Pustodój (dój ślepy) jest to zjawisko występujące podczas doju, kiedy to kupek udojowy pracuje, pomimo braku wypływu mleka z ćwiartki wymienia. Najczęściej dochodzi do niego w końcowej fazie doju, rzadziej w trakcie.

Skutki

Pustodój może być przyczyną, urazów błony śluzowej oraz tkanki gruczołowej strzyków, prowadzących do przekrwień i obrzęków. Objawem takich zmian może być, pojawianie się w mleku krwi, pochodzącej z pękających naczyń krwionośnych. Dochodzić może również, do uszkodzeń mięśnia zwieracza przewodu strzykowego, skutkującego mimowolnym wyciekiem mleka. Zmiany chorobowe, mogą być bezpośrednią przyczyną zapaleń wymienia. Dzieje się tak ponieważ, powodują osłabienie naturalnej bariery, chroniącej przed wnikaniem drobnoustrojów do gruczołu mlecznego.

Podobne objawy, mogą wystąpić przy doju, automatami o nieskalibrowanych parametrach. Niewłaściwa wartość podciśnienia oraz zła ilość taktów na minutę prowadzą do urazów. Ważnym zagadnieniem jest również rodzaj i stan techniczny gum strzykowych.

Przyczyny

Aby móc zapobiegać pustodojowi, należy znać jego przyczyny. Można je podzielić na dwie główne: fizjologiczną i organizacyjną. Fizjologiczna wynika z różnicy w szybkości zdajania poszczególnych ćwiartek. Ma na to wpływ ilość mleka produkowanego w poszczególnych częściach wymienia jak i indywidualne cechy krowy. Pustodój organizacyjny jest to natomiast, czas , który upływa od zakończenia wypływu mleka do zdjęcia kubków udojowych. Może być spowodowany złą organizacją doju.

Zapobieganie

Zapobiegania pustodojom polega, w przypadku używania dojarek przewodowych i bańkowych,  na dokładnej obserwacji wypływu mleka. Są w tym pomocne przezroczyste elementy kolektora, a nawet gumy strzykowe z przejrzystego tworzywa. Sposób ten zapobiega wystąpieniu pustodoju organizacyjnego, ale nie ma wpływu na pustodój fizjologiczny.

Zaawansowanym techniczne rozwiązaniem są dojarki wyposażone w systemy ARC, automatycznego zdejmowania aparatu udojowego. Zapobiegają one, jednak tylko wystąpieniu pustodoju organizacyjnego, ponieważ zdjęcie aparatu udojowego następuje po zaniku wypływania mleka z ostatniej, dojącej się ćwiartki.

Najlepszym rozwiązaniem jest dój, podczas którego wartość parametrów roboczych pulsatora zmienia się dla każdej ćwiartki, w zależności od natężenia wypływania mleka. Zapewnić to mogą nowoczesne roboty udojowe oraz ćwiartkowe aparaty udojowe.