Zbliżająca się jesień to już trzeci sezon, w którym będzie obowiązywał zakaz stosowania w uprawie rzepaku zapraw insektycydowych zawierających w składzie neonikotynoidy. To jeden z podstawowych problemów ochrony rzepaku przed szkodnikami w pierwszych fazach rozwojowych. Ponadto w okresie jesiennej wegetacji jest zarejestrowanych niewiele insektycydów do stosowania nalistnego i co ważniejsze - tylko przeciwko niektórym szkodnikom (tab. 1). Wspomniany zakaz obowiązuje od 1 grudnia 2013 r., a został wprowadzony na podstawie Rozporządzenia Komisji UE nr 485 z 24 maja 2013 r. Niestety nie wiadomo dokładnie, jak długo jeszcze trwać będą te ograniczenia.

Warto również wspomnieć, że na podstawie Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1107/2009, zgodnie z artykułem nr 53, państwo członkowskie UE może zezwolić na okres nieprzekraczający 120 dni i wprowadzić do obrotu środek ochrony roślin w celu ograniczonego i kontrolowanego stosowania.

Zgodnie z powyższym Rozporządzeniem w 2015 r. derogacje zakazu stosowania w rzepaku zapraw neonikotynoidowych obowiązywały w następujących państwach UE: Bułgaria, Dania, Estonia, Finlandia i Wielka Brytania. Natomiast w 2016 r. zakaz stosowania w rzepaku zapraw neonikotynoidowych nie będzie obowiązywał w krajach UE: Dania, Estonia, Finlandia, L itwa, Łotwa i Węgry.

SZKODNIKI RZEPAKU

Począwszy od wschodów rzepak ozimy może być atakowany przez wiele gatunków owadów szkodliwych w okresie praktycznie całej wegetacji jesiennej. Chrząszcze chowacza galasówka pojawiają się już w sierpniu i mogą do listopada składać jaja do szyjki korzeniowej roślin. Larwy żerują w pojedynczych lub zbiorowych wyroślach (galasach). Żerowanie kilku larw na jednej roślinie hamuje rozwój rośliny i ma niekorzystny wpływ na ich zimowanie.

Bardzo duże szkody mogą spowodować larwy gnatarza rzepakowca zjadające liście, które w przypadku masowego wystąpienia powodują gołożery. Na rzepaku ozimym larwy żerują głównie w okresie jesiennego rozwoju roślin, zwykle aż do wystąpienia pierwszych przymrozków. Długa, ciepła jesień przedłuża okres ich żerowania, co zwiększa skalę powodowanych szkód.

Miniarka kapuścianka mimo częstego występowania na rzepaku ozimym zwykle nie wyrządza szkód o znaczeniu gospodarczym. Niemniej nasilenie jej występowania w wielu rejonach wyraźnie zwiększyło się, powodując wzrost uszkodzeń roślin.