Wysokość dawki azotu na łąki zależy od intensywności ich użytkowania (łąki 2- i 3-kośne), składu botanicznego runi oraz od warunków wodnych i pogodowych. Dobra 2-kośna łąka pozwala zebrać do 8 t siana z ha, 3-kośna plonuje na poziomie 10 t/ha. Z danych statystycznych wynika jednak, że średni plon siana wynosi ok. 5 t/ha. Świadczy to o niezbyt efektywnym wykorzystaniu łąk będących naturalnym źródłem pasz dla przeżuwaczy. Przyczyną takiego stanu są zwykle ograniczone nakłady na racjonalne zagospodarowanie trwałych użytków zielonych, w tym ich nawożenie. Pod wpływem nawożenia nie tylko wzrasta plon, ale następują też zmiany w jego s makowitości i jakości.

PRZYJRZYJ SIĘ ŁĄCE

Zarówno skład florystyczny runi łąk, jak i wysokość plonu są odwzorowaniem zasobności gleby w składniki pokarmowe. Przy podejmowaniu decyzji o nawożeniu makroelementami można wykorzystać rośliny wskaźnikowe, których obecność lub ustępowanie z runi świadczy o zawartości w glebie składników pokarmowych na określonym poziomie oraz o odczynie gleby. Właściwszym sposobem jest analityczne określenie zasobności gleby w przyswajalne składniki mineralne.

Do wytworzenia plonu siana na poziomie ok. 5 t/ha roślinność łąkowa pobiera z gleby 80-100 kg N, 100-125 kg K2O, 25-40 kg P2O5, 50-70 kg CaO i 10-12 kg MgO. Przy dużym udziale roślin motylkowatych w runi nawożenie azotem może być ograniczone, natomiast ważne jest wapnowanie i nawożenie pozostałymi składnikami, w tym także mikroelementami. Planując nawożenie, należy pamiętać, że przyswajalność składników pokarmowych przez różnogatunkową roślinność runi jest zmienna i szacuje się ją na 40-80 proc. dla azotu, 30-45 proc. dla fosforu, 80-95 proc. dla potasu oraz ok. 30 proc. dla magnezu.

Aby nawozy zostały racjonalnie wykorzystane przez rośliny, musimy pamiętać o uregulowaniu odczynu gleby. W przeciwnym razie nasze łąki będą ciągle głodne. Jak wiadomo, trawy lubią gleby o odczynie lekko kwaśnym. Takim gatunkom jak życice, wiechlina łąkowa, tymotka łąkowa, a więc tym najbardziej plennym, właśnie taki rodzaj gleby najbardziej odpowiada. Jednak inne, np. kostrzewa łąkowa, stokłosa bezostna, aby osiągnąć maksymalną wydajność, potrzebują gleb o odczynie obojętnym. Również rośliny motylkowe zdecydowanie preferują gleby odkwaszone. Przy niskim odczynie niemożliwa staje się ich symbioza z bakteriami brodawkowymi, wiążącymi azot z powietrza. Przyjmuje się, że najwyższe plony uzyskuje się przy pH gleby 5,5-7,0. Tymczasem większość łąk rośnie na glebach kwaśnych o pH poniżej 5,5.

NAWOŻENIE AZOTEM