PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Przedwschodowa ochrona kukurydzy przed zachwaszczeniem - cały artykuł

Autor: Hanna Gołębiowska

Dodano: 25-04-2016 15:20

Tagi:

W kukurydzy charakteryzującej się wolnym zakrywaniem międzyrzędzi i brakiem tolerancji na zachwaszczenie intensywna ochrona przed konkurencyjnością rozpoczyna się od momentu siewu. Powinna ona zapewniać utrzymanie czystości łanu w całym okresie wegetacji.



W ochronie kukurydzy przez wiele lat dominowały herbicydy zawierające w składzie atrazynę, a po jej wycofaniu lukę tę w największym procencie wypełniają herbicydy z grupy pochodnych sulfonylomocznika z uwagi na łatwe dopasowanie ich do stanu zachwaszczenia widocznego po wschodach aż do późnych faz rozwojowych. Jednak skutki ocieplenia klimatu, jakimi są coraz częściej występujące bezśnieżne zimy, wiosenna anomalia - przymrozki oraz okresy suszy, często skłaniają rolników do podejmowania decyzji o wcześniejszym siewie w celu wykorzystania zapasów wody, po czym wymagana jest natychmiastowa ochrona przed zachwaszczeniem.

SUBSTANCJE CZYNNE WYKORZYSTYWANE PRZEDWSCHODOWO

Atrazyna oprócz niewątpliwie złego oddziaływania na środowisko (długie zaleganie w glebie, przenikanie do wód gruntowych oraz zagrożenie dla upraw następczych) dawała wiele korzyści w ochronie kukurydzy - zarówno brak fitotoksyczności dla rośliny uprawnej, nawet gdy substancja była aplikowana w wysokich dawkach i w różnych terminach (od zabiegów posiewnych po późne aplikacje powschodowe), jak i skuteczne oraz długotrwałe przeciwdziałanie przed zachwaszczeniem wtórnym.

Po wycofaniu atrazyny na liście środków dopuszczonych do użycia w grupie przedwschodowych pozostały herbicydy zawierające jako substancje czynne linuron, pendimetalinę, petoksamid, terbutyloazynę skutecznie zwalczające chwasty prosowate i dwuliścienne, w tym powszechnie występującą komosę białą oraz s- metolachlor do niszczenia głównie gatunków jednoliściennych (tab. 1). Herbicydy zawierające wymienione substancje aktywne stosowane na początku wegetacji nawet przy zbiegu niekorzystnych warunków pogodowych (susza i niskie temperatury) są na ogół bezpieczne i rzadko wpływają fitotoksycznie na wzrost i rozwój kukurydzy, a także nie stwarzają problemów do uprawy roślin następczych po ewentualnych przesiewach. Ryzykiem stosowania ich jest to, że przy zaistnieniu warunków pogodowych sprzyjających wschodom gatunków ciepłolubnych preparaty te nie przeciwdziałają pojawieniu się tych roślin w zachwaszczeniu wtórnym. Dominacja gatunków pojawiających się w tym okresie prowadzi do osłabienia rozwoju rośliny uprawnej, obniżenia plonowania, wzbogacania banku nasion, utrudnienia zbioru oraz zanieczyszczenia ziarna.

Od zabiegów przedwschodowych oczekuje się skutecznego hamowania wschodów zarówno gatunków prosowatych, jak i typowych dla tej uprawy gatunków dwuliściennych: komosy białej, przetaczników, bratka polnego, przytulii czepnej, bodziszka drobnego, rdestowatych czy krzyżowych. W grupie dostępnych herbicydów jednoskładnikowych zawierających wyżej wymienione substancje czynne skuteczność jednoczesnego niszczenia tych gatunków jest niezadowalająca. Po wycofaniu atrazyny pojawiła się tylko jedna nowa substancja czynna – tienkarbazon z grupy inhibitorów syntezy enzymu ALS w mieszaninie z wcześniej stosowanym izoksaflutolem do przedwschodowego stosowania. Zatem podobnych do atrazyny efektów chwastobójczych spodziewano się głównie po mieszaninach herbicydów o różnym spektrum zwalczania chwastów pozostających w użyciu. Liczną grupę stanowiły więc mieszaniny z dodatkiem terbutylazyny, jedynej substancji aktywnej pochodzącej z tej samej grupy chemicznej, co atrazyna, lecz mniej „agresywnej” dla środowiska. Mieszaniny z dodatkiem terbutylazyny stosowane przed wschodami, do fazy 3 liści kukurydzy i na chwasty we wczesnych fazach rozwojowych, z dobrym skutkiem zabezpieczają plantację przed konkurencją gatunków, nawet tych późno wschodzących i są dobrze tolerowane przez większość odmian kukurydzy. Bezpieczniejsze jest skorzystanie z gotowych mieszanin fabrycznych dwu- i trzyskładnikowych, w których w ściśle dobranych proporcjach łączy się substancje czynne o różnym mechanizmie działania. Obecnie bardzo dobrych rezultatów w ograniczaniu zachwaszczenia w tym terminie można spodziewać się po wprowadzeniu mieszaniny petoksamidu z terbutyloazyną i rimsulfuronem (tab. 2). Po wycofywaniu z rynku dużej gamy produktów doglebowych z udziałem acetochloru mieszaniny te stanowią dobre rozwiązanie. Do skutecznego działania wymagają odpowiedniego uwilgotnienia gleby, natomiast przy braku wilgoci należy wymieszać je przed siewem z glebą, gdyż skuteczność ich działania może gwałtownie się obniżyć. Potwierdzają to badania przeprowadzone w IUNG-PIB Wrocław.

