PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Pierwszy wiosenny zabieg fungicydowy w rzepaku

Autor: Marek Korbas, Ewa Jajor

Dodano: 05-04-2017 15:39

Tagi:

Wczesną wiosną plantacja rzepaku wymaga szczegółowych oględzin, również pod kątem zdrowotności roślin. W przypadku stwierdzenia chorób szybka interwencja fungicydowa pozwoli uniknąć problemów w późniejszym okresie wegetacji.



Po okresie zimowym liście i korzenie mogą mieć objawy uszkodzeń przez silny mróz, zbyt długo zalegający śnieg, wiatr czy zwierzęta (sarny, jelenie, łabędzie itp.) żerujące w rzepaku. Szczególne obawy budzi stan upraw rzepaku w rejonach, gdzie brakowało okrywy śnieżnej. Jednak pełną jego ocenę będziemy mogli wykonać dopiero po ruszeniu wegetacji roślin. W tym sezonie ponownie ważny może okazać się też stopień uszkodzeń przez występujące jesienią szkodniki (np. śmietkę kapuścianą) i choroby powodowane przez grzyby (np. suchą zgniliznę kapustnych), pierwotniaka (kiła kapusty) czy wirusy (np. wirus żółtaczki rzepy). Jeżeli stan roślin pozwoli na dalszy ich rozwój, należy zadbać o dostarczenie im odpowiednich składników pokarmowych iich zdrowotność.

CHOROBY NIE ZAWIODĄ

Kilka chorób rzepaku wymaga zwalczania już wczesną wiosną, a jednocześnie zabieg ten może wpłynąć też na pokrój roślin. W celu skrócenia roślin, czyli zapobieganiu wyleganiu, odpowiedni oprysk rolnicy powinni wykonać wcześniej, czyli jeszcze przed intensywnym wzrostem rzepaku. Ta sama zasada w tym sezonie będzie obowiązywać przy walce z grzybami chorobotwórczymi obecnymi w uprawie. O nasileniu chorób na plantacjach decyduje przede wszystkim przebieg pogody i naturalnie obecność źródeł infekcji. Wiosna ze względu na dostępność wilgoci, szczególnie w początkowym jej okresie, najczęściej sprzyja rozwojowi patogenów.

Plantatorzy rzepaku jesienią wykonali z reguły już zabieg przy użyciu fungicydu. Na liściach rzepaku pojawiło się bowiem kilka chorób. Głównymi patogenami obecnymi na plantacjach były grzyby z rodzaju Leptosphaeria (stadium konidialne: Phoma lingam). Zaobserwowano też liście uszkodzone przez czerń krzyżowych (Alternaria spp.) i szarą pleśń (Botrytis cinerea). Na pojedynczych liściach stwierdzano na kilku plantacjach objawy mączniaka rzekomego wywoływane przez Peronospora brassicae. W niektórych rejonach (zwłaszcza północnych) obserwowano również rośliny, których korzenie porażone były przez sprawcę kiły kapusty - pierwotniaka Plasmodiophora brassicae. Niestety, tej choroby póki co nie możemy ograniczyć za pomocą środków chemicznych. W związku z tym przy bardzo silnym porażeniu plantacji kiłą (50-70 proc. roślin z naroślami na korzeniach), gdy dodatkowo obserwujemy przerzedzenie obsady na skutek złego przezimowania, możemy być zmuszeni do likwidacji plantacji rzepaku.

Na niektórych plantacjach pojawiły się objawy chorób wirusowych, a związane jest to z tym, że rzepak jesienią silnie atakowany był przez mszyce będące wektorami wirusów. Porażone przez np. wirusa żółtaczki rzepy (TuYV) liście miały na brzegach purpurowe przebarwienia, a ich blaszka liściowa ulegała zmniejszeniu. W konsekwencji wymienione czynniki istotnie osłabiły rośliny p rzed nadejściem zimy.

