PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Kukurydza w żywieniu świń

Jak co roku o tej porze zbliża się termin zbioru kukurydzy na ziarno. Warto przypomnieć o możliwościach zastosowania ziarna kukurydzy i jego przetworów w żywieniu świń.



Po raz kolejny zbliża się termin zbioru kukurydzy na ziarno. W okresie ostatnich 36 lat uprawa kukurydzy na ziarno zwiększyła swój areał 36-krotnie (rys. 1). Według danych GUS w roku 2016 kukurydza na ziarno uprawiana była w kraju na powierzchni 595,4 tys. ha. W roku ubiegłym sprzyjające warunki wegetacji pozwoliły na osiągnięcie średniego plonu na poziomie 72,9 dt/ ha. Przeciętne plony ziarna kukurydzy, jakie uzyskano w kraju w różnych latach, przedstawiono na rys. 2. Od roku 2005 obserwowany jest wzrost średnich plonów, a wyjątek stanowi rok 2015, kiedy dotkliwa susza znacznie obniżyła plonowanie kukurydzy. Według danych GUS w roku 2016 zbiór kukurydzy z przeznaczeniem na ziarno wyniósł ok. 4,3 mln t, co jest trzecim wynikiem wielkości zbioru po pszenicy i pszenżycie. Kukurydza zbierana na ziarno jest coraz bardziej popularna w uprawie, dostarczając cennego surowca w produkcji pasz. W roku ubiegłym najwięcej kukurydzy na ziarno zebrano w województwach wielkopolskim (1,06 mln t), kujawsko-pomorskim (0,56 mln t) oraz dolnośląskim (0,53 mln t). Najniższe zbiory odnotowano w województwach świętokrzyskim (0,036 mln t) oraz pomorskim (0,042 mln t).

Od wielu lat pasze pozyskane na bazie ziarna kukurydzy są chętnie stosowane z uwagi na duży plon tej rośliny, wysoką smakowitość oraz zawartość energii. W żywieniu trzody chlewnej poszczególne rodzaje pasz, uzyskane na bazie ziarna kukurydzy, charakteryzują się różną wartością odżywczą. Kukurydza należy do najbardziej wydajnych roślin wyróżniających się wysokim plonem ziarna sięgającym 14,4 t/ha (przy 14 proc. wody), co potwierdzają wyniki doświadczeń porejestrowych wykonanych w 2016 roku.

W tabeli 1. przedstawiono zawartość energii oraz wybranych składników pokarmowych w komponentach paszowych otrzymywanych z kukurydzy.

ZIARNO KUKURYDZY

W porównaniu do ziarna pozostałych zbóż kukurydza odznacza się wysoką zawartością skrobi, a tym samym energii metabolicznej, natomiast zawiera najmniej białka w 1 kg. Ziarno kukurydzy zawiera ok. 4 proc. tłuszczu, w tym dużą ilość stanowią nienasycone kwasy tłuszczowe. Średnia zawartość kwasu linolowego wynosi 22 mg w 1 kg ziarna. Dostarczanie w dziennej dawce dużej ilości nienasyconych kwasów tłuszczowych powoduje nieodpowiednią konsystencję słoniny, gdyż jest ona zbyt miękka. Tłuszcz kukurydziany jest cennym źródłem witaminy E, której zawartość wynosi ok. 21 mg w 1 kg ziarna. Jeśli chodzi o wartość białka zawartego w ziarnie kukurydzy, a szczególnie profil aminokwasowy, to zwraca uwagę stosunkowo niska zawartość lizyny w porównaniu do innych zbóż. Zawartość aminokwasu egzogennego, jakim jest tryptofan, jest jeszcze mniej korzystna, gdyż w ziarnie kukurydzy jest dwukrotnie niższa aniżeli w jęczmieniu czy pszenicy. W porównaniu do innych zbóż ziarno kukurydzy odznacza się również niskim poziomem fosforu dostępnego, gdyż strawność fosforu wynosi zaledwie 16 proc. Ziarno kukurydzy zawiera dużą ilość barwników ksantofilowych, które nadają słoninie żółtą barwę. Dlatego w końcowym okresie tuczu ilość kukurydzy w dawce powinna być ograniczona. Zastosowanie wysokiego udziału kukurydzy w mieszankach dla świń wymaga odpowiedniej suplementacji dla zrównoważenia możliwych niedoborów aminokwasów i fosforu strawnego.

