Koszty żywienia bydła mięsnego stanowią ok 70 proc. kosztów bezpośrednich produkcji żywca wołowego i są głównym czynnikiem odpowiedzialnym za opłacalność tego kierunku produkcji. Najkosztowniejszym komponentem dawek pokarmowych opasów są komponenty białkowe, głównie poekstrakcyjne śruty sojowe i rzepakowe. Wynika to z faktu, że pasz tych nie można wyprodukować w gospodarstwie.

Powstaje pytanie, czy istnieje dla nich tańsza alternatywa? Tak, są nimi nasiona roślin strączkowych tj. groch, bobik czy łubin. Ostatnimi czasy wzrasta również dostępność tych pasz ze względu na zaistnienie zmian w systemie dopłat bezpośrednich, które wymuszają na rolnikach wprowadzenie urozmaiceń w płodozmianie. Cechą wspólną nasion tych roślin jest duża zawartość białka o dość dużej wartości biologicznej.

Największe znaczenie w żywieniu opasów mają takie gatunki jak: łubin żółty, wąskolistny i biały, bobik oraz groch polny (peluszka). Skład chemiczny, a więc i wartość pokarmowa tych nasion jest dość zróżnicowana. Zawartość białka ogólnego jest najmniejsza w grochu 20-23 proc. s.m, następnie w bobiku (ok. 30 proc. s.m.), łubinie wąskolistnym (ok. 31 proc. s.m.) i białym (37 proc. s.m.), a największa w łubinie żółtym (ok. 43 proc. s.m.) i może się zmieniać w zależności od odmiany.

Cechą charakterystyczną białka nasion strączkowych jest dość zmienna zawartość aminokwasów egzogennych m.in. lizyny (najwięcej w grochu, później w bobiku i najmniej w łubinach) oraz stosunkowo niska zawartość aminokwasów siarkowych tj. metioniny i tryptofanu.

Ważnym elementem z punktu widzenia tworzenia mieszanek zbożowych nasionami strączkowych, jest niska zawartość treoniny. Jeśli chodzi o węglowodany, skrobia zawarta w nasionach strączkowych różni się istotnie od skrobi zbóż, jest zdecydowanie wolniej trawiona w przewodzie pokarmowym bydła. Również zawartość tłuszczów w strączkowych jest zróżnicowana i waha się od 1,5-2 proc. s.m. w grochu i bobiku do ok 9-10 proc. w łubinie białym.

Niestety, poza dość dobrze rokującą wartością pokarmową, nasiona strączkowych zawierają również sporo substancji antyżywieniowych, negatywnie wpływających na organizm zwierzęcia. Należą do nich taniny, inhibitory proteaz, lektyny, alkaloidy, glikozydy pirymidynowe i saponiny. Ogólne zalecenia dotyczące zastosowania nasion roślin strączkowych w żywieniu opasów powinny zakładać, że ich udział w dawce pokarmowej nie powinien przekraczać 10-15 proc. paszy treściwej, w zależności od wieku opasów (większy udział wraz z wiekiem). Warto pamiętać, że najwłaściwszą formą rozdrobnienia nasion jest gruba śruta.

Podobał się artykuł? Podziel się!