PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Za opóźnienie zapłacisz podczas żniw

Termin siewu pszenicy ozimej w sposób istotny wpływa na wysokość plonu ziarna i jego jakość. Opóźnienie go o 2 tygodnie powoduje spadek plonu średnio o 15 proc., o ile plantacja zdoła normalnie przezimować.



Pszenica ozima jest gatunkiem wymagającym starannej realizacji wszystkich zaleceń agrotechnicznych. Wśród nich bardzo ważną rolę odgrywa (podobnie jak w przypadku innych gatunków zbóż) termin siewu. Z różnych względów siewy opóźnione i bardzo opóźnione nie są w praktyce rzadkością. Znajduje to swoje negatywne odbicie w plonie.

Z doświadczeń przeprowadzonych przez prof. Grażynę Podolską z Instytutu Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach wynika, że pszenica wysiana w terminie optymalnym krzewi się jesienią przy krótkim dniu. Powoduje to wydłużenie faz krzewienia i strzelania w źdźbło.

ZABURZENIA ROZWOJU

Opóźnienie terminu siewu zbiega się ze spadkiem średniej temperatury dobowej, co spowalnia tempo wschodów oraz wyrastania kolejnych liści. Miesięczne opóźnienie w stosunku do terminu optymalnego powoduje zwykle, że rośliny nie osiągają fazy krzewienia jesienią. Wschody i krzewienie są kontynuowane wiosną, kiedy dzień świetlny jest dłuższy o ponad 3 godziny. W odpowiedzi na ten bodziec środowiskowy rośliny gwałtownie kończą krzewienie fazy, rozpoczynając strzelanie w źdźbło. Prowadzi to do redukcji liczby pędów kłosonośnych na roślinie, a w rezultacie - do mniejszej obsady kłosów na jednostce powierzchni gleby. Długość fazy krzewienia wpływa również na morfologię źdźbeł, jak i wieńczących je kłosów, ponieważ już w fazie krzewienia dochodzi do inicjacji zawiązków kłosów i różnicowania ich elementów. Przyspieszone strzelanie w źdźbło jest jednak i tak opóźnione w stosunku do terminu wejścia w tę fazę roślin wyrosłych z nasion wysianych w terminie optymalnym i przebiega w wyższych średnich temperaturach dobowych. Reakcją zwrotną na ten bodziec środowiskowy jest skrócenie tej fazy. W efekcie dochodzi do zaburzenia struktury łanu. Zmniejsza się średnia wysokość roślin oraz udział roślin wysokich, które charakteryzują się większą produktywnością. Maleje również udział roślin rozkrzewionych na korzyść jednopędowych. Zmiany te prowadzą do uzyskania mniejszego plonu ziarna z jednostki powierzchni.

Według badań IUNG spadek plonu w wyniku opóźnienia terminu siewu o 2 tygodnie wynosi średnio 15 proc. Gdy sięga ono 4 tygodni (siew w trzeciej dekadzie października), t o straty przekraczają 30 proc.

ODMIANY DO OPÓŹNIONEGO SIEWU

Wyniki przeprowadzonych przez IUNG badań wskazują także na zróżnicowanie reakcji odmian odnośnie długości dnia świetlnego. Te o mniejszej wrażliwości charakteryzują się mniejszymi zmianami cech struktury plonu przy wysiewie w opóźnionym terminie. U odmian o większej wrażliwości wraz z opóźnieniem siewu zmniejszeniu ulegają: liczba kłosków, plon ziarna z kłosa, plon ziarna z rośliny. Zatem będąc zmuszonym do siewu pszenicy ozimej w opóźnionym terminie, należy skorzystać z odmian tolerancyjnych na opóźniony siew i jednocześnie cechujących się wysoką mrozoodpornością, jak np.: Akteur, Askalon, Bockris, Estivus, Kepler, Kredo, Oxal, Tulecka, Benderola, Bystra, Forum, Jenga, KWS Dacanto, KWS Magic, Meister, Muszelka, Smaragd, Speedwawy, Belnus, Kris, Zawisza.

Skalę spadku plonu można w pewnym stopniu ograniczyć poprzez działania agrotechniczne, jak np. zwiększenie normy wysiewu. Jak wiadomo, zależy ona nie tylko od terminu siewu, lecz także od odmiany, przedplonu, jakości i kultury gleby, warunków pogodowych. Przyjąć możemy, że wynosi od 220 do 450 sztuk kiełkujących ziaren/m2. Przy siewie w terminie październikowym trzeba ją podnieść o 10 proc.

UMIEJĘTNE NAWOŻENIE AZOTEM ZMNIEJSZA STRATY

Opóźnienie terminu siewu nie powinno skłaniać do przesunięcia terminu nawożenia podstawowego (w szczególności P i K) na wiosnę. Tylko rośliny dobrze zaopatrzone w składniki pokarmowe są zdolne przetrwać zimę. Z kolei pierwszą dawkę azotu wiosną trzeba rozsiać tuż przed lub w momencie ruszania wegetacji pszenicy, którą ona wznawia już przy temperaturze 3-4oC. Jej zadaniem jest pobudzenie roślin do krzewienia i dostarczenie tego składnika w takiej ilości, aby mogły wytworzyć odpowiednią liczbę źdźbeł kłosonośnych. Przyjmuje się, że obsada kłosów pszenicy ozimej pozwalająca zrealizować jej potencjał plonotwórczy powinna wynosić 500-700 szt./m2. Aby osiągnąć ten cel, w rzadkim łanie wysokość dawki startowej azotu powinna wynosić od 80 do nawet 100 kg N/ha.

