Nowe przepisy przygotowano ze względu na zagrożenie powodziami, które powodują znaczne straty w gospodarce i mieniu prywatnym. Dotychczas każdorazowo po wystąpieniu powodzi konieczne było uchwalenie specustawy przyznającej szczególną pomoc poszkodowanym i dokonywanie zmian w obowiązujących przepisach. Rozwiązania zaproponowane w nowej ustawie mają charakter bardziej uniwersalny, dzięki czemu zapewnią sprawniejsze i szybsze udzielenie pomocy poszkodowanym przez żywioł powodzi.

Założono, że Rada Ministrów będzie każdorazowo określić w rozporządzeniu wykaz gmin lub miejscowości poszkodowanych w wyniku powodzi, w których zastosowanie będą miały szczególne rozwiązania określone w ustawie. Rozporządzenie będzie wydawane w przypadku wystąpienia powodzi o dużych rozmiarach, gdy środki zastosowane przez terenową administrację rządową i samorząd terytorialny okażą się niewystarczające. Premier będzie otrzymywał odpowiednie dane od wojewodów. Na podstawie tego rozporządzenia będzie można udzielać pomocy poszkodowanym przez okres nie dłuższy niż 12 miesięcy.

Postanowiono, że w roku, w którym wystąpiła powódź minister finansów będzie mógł utworzyć rezerwę celową, przeznaczoną na sfinansowanie usuwania jej skutków. Założono, że łączna wartość pomocy publicznej udzielonej na podstawie ustawy, z przeznaczeniem na naprawę szkód spowodowanych powodzią, nie będzie mogła przekroczyć wartości szkód materialnych poniesionych wskutek tego kataklizmu.

Przyjęto, że rodzina lub osoba samotnie gospodarująca, poszkodowana w wyniku powodzi, w celu zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych będzie mogła otrzymać jednorazowy zasiłek powodziowy do 2 tys. zł. Jednocześnie postanowiono, że gdy wartość szkód nie przekroczy 2 tys. zł - zasiłek będzie wypłacany w wysokości odpowiadającej poniesionej szkodzie, natomiast gdy poniesiona szkoda będzie równa lub większa niż 2 tys. - zasiłek będzie wynosił 2 tys. zł. Zasiłek będzie przyznawany niezależnie od dochodów rodziny lub osoby samotnie gospodarującej. Decyzję o przyznaniu zasiłku będzie wydawał wójt (burmistrz, prezydent miasta) niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 2 dni (licząc od dnia wpłynięcia wniosku). Zasiłek będzie też wypłacany niezwłocznie, nie później niż w ciągu 2 dni (licząc od dnia wydania decyzji o jego przyznaniu). Zasiłek co do zasady nie będzie podlegał zwrotowi. Podstawą jego przyznania będzie oświadczenie zawarte we wniosku, że osoba go składająca poniosła szkodę w związku z powodzią.