PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Aby łan nie wyległ

Aby łan nie wyległ Fot. K. Szulc

Regulatory wzrostu są cennym narzędziem agrotechnicznym. W zbożach zapobiegają ich wyleganiu, natomiast w rzepaku wyrównują pokrój roślin w łanie i wpływają na równomierność kwitnienia. Jest jednak kilka zasad, których należy przestrzegać, aby efekt ich działania był zgodny z oczekiwaniami.



Przyczyną wylegania zbóż są najczęściej: zbyt duża obsada roślin, wysokie nawożenie azotem, niskie zaopatrzenie roślin w potas. Do wylegania roślin przyczynia się także porażenie chorobami podstawy źdźbła, uprawa odmian mało odpornych na wyleganie oraz niekorzystne warunki atmosferyczne w czasie wegetacji, a więc intensywne opady deszczu w połączeniu z bardzo silnym wiatrem.

By zminimalizować zagrożenie wyleganiem do siewu, można wykorzystywać odmiany któtkosłome, jednak uzyskuje się z nich niższe plony niż z odmian o tradycyjnej długości słomy. Nie chcąc zatem ryzykować wylegania zbóż z tradycyjną długością słomy, zwłaszcza w plantacjach intensywnie nawożonych, do regulacji wysokości roślin można zastosować preparaty wpływające na wzrost roślin. Ich aplikacja jest szczególnie wskazana względem odmian mieszańcowych zbóż, które wytwarzają duże kłosy, wypełnione ciężkim ziarnem. Taka roślina bez zastosowania regulatora wzrostu nie jest w stanie utrzymać plonu i wylega.

Zwrócić uwagę trzeba szczególnie na pszenicę, która ma największe znaczenie gospodarcze w naszym kraju i w ogólnej powierzchni zbóż uprawia się jej najwięcej. W niektórych przypadkach jest szczególnie narażona na wyleganie i dlatego wskazane jest stosowanie regulatorów. Zabieg regulacji powinien być wykonany przy uprawach intensywnych, zwłaszcza odmian ozimych pszenicy charakteryzujących się wyższą podatnością na wyleganie, a także w rejonach z większym nasileniem chorób podstawy źdźbła, szczególnie łamliwości oraz tam, gdzie notuje się częste wyleganie zbóż.

WŁAŚCIWY MOMENT STOSOWANIA

W zbożach regulator wzrostu należy zastosować, gdy są w fazie pierwszego kolanka. Prawidłowo wykonany zabieg w tej fazie usztywnia źdźbło, dolne międzywęźla są krótsze i szybciej drewnieją, zmniejsza się także podatność roślin na choroby podsuszkowe. Jak uchwycić właściwy moment do przeprowadzenia zabiegu? Najlepiej wziąć 5-6 roślin i rozciąć wzdłużnie ostrym nożem źdźbła. Faza pierwszego kolanka (BBCH 31) jest w momencie, gdy pierwsze kolanko jest co najmniej 1 cm powyżej węzła krzewienia.

Wśród możliwych do wykorzystania substancji są: chlorek chloromekwatu (CCC), trineksapak etylu, a także triazole oraz etefon. Przy czym etefon w niektórych gatunkach zbóż (pszenżyto jare i żyto) stosuje się od fazy 2-go kolanka, lub od ukazania się liścia flagowego (jęczmień ozimy i jary). Retardanty poza właściwościami skracającymi wzmagają także krzewienie i zwiększają liczbę źdźbeł kłosonośnych. Wśród zarejestrowanych preparatów w pszenicy, opartych o chlorek chloromekwatu, są: Adjust SL, Antywylegacz Płynny 675 SL, CCC 720 SL, Cekwat 750 SL, Cycocel 750 S,L Medax Top 350 SC, Reduktor 750 SL, Shorti 725 SL Stabilan 750 SL, Stabilator 750 SL.

Trineksapak etylu zawierają: Bold 175 EC, Chiffchaff 250 EC, Consul 250 EC, Cuadro 250 EC, Heltar 250 EC, Heltrin 250 EC, Midas 250 EC, Modan 250 EC, Moddus 250 EC i Moddus Start 250 DC, Optimus 175 EC i Optimus Super 175 EC, Proteg 250 EC, Rigid 250 EC, Stiff 250 EC, Stunt 250 EC, Trexstar 250 EC, Trineksapak 250 E.

W etefon wyposażone są: Baia P, Cerone 480 SL, Certes 480 SL, Ephon Top, Etefo 480 SL, Etephon, Nutefon 4 80 SL oraz Padawa i Retar 480 SL.

MECHANIZMY DZIAŁANIA

Chlorek chloromekwatu, działając na hormony wzrostu, powoduje skracanie dolnych międzywęźli. Nie tylko ściany źdźbła są pogrubione, także blaszki liściowe roślin stają się nieco grubsze i szersze. Preparaty na bazie tej substancji można wykorzystać w uprawach pszenicy ozimej i jarej, życie, pszenżycie ozimym, jęczmieniu jarym oraz owsie.

Trineksapak etylu usztywnia źdźbła oraz stymuluje wzrost korzeni i także działa na dolne międzywęźla. Retardanty z tą substancją stosuje się w jęczmieniu ozimym i pszenicy ozimej, życie oraz owsie. Obie substancje, chlorek chloromekwatu i trineksapak etylu, można stosować w temperaturach 10-15oC. Jeśli po aplikacji preparatu wystąpią niższe temperatury niż 7oC, nie będzie zadowalającego efektu działania środka. Po zastosowaniu preparatu przez 5-10 dni temperatura musi wynosić 10oC, by zabieg był skuteczny.

