PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Postawiłem na pszenicę mieszańcową

Postawiłem na pszenicę mieszańcową Fot. Katarzyna Szulc

Autor: Katarzyna Szulc

Dodano: 25-08-2017 11:20

Tagi:

Na glebach klasy IV-V kuszącą propozycją jest uprawa odmian mieszańcowych pszenicy ozimej. W ocenie praktyków są one bardziej odporne na stres środowiskowy od populacyjnych, a przez to plonują wyżej i bardziej stabilnie w latach.



Rośliny mieszańcowe pszenicy ozimej budują głębszy i bardziej obfity system korzeniowy, przez co do części nadziemnej dociera więcej składników pokarmowych i jednocześnie łatwiej sobie radzą z przejściowym brakiem wody. Uzyskana przez hodowców zmiana morfologiczna umożliwia opłacalną uprawę tego gatunku zboża także na glebach słabszych. Część rolników korzysta już z tej możliwości.

Marcin Milej z okolic Nysy w woj. opolskim już 6 lat uprawia pszenicę mieszańcową.

Przeznacza pod nią gleby klas od IV do V i zbiera średnio ponad 8 ton ziarna z ha. Jak mówi, właśnie na takich stanowiskach mieszańce pszenicy potrafią pokazać swój potencjał. Rolnik uważa, że na gruntach do klasy III włącznie i przy dobrym rozkładzie opadów nie jest zasadne korzystanie z odmian mieszańcowych. Na takich glebach porównywalny plon uzyskuje się, uprawiając odmiany populacyjne, przy jednocześnie niższych kosztach produkcji związanych z zakupem materiału siewnego.

DECYDUJĄCY ZABIEG - SIEW

Plantator sieje pszenicę wcześnie, by normę wysiewu zredukować do minimum i zoptymalizować koszt materiału siewnego.

- Nie opóźniam terminu siewu, bo wymagałoby to zwiększenia normy wysiewu i przedłużyło produkcję. Pomiędzy 20 a 25 września moje pola są obsiane w ilości zapewniającej obsadę 120-130 roślin/m2 - mówi Marcin Milej.

Materiał siewny sprzedawany jest w jednostkach siewnych. Jedna jednostka to 500 tys. żywych ziaren. Na ha zalecany jest wysiew 3 jednostek. Zboża sieje się we wczesnym lub optymalnym terminie, na głębokość do 3 cm.

Równomiernie nie tylko w międzyrzędziach, ale też w rzędach, tak by nie było skupisk ziaren i przepustów. Te pierwsze prowadzą do zagęszczenia i zwiększonej podatności na choroby, dlatego pośpiech przy siewie nie jest wskazany. Prędkość jazdy przy jakiej sieje to ok. 12 km/ha.

- Po siewie, podczas wschodów, trzeba się uzbroić w cierpliwość - zauważył nasz rozmówca.

Wygląd pól odbiega od tych obsianych odmianami populacyjnymi. Ze względu na niższą normę wysiewu wschody są rzadsze, co u nieobeznanych z tym zbożem rolników może wywoływać niepokój. Pszenica mieszańcowa tak naprawdę pokazuje swoje możliwości dopiero na wiosnę. Wcześniej jej potencjał jest w pewnym stopniu ukryty - pod ziemią.

- Wschody mogą wydawać się słabe, ale wcale tak nie jest. Początkowy wygląd plantacji w porównaniu do pól obsianych odmianami populacyjnymi może budzić frustracje.

To moment, który po prostu trzeba przetrzymać i zdawać sobie sprawę, że roślina w tym czasie buduje dużą masę korzeniową, znacznie większą niż odmiany populacyjne - o powiada rolnik.

NAWOŻENIE

Rośliny pszenicy mieszańcowej budują większy system korzeniowy niż populacyjne.

Siew w optymalnym terminie daje im czas na jego zbudowanie jeszcze przed zimą. Dzięki temu tworzą więcej rozkrzewień, nawet do 8 (populacyjne 4). Obfity system korzeniowy zapewnia sięganie po zapasy wody pozimowej i szybkie ruszenie na wiosnę, pod warunkiem, że rośliny mają zapewnioną dostateczną ilość dostępnych składników pokarmowych.

- Pszenicę mieszańcową trzeba nawozić na wiosnę azotem dwukrotnie, możliwie jak najwcześniej. Stosowanie trzeciej dawki jest uzależnione od zaopatrzenia plantacji w wodę. Zapotrzebowanie na azot uzależnione jest od stanowiska. W moim gospodarstwie pszenica wysiewana po rzepaku otrzymuje dawkę ok. 160 kg N/ha. Po przedplonie zbożowym odpowiednio więcej - opowiada Marcin Milej.

W gospodarstwie wykorzystywany jest nawóz organiczny w postaci pomiotu kurzego.

Na pola po przedplonie roślin zbożowych podawany jest dodatkowo potas w zależności od zasobności gleby w postaci soli potasowej.

Na glebach słabych aplikowany jest nawóz potasowo-magnezowy Korn Kali. Stosowanie magnezu jesienią poprawia zimotrwałość roślin.

Wiosną, na początku ruszenia wegetacji, podawana jest też siarka w ilości 40 kg/ha.

GROŹNA SEP TORIOZA

W odwiedzonym gospodarstwie uprawiana jest obecnie pszenica mieszańcowa odmiany Hybery. Z obserwacji farmera wynika, że dobrze zimuje - gospodarz nie odnotował jej wymarzania. Marcin Milej podkreśla, że przy uprawie Hybery ważna jest ochrona przed chorobami, przede wszystkim septoriozą paskowaną liści pszenicy. Preparaty dobierane są w zależności od stanu plantacji i warunków, jakie panują na polu w danym sezonie. Jeśli są sprzyjające do rozwoju choroby (większa wilgotność i nasłonecznienie), wówczas szczególny nacisk kładziony jest na substancje czynne jak najlepiej przed nią chroniące.