KISZONE ZIARNO KUKURYDZY

W ostatnich latach, dzięki wprowadzeniu nowych technologii zakiszania pasz, coraz częściej stosowane jest w żywieniu trzody chlewnej kiszone ziarno kukurydzy. Bezpośrednio po zbiorze ziarno kukurydzy zawiera 30-35 proc. wody, co przy przechowywaniu powoduje stosunkowo szybki rozwój bakterii i pleśni. Jednym ze sposobów ochrony jest zakonserwowanie ziarna poprzez wysuszenie. Po procesie suszenia ziarna kukurydzy do zawartości suchej masy ok. 88 proc. można ziarno przechowywać w silosach lub magazynach bez utraty jakości. Suszenie jest jednak procesem energochłonnym i kosztownym, dlatego znacznie tańszym sposobem konserwacji jest kiszenie wilgotnego ziarna w rękawach foliowych, dzięki którym można ograniczyć straty surowca. Proces kiszenia powinien być wspomagany dodatkiem kwasów organicznych lub inokulantów wpływających na poprawę jakości kiszonki oraz ograniczenie strat wartości pokarmowej.

W kiszonym ziarnie kukurydzy (KZK) zawartość suchej masy w ynosi ok. 65 proc. Po przeliczeniu na taką samą zawartość suchej masy (według norm żywienia 88 proc.) zawartość energii oraz pozostałych składników w kiszonym ziarnie kukurydzy jest zbliżona do wysuszonego ziarna kukurydzy. Badania wykonane w Niemczech wykazały, że tuczniki otrzymujące w dziennej dawce 40-proc. udział kiszonego ziarna kukurydzy charakteryzowały się podobnym tempem wzrostu, pobraniem paszy i wykorzystaniem paszy, jak zwierzęta otrzymujące 40-proc. udział ziarna kukurydzy. Nie stwierdzono także istotnych różnic w mięsności zwierząt. W żywieniu starszych prosiąt maksymalna dawka kiszonego ziarna kukurydzy może wynosić do 30 proc. w przeliczeniu na suchą masę dawki, natomiast lochy karmiące oraz tuczniki mogą otrzymywać aż 50 proc. KZK w przeliczeniu na suchą masę dawki. W żywieniu loch prośnych KZK jest niewskazane, gdyż duża zawartość energii może prowadzić do zatuczania ciężarnych samic. Warto pamiętać, że KZK zawiera małą ilość włókna, a przecież dla loch prośnych zaleca się, by konserwacji kukurydzy jest zakiszanie ześrutowanych odkoszulkowanych całych kolb (corn colb mix). Kiszonka ta jest również chętnie wyjadana przez zwierzęta, natomiast jej wartość pokarmowa zależna jest od zawartości włókna. Wzrastający udział włókna wpływa na obniżenie koncentracji energii w 1 kg paszy. Zaleca się, by udział CCM w dawkach dla warchlaków, a następnie tuczników wynosił od 1 kg do 3,5 kg, natomiast dla loch karmiących zalecana dawka wynosi 2,5-4,0 kg. W tuczu prowadzonym od masy ciała 30 kg do 115 kg przeciętne zużycie kiszonki CCM wynosi 270-300 kg.

