynników decydujących o żyzności gleby.

PAKIET 1. OPIERA SIĘ GŁÓWNIE NA ZMIANOWANIU

Jednym w ważniejszych czynników ograniczających proces degradacji gleby i sprzyjających akumulacji próchnicy jest prawidłowy, urozmaicony płodozmian. W poprawnie ułożonym zmianowaniu powinny być uprawiane rośliny należące do różnych grup użytkowych. Dodatni bilans materii organicznej łatwiej będzie osiągnąć, jeśli w zmianowaniu uwzględnimy uprawy wzbogacające glebę w materię organiczną takie jak: trawy, bobowate drobnonasienne (np. lucerna, koniczyna) czy bobowate grubonasienne (np. groch, łubin) oraz ich mieszanki. Trudniej będzie wzbogacić stanowisko w próchnicę, jeśli zmianowanie będzie opierać się tylko na roślinach zbożowych, oleistych czy jeszcze gorzej - na dużym udziale roślin okopowych (tab. 2). Należy jednak zaznaczyć, że przy takich uprawach również można uzyskać poprawę bilansu. Wystarczy wówczas praktykować częste stosowanie obornika, siać międzyplony lub pozostawiać po zbiorze słomę do przyorania.

Podsumowując, da się zauważyć, że Pakiet 1. nie jest adresowany do gospodarstw wielkoobszarowych praktykujących uproszczone zmianowanie opierające się na roślinach zbożowych. Takim gospodarstwom trudno będzie spełnić wymogi, a co więcej - 100 proc. stawki podstawowej rolnik otrzyma tylko do powierzchni maksymalnie 50 ha (75 proc. stawki podstawowej za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha, 60 proc. stawki podstawowej za powierzchnię powyżej 100 ha). Zobowiązanie to jest dobrą alternatywą dla mniejszych gospodarstw rodzinnych, które oprócz produkcji roślinnej prowadzą także produkcję zwierzęcą (w tym przypadku wymogi b ardzo łatwo spełnić).

ZOBACZ TABELĘ 1: WYMOGI I ZALECENIA 1. ROLNICTWO ZRÓWNOWAŻONE (PROW 2014-2012)

ZMIANOWANIE W PAKIECIE 1.

Regulacje pakietu 1. związane ze zmianowaniem mają wpłynąć na to, aby bilans materii organicznej w gospodarstwie był dodatni lub przynajmniej zachowany na niezmiennym, stałym poziomie. Zgodnie z nimi każdego roku należy prowadzić co najmniej 4 różne uprawy. Obwarowana wymogami jest także struktura zasiewów. Udział uprawy dominującej (jak również wszystkich zbóż) nie może przekroczyć w gospodarstwie 65 proc. Z kolei udział każdej następnej uprawy nie może być niższy niż 10 proc.

Kolejne wymogi mówią o tym, że przez 5 lat trwania zobowiązania na każdej działce rolnej muszą być zasiane co najmniej 3 grupy upraw (wykaz gatunków podzielonych na grupy można odnaleźć w załączniku nr 4 aktualnie obowiązującego rozporządzenia rolnośrodowiskowego - szczegóły dotyczące aktu prawnego w tab. 1). To jednak nie wszystko. Na każdej działce rolnej co najmniej dwukrotnie w ciągu 5 lat muszą zostać zastosowane praktyki dodatkowe, którymi są: siew międzyplonu, przyoranie słomy lub obornika.

Jednym słowem: ustalenie odpowiedniego zmianowania wraz z wplecionymi w jego przebieg praktykami dodatkowymi i coroczną kontrolą struktury zasiewów to największa trudność dla tego pakietu. Sprawa wydaje się skomplikowana, jednak w tej kwestii możemy liczyć na pomoc doradcy rolnośrodowiskowego. Listę lokalnych doradców ze stosownymi aktualnymi uprawnieniami rolno-środowiskowo-klimatycznymi można odnaleźć na stronie Centrum Doradztwa Rolniczego, pytać o nie można również w ODR-ach, w ARiMR czy w prywatnych ośrodkach doradztwa rolniczego.

