Selen jest jednym ze składników mineralnych zaliczanych do mikroelementów, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jego niedobór w diecie zwierząt może być przyczyną dystrofii mięśni (choroba białych mięśni) i stawów u młodych zwierząt. Zmiany w mięśniu serca mogą powodować nagłą śmierć.

Zbyt mała ilość tego mikroelementu w organizmie zwierzęcia powoduje zaburzenia w tworzeniu części rogowych (racice) oraz hamuje wzrost u cieląt. U cielnych krów może natomiast dochodzić do obumierania płodów wskutek ich upośledzonego rozwoju, zatrzymania łożyska po porodzie oraz osłabienia zdolności rozpłodowych. Deficyt selenu u starszych krów jest często związany z innymi chorobami - zapalenie sutka czy mastitis. Aby dokładnie określić czy przyczyną tych schorzeń jest brak selenu, należy zbadać jego poziom we krwi zwierząt.

Niedobór selenu prowadzi również do różnorodnych zaburzeń w obrębie układu odpornościowego. Zaburzenia te objawiają się występowaniem zmian nowotworowych oraz zwiększeniu podatności na infekcje. Selen jest podstawowym przeciwutleniaczem organizmu i likwiduje niebezpieczne dla zdrowia - ze względu na właściwości kancerogenne - wolne rodniki. Niedobór selenu u zwierząt powstaje na skutek skarmiania paszy pozbawionej tego pierwiastka lub z powodu zaburzeń we wchłanianiu w przewodzie pokarmowym, przy braku witaminy E i nadmiarze siarki.

Szkodliwy jest nie tylko niedobór ale także zbyt duża jego ilość. Termin selenoza oznacza nadmiar selenu w organizmie. Występuje w przypadku skarmiania roślin o dużej zawartości tego składnika. Niektóre gatunki roślin mają wysoką zdolność przyswajania selenu, który kumuluje się w komórkach roślinnych.

W przypadku ostrych zatruć selenem istnieje możliwość śmierci zwierząt z wygłodzenia i pragnienia, ponieważ utrata apetytu, osłabienie organizmu, kulawizny oraz bóle w kończynach są tak silne, że bydło nie jest w stanie poruszać się, by dojść do stołu paszowego.

Selen posiada zdolność łatwego przenikania przez łożysko, dlatego jego nadmierna ilość powoduje deformacje racic u cieląt. Zbyt duża ilość selenu w mleku może być przyczyną zatruć osesków.

Zawartość selenu w diecie krów powinna wynosić 0,05 - 0,1 mg/kg s.m. dawki pokarmowej. Korzystnie jest zastosować zabieg iniekcji selenu na kilkanaście dni przed porodem w celu uniknięcia zatrzymania błon płodowych, szczególnie krowom, które nie otrzymują dodatku selenu w paszy.

Podobał się artykuł? Podziel się!