Mechanizm działania etefonu polega na uwalnianiu etylenu do przestrzeni międzykomórkowej, zahamowana zostaje aktywność hormonów powodujących wzrost roślin i następuje skracanie górnych międzywęźli. Etefon aplikuje się w temperaturze 15-20oC.

W przypadku występowania suszy lepiej odstąpić od zabiegu regulatorem wzrostu. Działanie preparatem na roślinę w warunkach stresowych wywoła kolejny stres i przyniesie negatywny skutek. Dawka ratardantu zależy od skali zagrożenia wyleganiem i w przypadku większego niebezpieczeństwa jego wystąpienia, stosuje się dawki z górnych przedziałów zaleceń - zgodnie z etykietą produktu. Zdecydować także trzeba, czy wykonać jeden, czy dwa zabiegi skracania zbóż. W przypadku wysokiego zagrożenia wyleganiem prawdopodobnie zachodzić będzie konieczność zastosowania regulatora wzrostu jeszcze w fazie liścia flagowego i szczególnie trzeba zwrócić uwagę na ozime pszenżyto i jęczmień.

Dość powszechnie jako substancje regulujące wzrost roślin wykorzystywane są fungicydy systemiczne z grupy triazoli, zwłaszcza że pierwszy zabieg fungicydowy T1, który ma zadanie chronić przed chorobami podstawy źdźbła, wykonuje się w fazie 1-go kolanka. Najlepiej wówczas sięgnąć właśnie po triazole, które nie tylko służą do walki z chorobami podsuszkowymi mogącymi powodować wyleganie, ale także silnie działają na wzrost i rozwój roślin. Substancje tej grupy poprzez hamowanie biosyntezy giberelin redukują wydłużanie się międzywęźli, a tym samym wykazują działanie retardacyjne. Działają podobnie do chlorku chloromekwatu, trineksapaku etylu. Ponadto dodatkowo stymulują/hamują wzrost korzeni i działają pozytywnie na syntezę chlorofilu oraz karotenoidów, co oznacza, że rośliny poddane działaniu triazoli mają ciemnozielone zabarwienie.

W tej grupie w pszenicy wykorzystać można np. epoksykonazol, na którym oparte są preparaty: Cortez 125 SC, Epoksy 125 SC, Raster 125 SC, Rekord 125 SC, Respekto 125 SC, Rubric 125 SC, Safir 125 SC. Stosować można również metkonazol, który jest zawarty w fungicydzie Caramba 60 SL, czy tebukonazol - popularną substancję czynną występującą w wielu preparatach. W przypadku stosowania mieszanin fungicydów triazolowych z regulatorami wzrostu dobrze jest zmniejszyć dawkę regulatora.

RZEPAK

Wiosenne stosowanie regulatorów wzrostu w rzepaku ma na celu nie tylko ograniczyć nadmierny rozwój pędu głównego, ale także wyrównać długość bocznych rozgałęzień. Zrównanie pędów bocznych to równomierne kwitnienie, dojrzewanie łuszczyn i wykształcanie nasion. Niższy łan zapobiega wyleganiu, choć niekoniecznie odmiany tradycyjne muszą wylegać. Wpływ na to ma wiele czynników, m.in. warunki pogodowe w czasie wegetacji. Warto zwrócić uwagę, że nie wszystkie odmiany, zwłaszcza np. karłowe będą dobrze reagować na zabieg skracania. Zastosowanie regulatorów wzrostu zmniejsza ilość słomy, która musi być przyjęta podczas zbioru przez kombajn, tym samym ułatwia ten proces. Preparaty oprócz działania skracającego i regulującego pokrój często mają zastosowanie ochronne, jako fungicydy. Ważne jest, aby stosować regulatory wzrostu w odniesieniu do stanu roślin w łanie, odporności odmiany na wyleganie i warunków pogodowych, by po zabiegu osiągnąć równomiernie rozpoczęcie kwitnienia. Zastosowanie zbyt wysokich dawek może zahamować dalszy wzrost roślin, spowodować przebarwienia liści, opóźnić kwitnienie i dojrzewanie. Poza tym ewentualne odmienne reakcje na działanie środka mogą także wynikać z różnic odmianowych.

Przy doborze wiosną środka pierwszą zasadą, jaką trzeba się kierować, jest wymiana substancji aktywnej - nie stosuje się tej samej, którą aplikowano jesienią i należącej do tej samej grupy. Spośród substancji czynnych mających charakter regulatorów wzrostu w terminie wiosennym można wykorzystać: chlorek chloromekwatu (CCC) znajdujący się w preparatach: Antywylegacz Płynny 675 SL, Cekwat 750 SL, Reduktor 750 SL, Stabilan 750 SL, Stabilator 750 SL. Ponadto w terminie wiosennym na pokrój roślin, tak jak u zbóż, działają substancje czynne z grupy triazoli: tebukonazol, metkonazol oraz paklobutrazol zawarty w preparacie Toprex 375 SC.

Artykuł pochodzi z wydania 3/2016 miesięcznika Farmer

Zamów prenumeratę miesięcznika TUTAJ

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (2)

  • thug 2016-04-24 14:56:48
    a gdzie chlorek mepikwatu?
  • sucredo 2016-04-24 12:53:09
    w tym roku raczej nam to nie grozi
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.196.31.117
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!