PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Podkiełkować, aby zwiększyć zysk

Autor: Anna Kobus

Dodano: 14-02-2018 18:53

Tagi:

Druga i trzecia dekada lutego to zazwyczaj najlepszy czas, by rozpocząć podkiełkowywanie sadzeniaków. Takie postępowanie pozwoli na wcześniejszy zbiór ziemniaka, poprawiając często opłacalność tej uprawy.



Krajowe młode ziemniaki pojawiają się na rolniczych rynkach hurtowych zazwyczaj pod koniec maja. Za pierwsze odstawione do sprzedaży bulwy (w zależności od sezonu) można dostać nawet 3 zł/kg. Z każdym następnym tygodniem dostępność ziemniaka jest coraz większa, ale jednocześnie notuje się sukcesywny spadek oferowanej za nie ceny (nawet o połowę po dwóch tygodniach od pierwszych dostaw). Mimo wszystko zdecydowanie wyższa cena za towar, w stosunku do tej oferowanej w pełni sezonu sprzedażowego, skłania wielu producentów do przystąpienia do walki o jak najwcześniejszy zbiór bulw. Nie jest to zadanie łatwe, bo technologia uprawy takiego ziemniaka jest dużo bardziej skomplikowana od uprawy tradycyjnej. Obarczona jest także wyższym ryzykiem niepowodzenia.

ŁÓDZKIE MŁODYM ZIEMNIAKIEM STOI

Do uprawy na najwcześniejszy zbiór najlepiej nadają się regiony zachodniej, południowo-zachodniej, południowo-wschodniej i centralnej Polski. Naturalne walory środowiska sprawiają, że od wielu lat najbardziej znaczącym w produkcji ziemniaka wczesnego jest województwo łódzkie (głównie okolice Sieradza). W rejonie tym dominują lżejsze, szybko ogrzewające się na wiosnę gleby, które łatwiej zaadaptować na takie cele. Przy sprzyjającej pogodzie sadzenie ziemniaków podkiełkowanych w tych regionach rozpoczyna się już w połowie marca. W pozostałych regionach też jest możliwe wdrożenie tej technologii, jednak na ogół bulwy nadające się do sprzedaży uzyskuje się ok. 2tygodnie później.

WAŻNY WYBÓR ODMIANY

Plon handlowy bulw ziemniaka najwcześniej uzyskać możemy po 40-50 dniach od wschodów (60-75 dni od sadzenia). Zazwyczaj jest on dużo niższy niż plon uzyskiwany po zakończeniu wegetacji i silnie uzależniony od warunków panujących na wiosnę. Po 40 dniach od wschodów liczyć możemy na plon handlowy rzędu 10-18 t z 1 ha.

Do sadzenia należy użyć odmian ziemniaków z grupy bardzo wczesnych i ewentualnie wczesnych, których cechy genetyczne pozwalają na wytworzenie w stosunkowo krótkim czasie odpowiednio wysokiego (opłacalnego) plonu handlowego. Odmiany te bardzo szybko wiążą bulwy. W przypadku zapewnienia im dobrych warunków wzrostu już po 15-20 dniach od wschodów rozpoczynają proces zawiązywania bulw (tuberyzacji), a w kolejnych tygodniach następuje sukcesywny przyrost ich masy.

Przydatność odmian przeznaczonych na najwcześniejszy zbiór bada między innymi COBORU w ramach PDO (Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego). Co roku podaje wyniki plonowania bardzo wczesnych odmian ziemniaka pochodzących z Krajowego Rejestru zbieranych po 40 dniach, licząc od wschodów. Wstępne tegoroczne wyniki na tle kilku poprzednich lat podano w tabeli. Oprócz plenności ważne są także inne specyficzne cechy. Wybierając odmiany do sadzenia, należy także kierować się preferencjami i oczekiwaniami odbiorców (głównie względem barwy, smakowitości czy konsystencji miąższu).

