Stosowane przez lata zioła oraz ich ekstrakty miały na celu poprawę stanu zdrowia, polepszenie właściwości podawanej paszy, a w mniejszym stopniu zwiększenie produkcyjności zwierząt.

Wprowadzenie w 2006 roku w krajach Unii Europejskiej zakazu stosowania antybiotykowych stymulatorów wzrostu spowodowało ponowne zainteresowanie naturalnymi pro-

duktami pochodzenia roślinnego, w aspekcie wykorzystania ich w żywieniu zwierząt jako dodatków fito-biotycznych.

Do grupy dodatków fitobiotycznych zalicza się produkty roślinne z ziół i przypraw, a także wyciągi pochodzenia roślinnego. Zawarte w nich substancje biologicznie czynne wykazują wielorakie działanie na organizm i wpływają korzystnie na podstawowe funkcje życiowe. W tabeli 1 przedstawiono wykaz ważniejszych ziół i przypraw, dla których potwierdzone zostało działanie antyseptyczne, przeciwwirusowe, przeciwbakteryjne, przeciwzapalne, przeciwbiegunkowe, przeciutleniające, uspokajające oraz stymulujące apetyt i trawienie. Korzystne działanie określonych ziół spowodowane jest obecnością różnego rodzaju substancji czynnych, takich jak: glikozydy, alkaloidy, polifenole, flawonoidy, śluzy, garbniki, kwasy organiczne, pektyny, saponiny, olejki eteryczne, fitosterole, żywice, terpeny. Oczekuje się, że zastosowanie dodatków fitobiotycznych w żywieniu zwierząt pozwoli wpłynąć na poprawę smaku i zapachu paszy, zwiększając tym samym jej atrakcyjność, co powinno prowadzić do wzrostu dziennego pobrania paszy. Oczekuje się również, że dzięki określonym dodatkom fitobiotycznym będzie możliwe regulowanie funkcji trawiennych oraz modyfikowanie mikroflory przewodu pokarmowego, co wpłynie korzystnie na poprawę zużycia paszy na przyrost 1 kg masy ciała. W dalszym ciągu poszukuje się skutecznych dodatków fitobiotycznych, które odznaczają się wysoką efektywnością działania przeciw drobnoustrojom, oraz wykazują działanie immunomodulujące na układu odpornościowy, zapewniając utrzymanie dobrego stanu zdrowotnego.

Dodatki fitobiotyczne mogą być stosowane w żywieniu zwierząt jako pojedyncze zioła i przyprawy lub też ich mieszanki. Kolejnym rodzajem są preparaty ziołowe zawierające w składzie wyciągi z ziół, które mogą być dodatkowo standaryzowane na zawartość substancji czynnych. Jeszcze innym typem są preparaty zawierające olejki eteryczne będące mieszaniną lotnych związków aromatycznych.