Pogoda od listopada do marca charakteryzowała się kilkoma krótkotrwałymi okresami mrozów i długotrwałymi okresami odwilży. W takich warunkach nie tylko nie było stałej okrywy śnieżnej, ale już na początku lutego nastąpiło całkowite rozmarznięcie gleby, które umożliwiło swobodne przesiąkanie wód opadowych do głębszych warstw. Z jednej strony taki układ sprzyjał równomiernemu nasyceniu wodą warstwy ornej gleb, z drugiej jednak zwiększał wymywanie składników pokarmowych w głąb gleby. Zagrożony wymywaniem jest zwłaszcza azot azotanowy, a na lekkich glebach – również wapń, magnez i potas.

Pojemność wodna

Przygotowując pole pod wiosenny zasiew, trzeba zrobić to równo, płytko i precyzyjnie, co zapewni zachowanie rezerw wody i wyrównane wschody roślin jarych. Zasoby wody w glebie zależą przede wszystkim od jej kategorii agronomicznej. Im cięższa, trudniej przepuszczalna, zawierająca dużo części spławialnych o średnicy poniżej 0,02 mm, tym większe są możliwości utrzymywania wody i lepszy podsiąk kapilarami od wód gruntowych do kiełkujących nasion i korzeni roślin uprawnych. Szybkość parowania z gleby nieobsianej zależy od sposobu uprawy. Płytkie spulchnienie przerywa podsiąk wody kapilarnej, a wyrównanie pola zmniejsza powierzchnię parowania. Na glebach lekkich głębsze przyoranie obornika z jednej strony poprawia wykorzystanie składników z tego nawozu, z drugiej natomiast tworzy warstwę chłonną dla wód opadowych, zapobiegając „ucieczce” do poziomu wód gruntowych. Na glebach ciężkich wapnowanie i obfite nawożenie organiczne umożliwiają utrzymywanie na wysokim poziomie zawartości substancji organicznej i jej przemianę w próchnicę, co zapewnia gruzełkowatą strukturę i łatwe przenikanie wód opadowych do korzeni roślin uprawnych.

Głównymi czynnikami zwiększającymi pojemność wodną w glebie jest nawożenie organiczne i regularne wapnowanie, głęboka orka przedzimowa, głęboszowanie, zwalczanie chwastów konkurujących o wodę z roślinami uprawnymi i odpowiedni płodozmian. Dobrą pojemność wodną może ograniczyć nadgorliwa wiosenna uprawa gleby. Przygotowując rolę pod wiosenny siew, nie można stosować zbyt głębokich uprawek, aby nie przerwać podsiąku wody kapilarnej do nasion.