Na najnowszej liście buhajów zalecanych przez Polską Federację Hodowców Bydła i Producentów Mleka do wykorzystania w inseminacji jest 101 buhajów uszeregowanych według malejącego indeksu PF – produkcyjność i funkcjonalność. Uszeregowanie to sugeruje, że zgodnie z polskim programem hodowlanym najlepsze buhaje znajdują się na początku listy. Generalną zasadą powinno być więc wykorzystywanie w stadach ocenianych nasienia buhajów znajdujących się wyłącznie na czołowych miejscach tej listy.

PFHBiPM uznała, że nasienie wszystkich 101 zgromadzonych na tej liście buhajów rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej może być wykorzystywane do inseminacji w chowie masowym. Katalogi buhajów poszczególnych stacji inseminacyjnych powinny ukazać się w czerwcu.

Im indeks buhaja dla określonej cechy jest wyższy, tym lepiej. Nawet indeks wartości hodowlanej dla komórek somatycznych został tak przekształcony, że im wartość indeksu jest wyższa, tym wymię zdrowsze.

Zamieszczona na str. 38 tabela, opracowana przez PFHBiPM, zawiera 21 najlepszych w tej wycenie buhajów. Mimo że może ona w pierwszej chwili przerażać bardzo dużą liczbą danych, jest łatwa w czytaniu. Warto poświęcić jej więcej uwagi, gdyż pozwoli to na łatwiejsze podejmowanie decyzji dotyczącej wyboru buhaja do stada krów.

Ogólne zasady wyboru buhajów są następujące:

  • typuje się do stada buhaje tylko z czołówki listy, najwyżej do 40. buhaja na liście (rubryka 1), a najlepiej z pierwszych 20 buhajów;
  • buhaj nie powinien być spokrewniony z krowami w danym stadzie – nazwa ojca buhaja i jego numer znajdują się w rubryce 3;
  • im wyższa powtarzalność oceny mlecznej (rubryka 4), tym wynik bardziej wiarygodny. Powtarzalność poniżej 0,85 nie jest jeszcze bardzo wysoka, co może spowodować, że w kolejnej wycenie buhaj może poprawić lub pogorszyć wynik. Częściej jednak wynik ten poprawia się w kolejnej wycenie. Ryzyko wykorzystania takiego buhaja jest więc niewielkie, a zyskuje się czas w pracy hodowlanej;
  • indeks produkcyjny (rubryka 10) dotyczy cech jakości mleka, czyli wartości hodowlanej dla kilogramów tłuszczu i wartości hodowlanej dla kilogramów białka. Indeks ten jest przeliczony na podindeks produkcyjny (rubryka 12) i w tej formie uwzględniany w indeksie PF.