TYLKO DOBRY SADZENIAK

W technologii produkcji ziemniaka na najwcześniejszy zbiór bardzo ważny jest sam sadzeniak. Najlepiej wybrać do tego celu materiał kwalifikowany. Jeśli chcemy wysadzać ziemniaki z własnego rozmnożenia, muszą one być bardzo dokładnie przesortowane. Należy odrzucić bulwy uszkodzone, silnie porażone parchem, ospowatością oraz z objawami mokrej czy suchej zgnilizny. Tylko zdrowe i wyrównane pod względem wielkości bulwy dadzą nam możliwie największe szanse na wyrównane i szybkie wschody oraz satysfakcjonujący plon.

JAK PODKIEŁKOWYWAĆ?

Do podkiełkowywania (w zależności od odmiany) przystępujemy na 4-8 tygodni przed planowanym terminem sadzenia. Do tego celu adaptuje się różne pomieszczenia.

Najlepsze są szklarnie lub dogrzewane tunele foliowe. W przypadku innych pomieszczeń ważne, by skrzynki były umieszczane jak najbliżej okien, w taki sposób, by światło docierało do jak największej liczby bulw. W pomieszczeniach panować powinna stała temperatura 12-15°C, a wilgotność względna powietrza nie może być niższa niż 80- 85 proc. Gdy temperatura będzie za wysoka, a wilgotność zbyt niska, dojdzie do niekontrolowanych i intensywnych przemian biochemicznych w bulwach, obniżających wartość biologiczną sadzeniaka. Z kolei w zbyt niskich temperaturach kiełki mogą rosnąć zbyt wolno.

Przesortowane sadzeniaki umieszczamy najlepiej w ażurowych, plastikowych skrzynkach i układamy je pionowo warstwami. Pomiędzy kolumnami skrzynek należy pozostawić odstęp ok. 0,5 m (w celu lepszego doświetlania bulw). Mniej więcej co tydzień przekładamy skrzynki, dbając o to, by w miarę wszystkie sadzeniaki były tak samo doświetlone. Przy okazji przeprowadzamy ich lustrację (usuwamy bulwy z objawami chorób lub słabo kiełkujące). Przy niewystarczającej ilości światła naturalnego najlepiej zainstalować, jarzeniówki o mocy 40-65 W. Jeśli dobrze doświetlimy sadzeniaki, wyprodukują one krótkie, zielone i mocne pędy, o dobrze wykształconych zawiązkach korzeniowych (światło jest najlepszym regulatorem wzrostu). Kiełki nie mogą być dłuższe niż 2 cm i powinny być dobrze osadzone w oczkach bulwy. Jeśli będą kruche i łamliwe, mogą podczas sadzenia się odrywać, a to wpłynie na obniżkę plonowania.

KIEDY WYSADZAMY DO GRUNTU?

Sadzenie rozpoczynamy, gdy temperatura gleby na głębokości 10 cm wynosi 5-6°C (plantacje nieokrywane). Wysadzenie bulw w mniej ogrzaną glebę skutkuje nierównomiernością wschodów oraz zwiększonym porażeniem przez choroby grzybowe (rizoktonioza). W szybko ogrzewające się gleby (plantacje przykrywane agrowłókniną lub pod osłoną z foli) można wysadzać już przy temperaturze 4-5°C (o ile przez kolejne 5 dni temperatura nie spada poniżej dolnej granicy). Sadzimy ręcznie lub sadzarką, pamiętając o tym, żeby nie uszkodzić kiełków.

Jeśli wybieramy do przykrycia agrowłókninę, wybieramy tę o masie 17g/m2 19g/m2, 21 g/m2 lub 23 g/m2 i w wybranym rozmiarze. Agrowłóknina przyspiesza wschody roślin o 3-8 dni, chroni także ziemniaki przed przymrozkami. Przy spadku temperatury poniżej -3°C może się okazać konieczne dołożenie kolejnej warstwy agrowłókniny. Po wchodach i ustabilizowaniu temperatury osłonę zdejmujemy (agrowłóknina przepuszcza mniej światła i rośliny cierpią na jego niedostatek). Po zdjęciu okrywy warto ją jeszcze pozostawić na polu w bruździe, aby w razie zagrożenia przymrozkami na czas ich trwania można było ją ponownie nałożyć. Agrowłókninę można wykorzystywać przez 2, a nawet 3 kolejne sezony. Do okrycia plantacji można użyć także perforowanej folii polietylenowej. Folia dobrze przepuszcza promienie słoneczne, ale jest znacznie mniej przewiewna od agrowłókniny. Powietrze zgromadzone pod taką okrywą w słoneczny dzień silnie się nagrzewa i wysyca parą wodną. W nocy z kolei silnie się wychładza. Może to zbyt mocno stresować młode rośliny.

