Zaburzenia w rozrodzie są powodem największych strat w hodowli krów mlecznych, stanowiąc wraz z mastitis najczęstszą przyczynę brakowania krów. Z tytułu problemów związanych z płodnością hodowcy ponoszą dodatkowe koszty, m.in. związane z obsługą weterynaryjną, oraz odnotowują straty wynikające np. ze zmniejszonej produkcyjności. Wyniki rozrodu u bydła można opisać kilkoma wskaźnikami. Ogólnie określane są jako płodność, którą rozumie się jako zdolność krowy do zacielenia i produkcji odpowiedniej liczby potomstwa. Kontrola wskaźników rozrodu powinna być poważnie traktowana przez hodowców bydła. Pozwala bowiem na zweryfikowanie, czy zarządzanie oraz obsługa stada są prawidłowo prowadzone.

(ZBYT) WYSOKA WYDAJNOŚĆ

Jak podaje literatura, genetyczne korelacje między mlecznością i płodnością są ujemne. Płodność spada wraz ze wzrostem wartości genetycznej dla mleczności. Oznacza to, że selekcja w kierunku zwiększenia mleczności prowadzi do spadku płodności i odwrotnie - selekcja na płodność zmniejsza wydajność mleczną. Zdaniem ekspertów widoczne jest znaczne pogorszenie płodności u krów po przekroczeniu umownej granicy 8 tys. kg za laktację standardową. Z powodu antagonizmu pomiędzy cechami produkcyjnymi a wynikami rozrodu, należy dołożyć wszelkich starań, aby obydwa wskaźniki utrzymywać na optymalnym

poziomie. Ma to szczególne znaczenie u krów rasy HF, które mają olbrzymi potencjał produkcyjny. Problemy z rozrodem przy jednocześnie wysokiej produkcyjności nie są regułą. Istnieje wiele przykładów stad, w których bardzo wysoka wydajność mleczna idzie w parze z dobrymi wynikami rozrodu. Aby osiągnąć taki stan, należy w pełni sprostać wymaganiom wysokoprodukcyjnych krów. Tyczy się to zarówno zbilansowania żywienia, jak i warunków środowiskowych.

CZYNNIKI ŚRODOWISKOWE

Analiza wyników rozrodu pod kątem pory roku wycielenia ujawnia wpływ tego czynnika na płodność. Najgorsze wyniki rozrodu mają zwykle krowy cielące się wiosną. Ich sezon krycia przypada na lato, a więc porę wysokich temperatur. Stres cieplny wywołany zbyt wysoką temperaturą otoczenia może powodować u krów zaburzenia wzrostu pęcherzyków jajnikowych. Jest również przyczyną występowania niższej jakości oocytów. W ekstremalnych warunkach dochodzi nawet do zamierania zarodków. W czasie wysokich temperatur krowy niechętnie wykazują objawy rujowe, następuje również znaczne skrócenie czasu manifestacji rui. Stres cieplny wpływa także negatywnie na buhaje. Może powodować zmniejszenie objętości ejakulatu oraz wady plemników. Czynniki środowiskowe to także warunki panujące w oborze. Wszelkiego rodzaju nieprawidłowości: śliska posadzka, zbyt duże zagęszczenie zwierząt, zbyt mała liczba legowisk oraz przestrzeni przy stole paszowym, słaba wentylacja oraz deficyt naturalnego bądź sztucznego światła mogą być przyczynami pogorszenia wyników rozrodu.