PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Dodatki fitobiotyczne w żywieniu prosiąt

Dodatki fitobiotyczne w żywieniu prosiąt

Praktycznie aż do połowy XIX wieku w leczeniu zwierząt stosowane były jedynie środki naturalne, wśród których główną rolę odgrywały zioła. Wiedzę na temat znaczenia poszczególnych roślin czerpano zarówno z ziołolecznictwa tradycyjnego oraz ksiąg, w których już na początku XVI wieku Marcin z Urzędowa czy Marcin Siennik opisywali właściwości ziół miejscowych, a także tych pochodzących z odległych krajów.



Stosowane przez lata zioła oraz ich ekstrakty miały na celu poprawę stanu zdrowia, polepszenie właściwości podawanej paszy, a w mniejszym stopniu zwiększenie produkcyjności zwierząt.

Wprowadzenie w 2006 roku w krajach Unii Europejskiej zakazu stosowania antybiotykowych stymulatorów wzrostu spowodowało ponowne zainteresowanie naturalnymi pro-

duktami pochodzenia roślinnego, w aspekcie wykorzystania ich w żywieniu zwierząt jako dodatków fito-biotycznych.

Do grupy dodatków fitobiotycznych zalicza się produkty roślinne z ziół i przypraw, a także wyciągi pochodzenia roślinnego. Zawarte w nich substancje biologicznie czynne wykazują wielorakie działanie na organizm i wpływają korzystnie na podstawowe funkcje życiowe. W tabeli 1 przedstawiono wykaz ważniejszych ziół i przypraw, dla których potwierdzone zostało działanie antyseptyczne, przeciwwirusowe, przeciwbakteryjne, przeciwzapalne, przeciwbiegunkowe, przeciutleniające, uspokajające oraz stymulujące apetyt i trawienie. Korzystne działanie określonych ziół spowodowane jest obecnością różnego rodzaju substancji czynnych, takich jak: glikozydy, alkaloidy, polifenole, flawonoidy, śluzy, garbniki, kwasy organiczne, pektyny, saponiny, olejki eteryczne, fitosterole, żywice, terpeny. Oczekuje się, że zastosowanie dodatków fitobiotycznych w żywieniu zwierząt pozwoli wpłynąć na poprawę smaku i zapachu paszy, zwiększając tym samym jej atrakcyjność, co powinno prowadzić do wzrostu dziennego pobrania paszy. Oczekuje się również, że dzięki określonym dodatkom fitobiotycznym będzie możliwe regulowanie funkcji trawiennych oraz modyfikowanie mikroflory przewodu pokarmowego, co wpłynie korzystnie na poprawę zużycia paszy na przyrost 1 kg masy ciała. W dalszym ciągu poszukuje się skutecznych dodatków fitobiotycznych, które odznaczają się wysoką efektywnością działania przeciw drobnoustrojom, oraz wykazują działanie immunomodulujące na układu odpornościowy, zapewniając utrzymanie dobrego stanu zdrowotnego.

Dodatki fitobiotyczne mogą być stosowane w żywieniu zwierząt jako pojedyncze zioła i przyprawy lub też ich mieszanki. Kolejnym rodzajem są preparaty ziołowe zawierające w składzie wyciągi z ziół, które mogą być dodatkowo standaryzowane na zawartość substancji czynnych. Jeszcze innym typem są preparaty zawierające olejki eteryczne będące mieszaniną lotnych związków aromatycznych.

ROLA FITOBIOTYKÓW W ŻYWIENIU PROSIĄT

Na podstawie wielu badań i obserwacji wykazano, że okres dwóch tygodni po odsadzeniu, w znaczącym stopniu decyduje o jakości prosiąt wstawianych na tucz. Prosięta, które w pierwszym tygodniu po odsadzeniu mają utrudnione warunki adaptacji do paszy stałej oraz takie, które przebywają w złych warunkach środowiskowych, charakteryzują się niskim tempem wzrostu. Z reguły masa ciała takich zwierząt jest w późniejszym wieku niższa, a wiek w dniu uboju wyższy w porównaniu z osobnikami z niezaburzo-nym przebiegiem wzrostu. Kluczowym elementem uzyskania dobrych rezultatów w odchowie odsadzonych prosiąt jest pobieranie paszy. Jako czynniki limitujące tempo wzrostu odsadzo-nych prosiąt wymienia się:

