Byliny kłujące opatrzone są w system obronny w postaci kolców na liściach, kłujących podsadek pod kwiatami czy koszyczkami kwiatów posiadających sztywne i ostre działki. Wyglądają bardzo egzotycznie i w różnych starożytnych kulturach ich podobizny zdobiły elementy architektury czy dzieła sztuki. Od rodzaju takich ornamentów ozdobnych pochodzi nazwa botaniczna rośliny zwanej akant (Acanthus).

Rośliny kłujące można zaliczyć do tzw. suchorośli, które wykazują wysoką odporność są na suszę i upały, a ich kwiaty zachowują trwałość prze długi czas. Nie mają dużych wymagań, a zbytnia dbałość w postaci nawożenia i częstego podlewania jest dla nich niekorzystna. Zatem takie byliny ozdobne powinny rosnąć w miejscach suchych, w glebie piaszczystej i koniecznie na stanowisku słonecznym. Najładniej prezentują się posadzone w grupie, np. w ogrodzie żwirowym lub na skalniakach.

Najbardziej popularną byliną z tej grupy jest przegorzan pospolity (Echinops ritro) (Fot. 2). Roślina dorasta do 1 m wysokości. Ozdobą są kuliste, kłujące koszyczki kwiatowe (2-4 cm śr.) o stalowoniebieskiej barwie. Liście są pierzastodzielne, od spodu srebrzyste i posiadają kłujące szczecinki. Kwiatostany idealnie nadają się do suszenia. Rośliny bardzo ładnie prezentują się osadzone w grupie lub w kompozycji z innymi waszymi roślinami. Kwitnie od lipca do września.

Mikołajki (Eryngium) to chyba najbardziej znane rośliny kłujące (Fot. 3). Podobnie jak poprzedni gatunek wytwarzają kuliste lub owalne kłujące kwiatostany dodatkowo opatrzone w ostre, spiczaste lub piłkowane, niebieskie podsadki. Kwiatostany i łodyga (dł. 50 - 100 cm) mają połyskliwy, niebieskawy odcień. Mikołajki często są stosowane do kompozycji bukieciarskich. Najbardziej popularne gatunki spotykane w uprawie to: mikołajek nadmorski (E. maritimum), m. płaskolistny (E. planum), m. alpejski (E. alpinum).

Akant (Acanthus) jest bardzo dekoracyjną o egzotycznym wyglądzie byliną (Fot. 4). Dorasta do 50-100 cm wysokości. Ozdobą byliny są duże, pierzaste i lśniące liście, niekiedy kłujące. Rośliny często były motywem wykorzystywanym w starożytnej ornamentyce. Akanty kwitną na przełomie lipca i sierpnia. Na długim pędzie wytwarzają biało-różowe lub fioletowe osadzone są w kątach kolczastych przykwiatków kwiaty. W uprawie spotykanych jest kilka gatunków m.in. akant długolistny (A. longifolius), a. kłujący (A. spinosus) oraz a. miękki (A. mollis).