Larwy lub jaja w zbliżonym wieku znajdują się w komórkach położonych obok siebie. Nie ma między nimi komórek pustych. Czerw zwarty świadczy o dobrej jakości matki. Jeżeli zdrowy czerw nie jest zwarty, gdy pomiędzy czerwiem w tym samym wieku znajdują się komórki puste lub z larwami w rożnym wieku, świadczy to o wadliwości matki. Przyczyną może być jej kalectwo, np. uszkodzenie stopy, a nawet tylko pazurka, uszkodzenie czułków itp.

Czerw rozstrzelony może pojawić się nawet w rodzinach z dobrze czerwiącymi matkami. Zjawisko to najczęściej występuje na przedwiośniu przy braku pierzgi w zapasach zimowych i braku dopływu świeżego pyłku. W rezultacie brakuje mleczka i pszczoły część larw zjadają.

W okresie wczesnej wiosny normalnym zjawiskiem są całotygodniowe albo i dłużej trwające ochłodzenia, w czasie których pszczoły w ogóle nie wylatują z uli. Pyłek zebrany w marcu i kwietniu, a więc już po oblocie, kiedy pojawia się w rodzinach czerw, zazwyczaj nie zaspakaja dziennego zapotrzebowania rodziny i to jest głównym powodem pojawienia się czerwiu rozstrzelonego i zahamowania rozwoju rodziny. Podobne zjawisko można niekiedy zaobserwować również w sezonie letnim. Pojawienie się pyłku normalizuje czerwienie matki.

Przyczyną rozstrzelonego czerwiu może być wiek matki. Prawdopodobnie cześć jaj złożonych przez stare matki nie rozwija się. Stare matki trutowieją. Pojawia się między czerwiem pszczelim rozstrzelony czerw garbaty z powodu wyczerpania się plemników w zbiorniczku nasiennym matki lub obumarcia czerwiu. Czerw rozstrzelony może pojawić się także w rodzinach, w których matki są unasienione trutniami z nimi spokrewnionymi. Takie rodziny słabną. Na plastrach pszczelich może pojawić się jednocześnie czerw pszczeli i trutowy tzw. garbaty. W wyniku czerwienia matek starych, które utraciły zapas plemników w zbiorniczku nasiennym lub młodych z jakichś przyczyn nieunasienionych (wadliwa budowa organów rozrodczych, zła pogoda w czasie lotów godowych, późnoletnie unasienianie starymi trutniami), którym szybko wyczerpał się zapas nasienia. Część czerwiu trutowego w komórkach pszczelich zamiera z powodu niedożywienia i zostaje usunięta przez pszczoły. Przyczyna takiego stanu są matki strutowiałe.

Młode matki które z jakichś przyczyn nie wyleciały na lot godowy i nie unasieniły się, po pewnym czasie rozpoczynają czerwienie – składanie jaj niezapłodnionych. To są matki trutowe. Czerw od takich matek jest zwarty, ale garbaty. Pszczoły nadbudowują komórki pszczele, w których znajdują się larwy trutowe. Z takich larw powstają tzw. półtrutnie, znacznie mniejsze niż normalne. Matki trutowe składają jaja również do komórek trutowych.

W rodzinie całkowicie osieroconej, która straciła matkę i nie ma już czerwiu, do wychowu młodej matki pojawiają się po pewnym czasie robotnice składające jaja. Są to trutówki. Nie odbywają one lotów godowych i nie mogą być unasienione przez trutnie. Składają jaja wyłącznie niezapłodnione, z których powstają trutnie. Liczba czerwiących trutówek jest nieokreślona. Niektórzy początkujący pszczelarze dość często mylą czerwienie trutówek z czerwieniem matki trutowej a rozróżnienie tych nienormalnych stanów rodziny pszczelej jest dla nich trudne. Wyglądem zewnętrznym trutówki nie różnią się od normalnych pszczół robotnic, są jednak od nich bardziej ociężałe. Można nieraz zaobserwować w ulu pszczoły trutówki z jajem w odwłoku.

Trutówki mogą pojawić się w rodzinie w dowolnym okresie sezonu pasiecznego. Może to nastąpić wczesną wiosną czy też latem w okresie rójek – gdy zginie matka, w czasie tworzenia odkładu z nieunasienionymi matkami. Najczęściej pojawiają się wówczas, gdy w rodzinie przez 3-4 tygodnie brakuje czerwiącej matki (a więc brakuje czerwiu otwartego). Czasem obserwuje się pojedyncze jaja składane przez trutówki w obecności matki, gdy matka jest przez dłuższy czas izolowana na niewielkiej przestrzeni w ulu (np. izolator jednoramkowy) lub przerwała czerwienie na skutek choroby.