  • pozbawienie korzystnych składników zawartych w mleku lochy
  • zbyt małe pobieranie wody i paszy
  • niedostateczną produkcję kwasów żołądkowych oraz enzymów trawiennych
  • zmniejszoną zdolność wchłaniania składników pokarmowych w jelicie cienkim.
W pierwszym tygodniu po odsadze-niu w układzie pokarmowym prosiąt zachodzą zmiany flory bakteryjnej, gdyż zwiększa się ilość bakterii z grupy coli oraz enterokoków, a zmniejsza się ilość pożądanych bakterii z grupy Lactobacillus. Zmiany flory jelitowej są przyczyną zwiększenia ilości wody wydalanej z kałem, co jest szczególnie obserwowane w okresie między 4 a 10 dniem po odsadzeniu. Najczęstszą przyczyną zaburzeń jelitowych u odsadzonych prosiąt są enterotoksyczne szczepy bakterii Escherichia coli.

U świń bardzo ważną funkcję pełni układ immunologiczny jelitowy (GALT), który jest największym narządem odpornościowym organizmu, odpowiadającym za kontrolę transportowanych substancji. Układ immunologiczny jelita zapewnia silną miejscową ochronę błony śluzowej, a poprzez ciągłą konfrontację z drobnoustrojami wykształca i utrzymuje prawidłową funkcję ochrony przed patogenami. W zdrowym organizmie istnieje równowaga pomiędzy mikroflorą układu pokarmowego a składnikami treści pokarmowej, dzięki której zachowana jest tolerancja wobec naturalnej flory, a jednocześnie utrzymany jest stan pełnej gotowości w odniesieniu do potencjalnych patogenów.

Mikroorganizmy zasiedlające układ żołądkowo-jelitowy u świń nie tylko pełnią istotną funkcję w utrzymaniu dobrego stanu zdrowotnego, ale też wpływają na rozwój jelit oraz funkcjonowanie systemu odpornościowego. Skład mikroflory jelitowej zależny jest od składników tworzących paszę oraz obecności dodatków paszowych, które w znacznym stopniu mogą wpływać na środowisko układu pokarmowego.

EFEKTYWNOŚĆ STOSOWANIA FITOBIOTYKÓW

Na podstawie licznych badań prowadzonych u prosiąt wykazano, że określone dodatki fitobiotyczne wpływają korzystnie na apetyt i procesy trawienia, działają bakteriobojczo i bakte-riostatycznie, wzmacniają system odpornościowy, a także mogą ograniczać niekorzystny wpływ substancji anty-żywieniowych zawartych w paszach. Skuteczność i efektywność działania preparatów fitobiotycznych zależna jest od rodzaju substancji czynnych, formy podania oraz właściwie dobranej dawki. Coraz częściej podnoszona jest też kwestia standaryzacji substancji czynnych zawartych w dodatkach należących do grupy fitobiotyków.

Na podstawie wyników 26 doświadczeń wykonanych w Danii z użyciem w mieszankach dla prosiąt różnego rodzaju preparatów fitobiotycznych stwierdzono, że poprawa w zakresie przyrostów dziennych wynosiła średnio 2,2 proc. W tabeli 2 zestawiono wyniki badań przeprowadzonych w różnych krajach, nad efektywnością zastosowania w żywieniu prosiąt preparatów fitobiotycznych zawierających oregano lub czosnek. Poprawa wyników produkcyjnych, uzyskanych w okresie odchowu prosiąt, wynosiła średnio 4,1 proc. dla przyrostów dziennych oraz 2,8 proc. dla zużycia paszy na przyrost 1 kg masy ciała.

Również w Polsce wykonano szereg badań nad przydatnością różnych preparatów fitobiotycznych w żywieniu zwierząt. Badania wykonane w Instytucie Zootechniki wykazały, że brojlery otrzymujące w paszy mieszankę ziołową z udziałem 5 ziół (w tym czosnku

i oregano) charakteryzowały się wyższymi przyrostami dziennymi, aniżeli osobniki w grupie kontrolnej i dorównywały brojlerom żywionym paszą z dodatkiem kokcydiostatyku. Doświadczenia wykonane na Uniwersytecie Przyrodniczym w Lublinie wykazały, że ekstrakty czosnku oraz allicyna są wartościowym składnikiem mieszanki dla odsadzonych prosiąt.

