PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Kiedy łubin pozwala zarobić

W którym systemie uprawy gleby łubin najlepiej plonuje? Czy tylko wysokonakładowa technologia uprawy zapewnia rentowność produkcji tej rośliny?



Doświadczenia łanowe prowadzone w Przebędowie w Wielkopolsce przez Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu wskazują, że w uprawie łubinów dobrze sprawdza się metoda uproszczonej uprawy gleby, jak również siew bezpośredni w ramach uprawy zerowej. Z badań wykonanych w latach 2012-2014, w których sprawdzano efekty produkcyjne łubinu żółtego i wąskolistnego w 3 systemach uprawy: tradycyjnym - orkowym, uproszczonym i zerowym, wynika, że najwyższą wartość produkcji można osiągnąć, wykorzystując system uproszczonej uprawy gleby. Z kolei koszty bezpośrednie najwyższe są przy korzystaniu z systemu uprawy tradycyjnej, najniższe zaś przy siewie bezpośrednim. Najwyższą nadwyżkę bezpośrednią można uzyskać w warunkach uproszczonej uprawy gleby, a najniższą przy orkowym systemie jej uprawy (tabela).

W analizie efektu produkcyjnego poszczególnych systemów uprawy do wartości zebranych nasion dodano dopłaty z tytułu jednolitej płatności obszarowej (JPO) w kwocie 830,30 zł, uzupełniającej płatności podstawowej (UPO) w wysokości 139,39 zł (pamiętajmy, że doświadczenie obejmuje także okres, w którym ta dopłata obowiązywała) i specjalnej w wartości 719,43 zł.

Najwyższą wartość produkcji 3507,24 zł uzyskano w łubinie wąskolistnym, stosując uproszczoną uprawę gleby. Niemniej jedynie o 3 proc. była ona niższa przy systemie orkowym. Tym samym także nadwyżka bezpośrednia w wysokości 2023,64 zł była najwyższa w odniesieniu do łubinu wąskolistnego przy uprawie uproszczonej, natomiast w tradycyjnej o 8 proc. niższa, a przy siewie bezpośrednim różnica ta sięgała 15,5 proc.

Oczywiste jest, że koszty bezpośrednie najniższe były (niezależnie od gatunku łubinu) przy korzystaniu z siewu bezpośredniego. W przypadku łubinu wąskolistnego wynosiły one 1406,70 zł. Przy uprawie uproszczonej były o 5 proc. wyższe - 1483,60 zł. W kosztach bezpośrednich uwzględniano: materiał siewny, nawozy mineralne, środki ochrony roślin, koszty robocizny, paliwo, podatek rolny. Przedstawione wyniki wskazują, że za uprawą uproszczoną przemawiają oszczędność pieniędzy i czasu.

Analizie poddano także plon białka i kosztów produkcji 1 kg białka w latach 2012-2014. W systemie uprawy uproszczonej średni plon białka z ha wyniósł: łubin wąskolistny - 565 kg/ha, łubin żółty - 644 kg/ha. Natomiast koszt produkcji 1 kg białka wynosił odpowiednio: 2,62 zł i 2,35 zł.

INTENSYWNOŚĆ UPRAWY A PLON NASION

Równocześnie w latach 2011-2013 w Zakładzie Doświadczalno-Dydaktycznym w Gorzyniu prowadzono badania, w których analizowano wpływ intensywności uprawy (nisko-, średnio- i wysokonakładowej) na plonowanie łubinu żółtego.

W technologii niskonakładowej wykonywano jedynie zaprawianie nasion Nitraginą oraz mechaniczne zwalczanie chwastów. W średnionakładowej zastosowano zaprawianie nasion Nitraginą i Vitavaxem 200 FS, nawożenie NPK (15-50-70 kg/ha) oraz chemiczną walkę z chwastami. Technologia wysokonakładowa obejmowała oprócz zaprawiania nasion Nitraginą i Vitavaxem 200 FS, wyższe dawki NPK (30-70-100 kg/ ha), nawożenie nalistne mikroelementami, chemiczne zwalczanie chwastów, szkodników i chorób, a przed zbiorem desykację. Doświadczenie przeprowadził zespół naukowców Katedry Agronomii Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu - dr Agnieszka Faligowska i dr Grażyna Szymańska pod kierownictwem prof. dr. hab. Jerzego Szukały i prof. dr. hab. Wiesława Koziary.