WIĘCEJ BIUROKRACJI W GOSPODARSTWIE

Niestety, trzeba liczyć się z tym, że podjęcie się zobowiązania rolnośrodowiskowego to także konieczność prowadzenia znienawidzonej przez rolników papierologii. Pierwszym krokiem jest wykonanie planu działalności rolnośrodowiskowej, w którym podstawowym dla tego pakietu fragmentem jest odpowiednio ułożone zmianowanie. To na szczęście wykona wspólnie z nami doradca rolnośrodowiskowy. Usługa jednak jest płatna. Ponadto dwa razy w ciągu 5-letniego zobowiązania musimy wykonać szczegółowe analizy gleby (pH, P, K, Mg, węgiel organiczny). Rozszerzenie analizy gleby o zawartość węgla organicznego (nowość w obecnym okresie programowania) pozwala na lepsze monitorowanie efektów środowiskowych realizacji tego pakietu.

Na podstawie badań glebowych każdego roku doradca wykonuje plan nawozowy. Musimy go przestrzegać. Warto tu zaznaczyć, że obecnie nie ma w rozporządzeniu rolnośrodowiskowym ustalonych wartości granicznych dla dawek nawozowych (wcześniej granicą było 150 kgN/ha dla GO lub 60 kgN/ha dla TUZ-ów). Wysokość dawek ustala doradca na podstawie przeprowadzonego bilansu składników pokarmowych. Zawsze jednak są to racjonalne dawki nawozów uwzględniające potrzeby pokarmowe poszczególnych roślin. Rolnik ustalonych dawek nie może przekroczyć (może jednak stosować niższe, niż zapisane w planie dawki).

Kolejną, bardzo nielubianą przez rolników kwestią jest obowiązek prowadzenia rejestru działalności rolnośrodowiskowej. Każdy zabieg agrotechniczny wraz z terminem wykonania go musi być odnotowany na papierze (dokument ten stanowi dla przedstawiciela ARiMR podstawę kontroli gospodarstwa). Fragment obowiązującego obecnie rejestru zamieszczamy w tym artykule.

Są jednak także plusy tych dodatkowych obowiązków. Coroczne skrupulatne zapiski to cenne źródło ważnych informacji na temat zabiegów agrotechnicznych stosowanych w gospodarstwie. Zimą, kiedy jest na to czas, warto je na spokojnie przeanalizować i wyciągnąć cenne dla gospodarstwa wnioski. Pakiet ten wymusza także na nas dość częste badanie gleby, przestrzeganie zmianowania i jednocześnie gospodarowanie według ułożonego planu nawozowego. Takie działania przynoszą wymierne korzyści w postaci możliwości stosowania mniejszych dawek nawozowych (realne oszczędności w gospodarstwie).

NIE BÓJMY SIĘ SANKCJI

Niestety, należy mieć świadomość, że podjęcie się zobowiązania rolnośrodowiskowego wiąże się z dobrowolnym poddaniem się częstszej kontroli zewnętrznej. To jedna z głównych obaw rolników chcących realizować ten pakiet w gospodarstwie. Jeżeli na miejscu inspektorzy ARiMR stwierdzoną uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach tego pakietu, płatność rolnośrodowiskowa może być pomniejszona lub nawet niewypłacona. W skrajnych przypadkach i rażących zaniedbaniach płatność może nawet podlegać zwrotowi. Nie ma co jednak z tego powodu rezygnować ze starań o te dopłaty. Obecne wymogi regulujące wysokość zmniejszeń kwot płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej wydają się być mniej restrykcyjne niż te obowiązujące w starym PROW.

Artykuł ukazał się w wydaniu 11/2016 miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (3)

  • rolnik6666 2017-04-15 18:59:30
    warto -tylko dla pieniędzy oczywiście
  • Jojo 2017-04-14 22:24:08
    A mnie on nie robi problemów. 360 zł na ha bylo w poprzednim...to kupa kasy. Zmianowanie i tak robię, obornik stosuję co 3 lub 4 lata, poplony po zniwach moge zasiać, doradca wyliczy ile czego potrzeba .... bez problemu - wchodzę w to.
  • Ola 2017-04-14 17:15:10
    Mamy ten program i powiem że gra nie warta jest świeczki. Ile nerwów przy obliczeniach i wykluczeniach to kosztuje to tylko my wiemy. Nie po raz pierwszy ale po raz ostatni weszliśmy w ten pakiet 😳
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 188.146.64.25
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!