Plantacje prowadzone są w technologii intensywnej. Jesienią, po pokazaniu się pierwszego pędu bocznego (BBCH 21), stosuje preparaty grzybobójcze z grupy triazoli oraz mikroelementy wpływające na wzrost zimotrwałości roślin. Wiosną w terminie T1 (BBCH 29-30) ponownie aplikuje preparaty fungicydowe. Jeśli zima przerzedziła zasiewy i wskazane jest dokrzewienie roślin, korzysta z chlorku chloromekwatu (CCC), podając go przy BBCH 29. Gdy po zimie stan upraw jest zadowalający, skracanie wykonywane jest tylko dwukrotnie przy BBCH 32 i BBCH 37-39.

Docelowo dąży do uzyskania obsady kłosów w ilości 450-500 szt./m2.

PSZENICA MIESZAŃCOWA W KRAJOWYM REJESTRZE

W lutym 2016 r. na posiedzeniu komisji.

ds. rejestracji odmian roślin uprawnych przy Centralnym Ośrodku Badania Odmian Roślin Uprawnych pozytywnie zaopiniowano pszenicę ozimą mieszańcową Hybery, której hodowcą jest Saaten Union. Jak dotychczas to jedyna zarejestrowana hybryda pszenicy w naszym kraju (w badaniach rejestrowych są dwie kolejne). Jest to pszenica typu chlebowego (B), plenność odmiany jest oceniona na dużą do bardzo dużej, o dużej odporności na wyleganie. Cechuje się dość dużą odpornością na mączniaka, choroby podstawy źdźbła, fuzariozę kłosów i rdzę brunatną, średnią - na septoriozę liści i DTR. Masa tysiąca ziaren średnia, wskaźnik sedymentacyjny dość duży, liczba opadania duża.

METODY HODOWLI PSZENICY MIESZAŃCOWEJ W PIGUŁCE

U pszenicy, która jest rośliną samopylną, dąży się do utworzenia form homozygotycznych.

W tym celu stosuje się różne systemy genetyczne i chemiczne.

Technologie transgeniczne, np. z wykorzystaniem fragmentów barnasy, czyli rybonukleazy bakteryjnej, wykorzystywane są do uzyskania odmian modyfikowanych genetycznie (GMO). Ponieważ w Polsce nie są i prawdopodobnie w najbliższym czasie nie będą one uprawiane, pomijamy omówienie tej metody hodowlanej.

CMS

- system genetyczny, oparty na tzw. cytoplazmatycznej męskiej sterylności, wykorzystywany do sterylizacji form matecznych.

Na nim bazuje hodowla pszenicy mieszańcowej w Chinach i Indiach. Formy w systemie CMS są wrażliwe na warunki środowiskowe, w szczególności na temperaturę i długość dnia świetlnego. Dlatego nie można mówić o ich stabilności i CMS na ten moment może być wykorzystywany tylko regionalnie.

Wprawdzie zidentyfikowano cytoplazmę stymulującą męskosterylność u T. timopheevii, jednak nie ma jeszcze dostępnego genu restorera przywracającego płodność.

DH

- metoda podwójnych haploidów, w której otrzymuje się haploidy pszenicy poprzez eliminację chromosomów w wyniku skrzyżowania pszenicy z kukurydzą. Podczas kolejnych podziałów mitotycznych komórek eliminowany jest selektywnie genom kukurydzy, co w efekcie prowadzi do powstania formy haploidalnej pszenicy. Otrzymanie form haploidalnych, a następnie podwojenie liczby chromosomów u haploidów pozwala uzyskać w ciągu jednego pokolenia formy całkowicie homozygotyczne (linie podwojonych haploidów).

SSD

- metoda pojedynczych nasion polega na wybraniu po 1 roślinie i ziarniaku z każdego pokolenia, zaczynając od F2.

Z roślin pokolenia F5 lub dalszego zbiera się wszystkie ziarniaki.

Potomstwo takiej pojedynczej rośliny stanowi linię SSD. Pozyskane w ten sposób linie do krzyżowania są homozygotyczne.

CHA

- to chemiczna sterylizacja form matecznych. Preparat CHA działa na zasadzie regulatora wzrostu. Blokuje on powstawanie ziaren pyłku, przez co roślina tworzy jedynie płodne kwiaty żeńskie. Na nie nanoszony jest pożądany pyłek z formy ojcowskiej w celu zapylenia.

Ziarno z zebranej rośliny jest mieszańcem F1 i stanowi komercyjny materiał siewny.

HODOWCY MIESZAŃCÓW

Liderem w produkcji mieszańców zbóż jest Saaten Union Recherche we Francji z 80-proc. udziałem firmy na rynku. Firma w produkcji pszenicy mieszańcowej stosuje sterylizację form matecznych metodą chemiczną, z wykorzystaniem CHA (Chemical Hybridizing Agent). Obecnie jedynym zarejestrowanym CHA w Unii Europejskiej do sterylizacji pszenicy jest preparat Croisor 100 (substancja czynna sintofen).

Nad hodowlą pszenicy mieszańcowej w oparciu o metody DH i SSD pracują m.in. hodowcy IG Pflanzenzucht GmbH i Syngenta Seeds GmbH.

 

Artykuł ukazał się w sierpniowym numerze miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

FORUM TYMCZASOWO NIEDOSTĘPNE

W związku z ciszą wyborczą dodawanie komentarzy zostało tymczasowo zablokowane.

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!