W przeprowadzonych badaniach stwierdzono, że plon nasion był zróżnicowany w zależności od przyjętej technologii uprawy. Łubin żółty najniżej plonował w technologii niskonakładowej - 16 dt/ha. Wyższy plon - 16,8 dt/ha osiągnięto w technologii średnionakładowej, a najwyższy w wysokonakładowej - 18,1 dt/ha.

Najwyższą nadwyżkę bezpośrednią oraz najniższy koszt produkcji 1 kg białka uzyskano jednak w technologii niskonakładowej. Głównym powodem była rezygnacja z kosztownych chemicznych zabiegów ochrony roślin.

ŁUBIN TO NIE TYLKO BIAŁKO PASZOWE

Łubiny - żółty, biały i wąskolistny, uprawiać można w plonie głównym, poplonach, na nasiona lub zielonkę, a także susz. Ich zaletą jest gromadzenie w glebie azotu dla roślin następczych oraz fakt, że przy nawożeniu azotem nie wymagają wysokich dawek tego składnika (25-30 kg N/ha). Wszystkie trzy gatunki żyją w symbiozie z bakteriami brodawkowymi, które asymilują wolny azot z powietrza i dostarczają go swoim gospodarzom. Przyorując ich resztki pożniwne bądź traktując jako zielony nawóz, wprowadzamy do gleby od 90 do 200 kg N/ha. Najintensywniejszy okres wiązania wolnego azotu przypada na początek kwitnienia roślin. Zatem jeśli łubin uprawiany jest na zielony nawóz, to powinno się go zaorać właśnie w tym okresie. W zależności od kierunku uprawy, łubiny dostarczają od 4 do 8 t/ha suchej masy resztek roślinnych. Wpływają one znacząco na zwiększenie zawartości próchnicy w glebie i poprawę jej żyzności.

Wraz ze słomą łubinu do gleby powraca także 15-35 kg/ha fosforu, 80-110 kg/ha potasu, 20-30 kg/ha wapnia, 11-17 kg/ha magnezu. Ponadto trafiają do niej stosunkowo duże ilości mikroelementów: 35-50 g/ha miedzi, 700-1150 g/ha żelaza, 1600- 2250 g/ha manganu, 180-210 g/ha cynku.

Głęboko zagłębione korzenie po obumarciu roślin pozostawiają w glebie kanaliki przyczyniające się do lepszego jej przewietrzania i poprawy stosunków wodnych. Ma to szczególne znaczenie na glebach zwięźlejszych. Łubiny dzięki głębokiemu systemowi korzeniowemu korzystają ze składników pokarmowych niedostępnych dla upraw płytko korzeniących się, jakimi są np. zboża, tym samym zapobiegają ich bezpowrotnej stracie. Ponadto wydzieliny ich korzeni wpływają na udostępnienie uwięzionych przez sorpcję chemiczną pierwiastków, jak np. fosforu. Uprawa łubinu ma także charakter fitosanitarny, co ma szczególne znaczenie w gospodarstwach nastawionych na produkcję zbóż i z monokulturą tych upraw. Najbardziej sprzyjające do uprawy łubinów są gleby lekkie, klasy IVb, V. System korzeniowy tych roślin nie rozwija się prawidłowo w glebie zbyt zbitej i niezawierającej powietrza lub podmokłej. Optymalny odczyn gleby dla uprawy tych roślin to pH 5,5-6,0.

 

Artykuł pochodzi z numeru 12/2015 miesięcznika Farmer

Zamów prenumeratę

 

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (2)

  • ja 2015-12-21 00:56:56
    hmm, gleba lekka IVb... U mnie gleby tej klasy to gliny bardzo trudne w uprawie ze względu na dużą zwięzłość.
  • jarki 2015-12-20 11:57:24
    macie takie doświadczenie w uprawie grochu ?
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.198.111.185
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!