PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Zapobieganie porażeniu bulw zarazą ziemniaka

Autor: Katarzyna Szulc

Dodano: 21-09-2017 07:35

Tagi:

Na zdolność przechowalniczą bulw ziemniaka w dużym stopniu wpływa przygotowanie plantacji do zbioru. Sposób niszczenia naci przekłada się na poprawę bądź obniżkę stanu fitosanitarnego zebranych bulw.



Zaraza ziemniaka to najgroźniejsza z chorób występujących zarówno w okresie wegetacji, jak i przechowywania. Sprawcą jest organizm grzybopodobny Phytophthora infestans. Pierwsze objawy na bulwach mogą wystąpić już w polu, jednak najczęściej obserwuje się je dopiero w okresie przechowywania. Nasilenie występowania infekcji w tym okresie można znacznie ograniczyć poprzez desykację łętów przed zbiorem. Natomiast mechaniczne niszczenie naci, często wykorzystywane przez mniejszych plantatorów ze względu na niski koszt, w latach silnego nasilenia występowania zarazy przyczynia się do dużego porażenia bulw. Związane jest to z dużą ilością zarodników zalegających w resztkach roślinnych na powierzchni gleb. Przy dużej wilgotności łatwo wnikają one do gleby, a następnie przez skórkę i przetchlinki przedostają się do wnętrza bulw. Części nadziemne ziemniaków bywają też eliminowane zabiegiem mieszanym, tj. mechaniczno-chemicznym. Najpierw nać niszczona jest mechanicznie. Następnie w ciągu doby od zabiegu przeprowadzana jest desykacja. Metoda znajduje zastosowanie zwłaszcza na bujnych plantacjach, z silnie rozwiniętą nacią. Jest to metoda stosunkowo bezpieczna, niepowodująca wzrostu porażenia bulw zarazą.

TERMIN DESYKACJI

Termin desykacji powinien być dostosowany do stanu plantacji, technologii uprawy, wcześniejszej ochrony chemicznej, a także grupy wczesności odmian i panujących warunków agrometeorologicznych. Przyjmuje się, że odpowiednią fazą roślin do wykonania zabiegu na plantacjach ziemniaka jadalnego oraz przemysłowego jest początek starzenia się roślin (BBCH 90). To moment, w którym liście dolnych partii rośliny żółkną, intensywny wzrost roślin naturalnie wyhamowuje, a owoce (jagody) marszczą się i zmieniają kolor.

Desykację wykonuje się na 7-14 dni przed kopaniem bulw, w zależności od stanu (zieloności części nadziemnych) roślin. U odmian średnio wczesnych 7 dni przed zbiorem, a dla późniejszych 14 dni przed zbiorem. Termin ten nie dotyczy plantacji nasiennych, na których zabieg przeprowadza się w lipcu. Ma on za zadanie nie tylko ochronić bulwy przed porażeniem, lecz także ograniczyć ich wielkość.

Do desykacji stosuje się preparaty zawierające jedną z substancji czynnych: jon dikwatu, glufosynat amonu, karfentrazon etylu. Aby uzyskać pełniejszy efekt, chemiczne niszczenie naci przeprowadza się najczęściej w dwóch zabiegach, stosując dawki dzielone (tab.). Jon dikwatu (dibromekdikwatu) wykazuje działanie parzące i nie przemieszcza się w roślinie, m.in. dlatego preparaty na nim bazujące zaleca się stosować dwukrotnie (w celu lepszego pokrycia i dotarcia w głąb łanu). Glufosynat amonu wykorzystuje naturalne procesy biochemiczne i powoduje zahamowanie przebiegu fotosyntezy, w wyniku czego rośliny żółkną, więdną i usychają. Preparat na bazie tej substancji czynnej działa wgłębnie i jest rozprowadzany wewnątrz liści. Karfentrazon etylu jest inhibitorem enzymu procesu fotosyntezy i zwiększa nadwrażliwość roślin na światło. Preparat zawierający tę substancję czynną działa kontaktowo.

WPROWADZENIE DODATKU FUNGICYDU

W celu lepszej ochrony bulw przed zarazą ziemniaka do zabiegu desykacji (ostatniego) zaleca się dodanie fungicydu. Stosuje się dodatek 1/2 lub pełnej dawki na ha preparatów zarodnikobójczych. Sięgnąć można po środki bazujące na substancji czynnej fluazynamie, np.: Alta 500 SC, Altima 500 SC, Banjo 500 SC, Frowncide, Nando 500 SC, Jetlan 500 SC, Tamazynam 500 SC, Zignal 500 SC.

W PRZECHOWALNI

Chcąc utrzymać wysoką zdrowotność zebranego plonu, bulwy należy przetrzymywać w odpowiednich dla nich warunkach. Obejmują one dwa parametry - temperaturę powietrza i jej wilgotność. Bulwy przeznaczone na sadzeniaki wymagają niższych temperatur - 2-4°C, ziemniaki jadalne 4-6°C, a z przeznaczeniem do przetwórstwa 6-8°C.

Rozwojowi chorób sprzyja nie tylko zbyt wysoka temperatura powietrza, lecz także jego wysoka wilgotność (powyżej 90-95 proc.). Szczególnie regularnej kontroli wymagają przechowalnie, które nie są wyposażone w system zapewniający nawiewy powietrza i wietrzenia czy klimatyzatory. W takich pomieszczeniach w wyniku naturalnych procesów fizjologicznych - oddychania, transpiracji - szybko dochodzi do wzrostu temperatury, co prowadzi do wystąpienia chorób grzybowych, jak i bakteryjnych w dużym nasileniu. W warunkach wysokiej wilgotności i temperatury rozprzestrzeniają się one lawinowo. Dlatego kontrole warunków przechowywania, jak i zdrowotności bulw należy przeprowadzać systematycznie, minimum co 10 dni.

ZARAZA ZIEMNIAKA NA BULWACH

Na porażonych przez Phytophthora infestans bulwach tworzą się lekko wgłębione, nieregularne plamy o ołowianym kolorze. W miarę rozwoju infekcji plamy stają się wyraźniejsze, a miąższ ma rdzawą barwę, w efekcie czego w miejscu infekcji zamiera. Po przekrojeniu takiej bulwy obserwuje się rozmyte, nieregularne, rdzawe nacieki, bez widocznego rozgraniczenia od zdrowej tkanki. Porażone bulwy w okresie przechowywania są łatwo infekowane przez grzyby z rodzaju Fusarium lub bakterie i szybko gniją, zmieniając tkankę w mokrą, mulistą masę.

 

Artykuł ukazał się we wrześniowym numerze miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.224.151.24
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!