UWAGA NA CHWASTY WIELOLETNIE

Dążąc do obniżania kosztów produkcji, rolnicy coraz częściej skłaniają się do ograniczenia liczby stosowanych zabiegów agrotechnicznych. Rezygnacja z płużnych zabiegów uprawy roli poza niewątpliwymi korzyściami ekonomicznymi oraz obniżaniem degradacji środowiska glebowego i przeciwdziałaniem erozji wietrznej może sprzyjać większemu zachwaszczeniu plantacji. Dotyczy to głównie uciążliwych chwastów wieloletnich, wśród których na szczególną uwagę zasługują należące do dwuliściennych: bylica pospolita, powój polny czy ostrożeń polny, a wśród jednoliściennych – perz. Dużą grupę środków przeznaczonych do nieselektywnego zwalczania chwastów rocznych i wieloletnich stanowiły herbicydy zawierające substancję czynną glifosat, jak: Roundup Trans Energy 450 EC czy Roundup Strong 540 SL. Obecnie tylko kilka preparatów zawierających ten związek zostało dopuszczonych do przedwschodowego stosowania w kukurydzy. Ułatwiają one tej roślinie wzrost w pierwszych fazach rozwojowych oraz ograniczają późniejszą ochronę herbicydową (tab. 1).

Mając na uwadze obowiązek stosowania zasad integrowanej ochrony przed zachwaszczeniem, z których najważniejszą jest minimalizowanie skutków nieracjonalnej chemizacji produkcji rolniczej i ich wpływu na środowisko, coraz większego znaczenia nabierają precyzyjny wybór środków oraz ograniczanie i optymalizacja dawek stosowanych herbicydów. Herbicydy stosowane w zabiegach ochrony roślin powinny wykazać się jedynie efektem chwastobójczym, nie mogą natomiast negatywnie wpływać na jakość konsumpcyjną i technologiczną produktów. Producenci rolni poprzez odpowiedni dobór środków ochrony roślin oraz ich dawkę mogą redukować ewentualne niepożądane skutki tych zabiegów w zakresie bezpieczeństwa konsumenta, a także ochrony środowiska. W tej dziedzinie herbicydy stosowane przedwschodowo są najbardziej bezpieczne ze względu na możliwość całkowitego rozkładu, poza tym  rzadko wykrywa się ich pozostałości w roślinie, a prawie w ogóle – w ziarnie, zatem nie wpływają na pogorszenie jego jakości konsumpcyjnej i paszowej.

WRAŻLIWOŚĆ ODMIAN NA ODDZIAŁYWANIE HERBICYDÓW PRZEDWSCHODOWYCH

Mimo postępu polskiej hodowli w uzyskiwaniu odmian mieszańcowych dostosowanych do polskich warunków klimatycznych obserwuję się zróżnicowaną ich tolerancję. na działanie herbicydów, często wynikającą z interakcji pomiędzy cechami genotypowymi odmiany, czynnikami pogodowymi, środowiskowymi oraz mechanizmem działania substancji aktywnej. Fitotoksyczność herbicydów może wzrastać, jeżeli będą aplikowane:

  - w zawyżonej dawce bądź z dodatkiem niewłaściwego wspomagacza,

  - z zastosowaniem nieprawidłowej techniki oprysku (znoszenie cieczy roboczej),

  - w nieodpowiedniej fazie rozwojowej rośliny uprawnej,

  - jednostronnie przez wiele lat w monokulturach,

  - w niesprzyjających warunkach pogodowych (niska temperatura, susza lub nadmierne uwilgotnienie).

