Żywienie krów jest bardzo zmienne, gdyż zależy od wpływu wielu różnych czynników. Dlatego niezależnie od układania dawek pokarmowych trzeba stale uważnie obserwować krowy w oborze. Zauważone zmiany w wydajności mleka, jego składzie, kondycji zwierząt czy wynikach rozrodu pozwolą na szybkie skorygowanie dawki pokarmowej. 

Wydajność mleka

Spadek wydajności mleka nie powinien przekraczać z miesiąca na miesiąc: u pierwiastek – 1 l, u krów w drugiej laktacji – 1,5–1,8 l, u krów w trzeciej laktacji – 1,8–2 l. Gdy spadek wydajności między próbnymi udojami przekracza 4 l mleka, należy się danej krowie dokładnie przyjrzeć, aby ustalić przyczynę.

Koncentracja tłuszczu w mleku zależy od możliwości genetycznych, stadium laktacji, wielkości produkcji i od  struktury dawki. Procent tłuszczu zmniejsza się w pierwszych dwóch miesiącach laktacji, a następnie powoli rośnie do jej końca. Koncentracja tłuszczu mniejsza niż 3,5 proc. jest sygnałem zaniżonej ilości włókna surowego w dawce lub zbytniego rozdrobnienia pasz. Mówi też o zakwaszającym działaniu dawki na organizm.

Krowy, których mleko w pierwszej kontroli po wycieleniu zawiera więcej niż 4,5 proc. tłuszczu, uwalniają bardzo szybko własne rezerwy tłuszczowe, co świadczy o tym, że na bieżąco pobierają za mało energii.

Zawartość białka w mleku zmienia się w niewielkim zakresie i nie powinna być mniejsza niż 3 proc. Niska koncentracja związana jest najczęściej z niewystarczającą ilością węglowodanów łatwo rozkładanych w żwaczu, takich jak skrobia ziaren zbóż.Stosunek tłuszczu do białka w grupie krów o zbliżonym stadium laktacji powinien mieścić się w przedziale 1,1–1,3, co świadczy o właściwej proporcji w dawce pokarmowej węglowodanów strukturalnych (włókno surowe, ADF, NDF) do niestrukturalnych (skrobia, cukry). Jeżeli u pojedynczych krów wskaźnik ten przekracza 1,5, wskazuje to na występowanie ketozy, a gdy okazuje się niższy od 1 – na występowanie kwasicy.