GROŹNE TRIO

Wykonując wczesnowiosenną lustrację, należy zwrócić uwagę przede wszystkim na takie choroby grzybowe, jak: sucha zgnilizna kapustnych, szara pleśń oraz czerń krzyżowych. Pierwsza wymieniona choroba w niektórych regionach opanowała niechronione plantacje rzepaku już na jesieni. W okresie tym panowały dogodne warunki do powstawania zarodników workowych (ascospor), sprawców suchej zgnilizny kapustnych. Dodatkowo wiosną w piknidiach obecnych na liściach powstawać będą zarodniki konidialne odpowiedzialne za wtóre infekcje. Grzyb poprzez tkanki i nerwy blaszek liściowych przerasta dalej do podstawy pędu. Jesienią, gdy wykonywano lustracje polowe, stwierdzano już szyjki korzeniowe, które w miejscu blizn po ogonkach liściowych miały niewielkie, wgłębione, brązowe nekrozy związane z obecnością w tym miejscu suchej zgnilizny kapustnych. Jeżeli wczesną wiosną nie wykona się zabiegu przy użyciu fungicydu, choroba szybko się w tym miejscu rozwinie i będzie to groźne w skutkach. Sprzyja to bowiem wyłamywaniu się roślin podczas dojrzewania, bezpośrednio też wpływa na redukcję plonu, ponieważ zniszczone tkanki podstawy pędu nie mogą dostarczać składników pokarmowych niezbędnych do budowy nasion. Na liściach objawy porażenia przez sprawców suchej zgnilizny są łatwiejsze do zidentyfikowania.

Są to owalne, jasnobrązowe, często otoczone ciemniejszą, brązową obwódką plamy. W środkowej części tych plam widoczne są czarne punkty - to owocniki stadium konidialnego (piknidia), które mogą uwolnić setki tysięcy jednokomórkowych, bezbarwnych zarodników konidialnych. Z kroplami deszczu i poprzez wiatr są one przenoszone i powodują porażenie kolejnych roślin. Plamy wskazujące na czerń krzyżowych są brunatne, owalne, często z koncentrycznym strefowaniem. Na ich powierzchni również tworzą się liczne zarodniki, które wiosną będą stanowiły zagrożenie dla rosnącego rzepaku. Duża wilgotność powietrza i liczne uszkodzenia tkanek sprzyjają też rozwojowi szarej pleśni. Część liści opanowanych przez tę chorobę ma wówczas mokrą zgniliznę z widoczną szarą grzybnią na powierzchni plam. Potwierdza to ostatecznie, że Botrytis cinerea jest sprawcą obserwowanych zmian. Należy pamiętać, że jest to choroba, która w sprzyjających warunkach, w szybkim tempie niszczy blaszki liściowe i pędy, powodując zamieranie roślin.

POWSTRZYMAĆ DALSZY ROZWÓJ CHORÓB

Ze względu na obecną sytuację nawet na tych plantacjach, na których jesienią wykonano zabieg z użyciem fungicydu, warto wykonać oprysk, aby zatrzymać rozwój opisanych wyżej chorób. Gdyby zdarzyło się tak, że jesienią nie było ochrony fungicydowej, to bezwzględnie zaleca się ograniczanie chorób zaraz, gdy ruszy wegetacja. W sytuacji wyboru fungicydu zawierającego tylko substancje czynne z grupy triazoli (np. tebukonazol) zwrócić należy uwagę na to, że substancje te wykazują pełne działanie w temperaturze powyżej 10-12oC. Jeżeli taki triazol był użyty jesienią, warto zastanowić się, czy nie zmienić substancji czynnej lub rozważyć połączenie tej substancji z inną, najlepiej z grupy chemicznej o odmiennym mechanizmie działania. Pomoże to oddalić zjawisko uodpornienia się zwalczanych grzybów na stosowane substancje czynne.

W tabeli podano wiele środków, które mogą być zastosowane do walki z chorobami występującymi wczesną wiosną na plantacji.

Artykuł ukazał się w marcowym wydaniu miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (1)

  • szymszym 2017-04-05 17:29:25
    ciekawy tekst, u siebie walkę z grzybami łączę z regulowaniem wzrostu rzepaku dlatego ze środków z listy używam toprex i chwale sobie. rośliny po nim równomiernie rozwijaja się.
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.80.188.87
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!