W badaniach przeprowadzonych w Instytucie Zootechniki w Balicach wykazano, że dzięki podawaniu ekstraktów roślinnych w mieszankach uzyskano w 84. dniu życia o 10,2 proc. wyższą masę ciała prosiąt, aniżeli w grupie kontrolnej otrzymującej standardową paszę.

W Instytucie Zootechniki PIB Zakład Doświadczalny Pawłowice porównano wyniki produkcyjne prosiąt żywionych po odsadzeniu mieszanką kontrolną lub mieszanką z dodatkiem 0,7 kg preparatu Bell-Pig. W składzie preparatu Bell-Pig znajdują się ekstrakt czosnku oraz ekstrakt oregano. Średni wiek prosiąt przy odsadzeniu wynosił 33 dni. Obserwacje prowadzono w okresie 8 tygodni po odsadzeniu. Na rys. 1 przedstawiono, jak kształtowała się średnia masa ciała prosiąt w poszczególnych okresach odchowu. W kolejnych okresach po odsadzeniu grupa prosiąt otrzymująca w mieszance dodatek preparatu Bell-Pig odznaczała się istotnie wyższą masą ciała. W porównaniu z prosiętami z grupy kontrolnej prosięta żywione paszą z dodatkiem preparatu Bell-Pig uzyskały w 8. tygodniu po odsadzeniu o około 3 kg wyższą masę ciała. Na rys. 2 przedstawiono, jak kształtowały się średnie dzienne przyrosty masy ciała prosiąt w poszczególnych okresach odchowu. Stwierdzono, że w okresie 8 tygodni po odsadzeniu, prosięta otrzymujące w paszy dodatek fitobiotyku Bell-Pig wyróżniały się o 60 g wyższymi przyrostami masy ciała, w porów-

naniu z prosiętami z grupy kontrolnej. Prosięta chętniej pobierały mieszankę zawierającą ekstrakty ziół, o czym świadczy o 110 g wyższe dzienne pobranie mieszanki starter. Substancje aromatyczne zawarte w ekstraktach ziołowych pobudzają receptory smakowe i zapachowe, wływając stymulująco na pobieranie paszy. W całym okresie odchowu zużycie paszy na przyrost 1 kg masy ciała wynosiło w grupie kontrolnej 1,85 kg, a w grupie otrzymującej preparat Bell-Pig 1,82 kg. Uzyskane w doświadczeniu wyniki potwierdzają skuteczność działania preparatu zawierającego ekstrakty czosnku i oregano w odchowie prosiąt. Wprowadzenie do mieszanki prestarter i starter dodatku preparatu Bell-Pig pozwoliło na na dobrą adaptację odsadzonych prosiąt do pobierania paszy stałej oraz zwiększenie produkcyjności zwierząt.

Dotychczas wykonane badania potwierdzają, że ekstrakty roślinne mogą wywierać pożądany wpływ na wyniki produkcyjne w odchowie prosiąt, poprzez korzystne oddziaływanie na strukturę nabłonka błony śluzowej jelita cienkiego. Zastosowanie dodatków paszowych, które pozwalają na odpowiednio wczesną kolonizację układu żołądkowojelitowego, stwarza nie tylko możliwość poprawy stanu zdrowotnego w jelitach, ale również przyczynia się do wzrostu odporności prosiąt. Preparaty fitobiotyczne o właściwościach przeciwutleniających, poprzez stymulację statusu antyoksydacyjnego organizmu, wpływają na poprawę stanu zdrowotnego zwierząt. Korzyści wynikające z podawania preparatów fitobiotycznych, a rejestrowane w postaci wyższych przyrostów dziennych oraz poprawy w zakresie spożycia i wykorzystania paszy, pozwalają na zwiększenie efektywności odchowu prosiąt.

Podobał się artykuł? Podziel się!

MULTIMEDIA

×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.224.83.221
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!