DDGS KUKURYDZIANY

Suszony wywar kukurydziany jest ubocznym produktem powstającym po procesie fermentacji alkoholowej ziarna kukurydzy. Z uwagi na wysoką zawartość skrobi kukurydza jest szeroko wykorzystywana w produkcji etanolu. Pozostałość po produkcji etanolu jest zagęszczana i suszona, a końcowy produkt ma sypką postać o barwie, która powinna być żółta do jasnobrązowej. W wielu krajach suszony wywar gorzelniany (DDGS) jest również stosowany w żywieniu trzody chlewnej. DDGS kukurydziany powinien zawierać przeciętnie 25-26 proc. białka, 13 MJ EM oraz 7,5 proc. włókna surowego. Suszony wywar kukurydziany może być stosowany w żywieniu trzody chlewnej w ilości nawet do 30 proc. dawki. Przy stosowaniu w żywieniu tuczników wysokiego udziału DDGS konieczne jest wycofanie tej paszy z dawki, na około 4 tygodnie przed ubojem, w celu przywrócenia odpowiedniej twardości słoniny. Jeśli udział DDGS w mieszance dla tuczników stanowi nie więcej niż 15 proc., to tuczniki mogą być żywione bez zmiany składu aż do uboju. Przy wysokim udziale DDGS w dawce często obserwowanym faktem jest mniejsza wydajność rzeźna tuczników (średnio o 0,4 proc. na każde 10 proc. udziału wdawce).

GLUTEN KUKURYDZIANY

Jest to produkt uboczny otrzymywany przez usunięcie z ziaren kukurydzy skrobi, zarodków oraz części włókna. Gluten kukurydziany zawiera ok. 60 proc. białka ogólnego oraz 3-5 proc. włókna. Pomimo dużej zawartości białka ogólnego w mieszankach dla prosiąt, w których jest stosowany gluten kukurydziany, wymagana jest jednak dodatkowa suplementacja lizyny i tryptofanu. W normach niemieckich zakłada się, że udział glutenu kukurydzianego w mieszankach dla prosiąt nie powinien przekraczać 4 proc., natomiast w mieszance dla tuczników maksymalny udział w paszy wynosi 10 proc.

Nieco podobnym produktem jest gluten kukurydziany paszowy, będący produktem ubocznym procesu pozyskiwania skrobi z kukurydzy. Gluten kukurydziany paszowy zawiera przeciętnie ok. 20 proc. białka ogólnego i 6 proc. włókna. W żywieniu trzody chlewnej może być stosowany w ilości nie większej niż 5 proc. w mieszankach dla prosiąt, natomiast 10 proc. w paszy przeznaczonej dla tuczników oraz 15 proc. w mieszance dla loch karmiących.

 

Artykuł ukazał się w październikowym wydaniu miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (5)

  • rolnik 2017-11-02 14:09:04
    na pewno będzie ładny zapach. kzk to fajna sprawa, świnie chętnie to jedzą. Nie słuchaj tych żywieniowców co każą czekać po 5-6 tyg bo im chodzi o to żebyś kupił kwasy od nich i otworzył po 3-4tyg
  • rolnik 2017-11-01 19:27:02
    Ok. Dzięki pojutrze otworzę minie 12 dni jestem ciekaw jak to wygląda.
  • jerro 2017-11-01 17:55:47
    Ja w tuczu od 40 kg daję prosto z kombajnu 50% dawki kukurydzy o wilgotności 30% i nic złego się nie dzieje. kzk też zaczynam dawać kilka dni po zamknięciu worka. W tym roku zjadają na bieżąco z kombajnu bo nie mogę więcej niż kilka ton dziennie skosić, tyle wody w polu.
  • rolnik 2017-11-01 17:09:51
    ja otwierałem po 2 tyg i było ok. Jeśli nie dawałeś kwasów to po 6 książkowo można dopiero. Jeśli dawałeś kwasy to po 4tyg ale uwierz mi że już po 2 tyg jest ok.
  • rolnik 2017-11-01 10:11:54
    Ciekawy artykuł po jakim czasie można otworzyć rękaw lub big bag z KZK? W tym roku robiłem w big bagi cena 1 tony wynosi 40 zł paliwo big z wkładem foliowym wynajem młyna.
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.92.163.105
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!