 

Artykuł ukazał się w numerze 10/2016 miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (22)

  • z.. 2016-10-25 20:24:19
    Jeszcze będę siała pszeniczkę.....na razie QQ na polu i błoto po ośki i leje...więc.....jak zdążę przed mrozem wrzucić w glebę ...wszystko będzie zrealizowane....może jak wymyślił to autor mniej starannie...ale sadzę, że w czasie żniw nie będzie miało znaczenia......
  • przem 2016-10-16 23:53:29
    powtórzę się
    Nie zgodzę się z tym stwierdzeniem że pszenica z opóźnionych siewów plonuje gorzej wręcz przeciwnie plonuje czasami lepiej jak siana w optymalnym terminie agrotechnicznym.
    Po pierwsze od kilku lat mamy ciepłe jesienie które powodują że wegetacja hula w najlepsze. Jesienią choroby grzybowe które pasożytują na roślinach z późnych siewów mają przeszło od kilku do kilku dziesięciu dni mniejszy czas inkubacji przez co łany są zdrowsze i nie trzeba wykonywać dodatkowego zabiegu na "To". Nie wspominając już o mszycach i wirusowej żółtej karłowatości jęczmienia.
    Pszenica która jest zbyt rozkrzewiona ma większą tendencję do wymarzania. Faza krytyczna do zimowania w roślinie to 3 liście, rośliny nie mają jeszcze dobrze rozwiniętego systemu korzeniowego i liści a zgromadzone w ziarnie siewnym materiał zapasowy już się wyczerpał. Wystarczy sobie przypomnieć rok 2012 oraz obecny. Ostrą zimę przetrwała pszenica która w chwili nadejścia mrozów znajdowała się fazie 1-2 liście a wypadła w fazie 3 liście.
    Jeśli chodzi o zwiększanie normy wysiewu też to jest kwestia dyskusyjna wg mnie; w tamtym roku znajomy na 30ha posiał pszenicę odmiana Arktis w ilości 150 kg/ha w pierwszym tygodniu grudnia 2015 roku i plonowała na podobnym poziomie co inne odmiany w gospodarstwie w granicach 8,5 t, południowy dolny śląsk. pow. ząbkowicki
  • maniek 2016-10-16 21:03:30
    07.12.2015 pszenica Bamberka 270 kg/ha, a plon na bardzo dobrym stanowisku po kukurydzy na ciezkiej, 4 klasie ziemi wyszedł 6 t/ha. Pszenica długo wschodziła, nawet spisałem ją na straty. Powschodziła chyba w lutym. Tam gdzie jechały koła pszenica wyszła już w grudniu i od razu umarzła. Szkoda mogło być 7 t/ha.
  • K 2016-10-16 17:09:27
    Lechu nie ma co współczuć, czasy się zmieniają i trzeba iść z postępem, bo inaczej to wszyscy by końmi pracowali. Też po ostatniej zimie stwierdziłem, że te mniej później siane lepiej przetrwały
  • Lechu 2016-10-16 12:56:20
    @krzysztof współczuje, że obrabiasz nowym johnym. Lepiej stary sprzęt bez elektroniki niż komputer na polu. Ale Polakowi nie przetłumaczysz
  • Krzysztof 2016-10-16 12:19:32
    Julius siany 24.10 nie ustał mimo moich starań.
    Desamo siane 24.10 nie wymarzło a siane w terminie optymalnym wymarzło w 95% zostały tylko rośliny które miały problem ze wschodem ( susza ) i wzeszły w listopadzie.
    Nic jeszcze nie zasiałem. Pogoda i awarie ciągnika ( pech ) uniemożliwiają orkę
  • inny rolnik 2016-10-16 10:17:19
    Autorka artykułu to jednej złotówki nie powinna dostać za te wypociny ,ta lista zalecanych odmian obraża nas rolników ,faktycznie artykuł sponsorowany -wstyd dla FARMERA
  • miki 2016-10-16 09:11:08
    KWS MAGIC!!! zimotrwałość 1.5! co wy za brednie piszecie...wymarzła u mnie jako jedyna w zeszłym roku
  • teoria dla praktyka 2016-10-15 21:01:23
    dobrze ze nie zaplace za lemiesze dluta i inne czesci robocze orzac beton przed deszczami,
  • Andrzej 2016-10-15 20:47:27
    Sąsiad uprawia po siew 20 ha. A niech uprawia. Może zasiać nawet w gwiazdkę. Grunt że płaci dzierżawę za rok z góry. 2500 za ha pieszo nie chodzi
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.162.123.74
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!