Już jesienią rozwój rzepaku ozimego przebiega bardzo intensywnie. W ciągu 80-90 dni od wschodów do wejścia w spoczynek zimowy, rośliny formują rozetę złożoną z 8-10 liści i skrócony pęd główny. Pod ziemią tworzą rozbudowany, palowy system korzeniowy sięgający w sprzyjających warunkach na głębokość 40-50 cm, a czasem i więcej. Tak intensywny wzrost biomasy wymaga niemałych ilości składników pokarmowych i energii. Od fazy 4. liścia zapotrzebowanie roślin gwałtownie wzrasta, bowiem rozpoczynają rozwój generatywny, który pochłania bardzo duże ilości energii.

W kątach liści powstają zawiązki pędów bocznych wraz z kwiatostanami. Ilość wyrosłych jesienią liści jest równoznaczna z ilością pędów bocznych, które wyrosną wiosną, a na których powstaje 70 proc. plonu nasion. Wiosną ich już nie przybędzie. Ilość dostępnej energii determinuje też wielkość przyszłych kwiatostanów. Przy jej dostatku rośliny wykształcają większą ilość zaczątków kwiatów, przez co grona (botaniczna nazwa kwiatostanów tej rośliny) są dłuższe.

WAPŃ FUNDAMENTEM PLONU

Nie jest przesadą stwierdzenie, że potencjalny plon nasion rzepaku powstaje jesienią, a kształtuje go przede wszystkim nawożenie. W tym okresie trzeba mu dostarczyć przede wszystkim: fosfor i potas, a także azot, magnez i siarkę. Jednocześnie należy pamiętać, że fundamentem odżywiania mineralnego nie tylko rzepaku ozimego, ale wszystkich roślin uprawnych jest uregulowany odczyn gleby. To on decyduje o poziomie wykorzystania składników pokarmowych z gleby. Rzepak pobiera je przede wszystkim z zapasów glebowych, a dopiero w dalszej kolejności z wniesionych przedsiewnie nawozów mineralnych. Przy pH gleby 6,5-7,0 wykorzystanie N z nawozu azotowego wynosi nie więcej niż 70 proc., pobranie P2O5 z nawozu fosforowego 30-40 proc., a K2O z potasowego 60-70 proc. Przy nieuregulowanym odczynie gleby jest ono znacząco niższe. Wywołuje to spadek plonu, przy równoczesnym wzroście kosztów produkcji, gdyż zarówno nakłady na uprawę, nawożenie, jak i ochronę chemiczną muszą być większe, a przy tym są mniej efektywne.