NIE PRZESADZIĆ Z AZOTEM

Fosfor, potas oraz magnez bilansujemy w zmianowaniu. Dawki ustalamy na podstawie badań glebowych i potrzeb pokarmowych ziemniaka. Składniki te mogą być aplikowane jesienią lub wczesną wiosną, przedsiewnie, przed wysadzeniem bulw. Rozsądnie należy planować nawożenie azotowe. Dawka musi być niższa niż dla tradycyjnej plantacji ziemniaka. Rośliny dobrze odżywione azotem najpierw rozbudowują silną masę nadziemną, a dopiero potem wchodzą w fazę stolonizacji i wiązania bulw. Zbyt duże dawki azotu będą zatem opóźniały tuberyzację i rozwój części podziemnych. Z tych również przyczyn pogłówne nawożenie azotem nie jest wskazane. Pozostałe składniki można dostarczyć roślinie dolistnie (mikroelementy, magnez i siarka podane dolistnie poprawią wykorzystanie i przetworzenie azotu, pomogą obniżyć zawartość szkodliwych azotanów wroślinie).

OCHRONA TYLKO W RAZIE KONIECZNOŚCI

Niewielkie plantacje najczęściej odchwaszczane są mechanicznie (np. przy okazji redlenia), większe – za pomocą herbicydów, ale używając ich, musimy zwracać uwagę na okres karencji. Ze względu na krótką wegetację rośliny zazwyczaj nie potrzebują ochrony fungicydowej (pierwsze ogniska zarazy ziemniaczanej notuje się pod koniec maja, a częściej dopiero w czerwcu). Czasem plantacje wymagają interwencji insektycydowej (głównie przed stonką ziemniaczaną). Jednak chrząszcze zazwyczaj pojawiają się w okresie, kiedy nać jest intensywnie już rozwinięta, więc ich żerowanie nie wpływa znacząco na obniżkę plonowania. Jeśli zajdzie jednak potrzeba ochrony, do oprysku można wykorzystać jedynie preparaty o najkrótszym okresie karencji.

CO DECYDUJE O POWODZENIU UPRAWY?

Istotną rolę w powodzeniu uprawy odgrywa kilka czynników. Do najważniejszych należą: suma temperatur na początku wegetacji roślin, wystąpienie silniejszych przymrozków i rozkład opadów głównie w maju i czerwcu. W przypadku dłuższych posusznych okresów plantację należy nawadniać. W przeciwnym razie proces tuberyzacji będzie zaburzony i uzyskamy wówczas niski plon handlowy. Należy jednak pamiętać, że im trudniejsze będą warunki wegetacji na wiosnę, tym wyższej ceny spodziewać się należy za młodego ziemniaka.

Termin zbioru (po wykształceniu bulw handlowych) jest zależny od zapotrzebowania rynkowego. Należy jednak pamiętać, że młode bulwy nie są w pełni dojrzałe. Mają słabo wykształconą i nieskorkowaciałą skórkę, przez co łatwo tracą wilgoć. Stąd najlepiej je wykopywać w godzinach wczesnorannych lub w dni pochmurne i wilgotne. Pozyskany plon powinien być możliwie w krótkim czasie przygotowany do sprzedaży i w czasie obrotu chroniony przed światłem oraz utratą wilgotności.

Artykuł ukazał się w lutowym wydaniu miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (3)

  • Łukasz 35 2018-02-18 14:45:57
    Wolumia jest ok
  • sieradzanin83 2018-02-15 20:06:58
    Jakie odmiany polecacie na najszybszy zbior. Ja od kilku lat sadze Carrere i jestem bardzo zadowolony, u mnie wychodzi najszybciej ze wszystkich i plon ma bardzo przyzwoity.
  • Nalos 2018-02-15 09:20:17
    I tak z Warta i Blaszkami nie wygramy
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.225.26.44
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!