Herbicydy wykazujące obniżoną selektywność, działając fitotoksycznie, zakłócają szereg procesów życiowych roślin, czego konsekwencją są zmiany w morfologii (np. nekrozy, przebarwienia, chlorozy, deformacje, zahamowanie wzrostu). Są one na ogół przemijające, jednak w skrajnych przypadkach mogą się utrwalać i prowadzić do obniżenia plonowania nawet o 10-15 proc. i pogarszania jego cech jakościowych.

Herbicydy stosowane od momentu siewu do wczesnych faz rozwojowych kukurydzy głównie należą do tzw. inhibitorów wzrostu siewek biorących udział w biosyntezie kwasów tłuszczowych (s- metolachlor, pendimetalina, petoksamid) lub inhibitorów fotosyntezy (linuron, terbutyloazyna) i na ogół rzadko wywołują uszkodzenia roślin, które – jeżeli się pojawiają – dotyczą w przypadku pedimetaliny zniekształceń korzeni i siewek, a w przypadku terbutyloazyny – zmian w morfologii roślin, zwłaszcza jeśli po oprysku wystąpiła susza.

REGULACJA ZACHWASZCZENIA W WARUNKACH INTEGROWANEJ OCHRONY

Dobór optymalnej, efektywnej dawki herbicydu powinien wynikać z równowagi pomiędzy maksymalną wymaganą skutecznością chwastobójczą w danych warunkach, a zachowaniem selektywności dla chronionej rośliny i bezpieczeństwa konsumenta. Na żyznych stanowiskach glebowych, w warunkach intensywnego gospodarowania i z zastosowaniem systemu uprawowego opartego na orce można z powodzeniem stosować herbicydy lub ich mieszaniny w obniżonych dawkach. Wykazały to badania prowadzone w Zakładzie Herbologii i Technik Uprawy Roli IUNG – PIB we Wrocławiu. Successor T 550 SE zawierający petoksamid z terbutyloazyną w dawce obniżonej nawet o 30 proc. efektywnie niszczył: chwastnicę jednostronną, komosę białą, szarłat szorstki, tobołki polne, bratka polnego, blekot pospolity i psiankę czarną. Natomiast sam petoksamid jako herbicyd Successor 600 SC wykazał zadowalającą skuteczność w niszczeniu jedynie chwastnicy jednostronnej po zastosowaniu dawki obniżonej jedynie o 20 proc. Na tych glebach najwyższą skuteczność w niszczeniu wszystkich gatunków jedno- i dwuliściennych wykazała mieszanina petoksamidu, terbutylazyny i  rimsulfuron z dodatkiem adiuwanta jako Successor T 550 SE + Titus 25 WG + Trend 90 EC. Wyniki doświadczeń dają podstawę do propagowania badań nad obniżaniem dawek herbicydów na plantacjach o niskim nasileniu zachwaszczenia.

Zachodzi jednak obawa, czy w warunkach integrowanej produkcji (prawidłowego płodozmianu i nawożenia, dobrego stanu fitosanitarnego) oraz optymalizacji dawek herbicydów dostosowywanych do stanu zachwaszczenia nie pojawi się problem z zachwaszczeniem wtórnym. W przeprowadzonych doświadczeniach spośród gatunków wtórnie ukazujących się na stanowisku gleb brunatnych w integrowanej uprawie kukurydzy największy udział w zbiorowisku stanowiły: chwastnica jednostronna i komosa biała, w nieco mniejszym nasileniu występowały psianka czarna oraz nielicznie przetacznik perski i bratek polny. Najlepszy efekt chwastobójczy osiągnięto po zastosowaniu mieszaniny herbicydów petoksamid, + terbutylazyna + rimsulfuron z dodatkiem adiuwantu, dostosowując zabieg oprysku do stanu zachwaszczenia oraz kondycji i fazy rozwojowej rośliny uprawnej oraz uzyskano zwyżkę plonów w stosunku do obiektu traktowanego jednorazowo petoksamidem, co skutkowało otrzymaniem czystego i dorodnego ziarna.

 

Artykuł pochodzi z wydania 4/2016 magazynu "Farmer"

Zamów prenumeratę

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.224.2.123
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!