Wapno, wchodząc w reakcje z cząsteczkami próchnicy, przyczynia się do tworzenia struktury gruzełkowatej, dzięki czemu przeciwdziała powstawaniu warstw zagęszczonych. Gleby stają się bardziej przewiewne, łatwiejsza jest ich uprawa. Gleby ciężkie nie zlepiają się i dłużej utrzymują wilgoć, z kolei bardziej suche nie zaskorupiają.

W glebie o uregulowanym odczynie szybciej rozkładana jest materia organiczna i łatwiej budowana próchnica. Wapnowanie odpowiedzialne jest za lepszy dostęp dla roślin składników pokarmowych z gleby wnoszonych w nawozach, zwłaszcza magnezu oraz fosforu. Przede wszystkim reguluje odczyn gleb kwaśnych i poprawia ich żyzność poprzez polepszenie warunków wodno-powietrznych. Neutralizuje szkodliwe dla roślin działanie glinu, optymalizuje pobieranie przez rośliny z gleby manganu, reguluje potasu.

Nawożenie wapniem ogranicza możliwość nagromadzania się substancji fitotoksycznych pochodzących z mikrobiologicznego rozkładu słomy w glebie. Powoduje neutralizację kwasów organicznych, ich fitoksycznego działania na wysiane rośliny, które może wystąpić w pierwszych dwóch miesiącach rozkładu słomy.

Na glebach kwaśnych na słomę zastosować można kredę, wapno węglanowe w dawce 0,5–1 t CaO/ha. Należy wymieszać glebę i nawóz ze słomą na głębokość ok. 6 cm. Wierzchnia warstwa gleby 2–3 cm musi być wolna od nawozu wapniowego, w przeciwnym wypadku wystąpią problemy ze wschodami roślin. Przy czym gleba musi być zaopatrzona w azot. W takich warunkach odczyn warstwy gleby zostanie zneutralizowany i uruchomione zostaną drobnoustroje glebowe, mineralizacja będzie mogła przebiegać dzięki dostępności azotu.

Jeśli stosuje się wapno na słomę zbóż, a kolejną rośliną w płodozmianie jest rzepak to po przyoraniu, przed siewem rzepaku aplikuje się azot wykorzystując saletrę amonową. Przedsiewne nawożenie rzepaku azotem musi być przeprowadzone. Jednak stosowanie mocznika czy RSM po wapnie spowoduje straty azotu z nawozu. Na glebach o uregulowanym odczynie na słomę stosuje się nawożenie azotowe przeważnie wykorzystując mocznik lub RSM.