PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Sposób na odory

Sposób na odory Wraz ze wzrostem koncentracji produkcji, jaki obserwujemy w ostatnich dekadach, wzrasta jednak również problem uciążliwości odorowej ferm trzody chlewnej

Autor: Bartosz Wojtaszczyk

Dodano: 29-07-2018 07:24

Tagi:

Wraz ze wzrostem koncentracji produkcji trzody chlewnej wzrasta również problem uciążliwości odorowej tej gałęzi rolnictwa. Jednym ze sposobów ograniczenia emisji uciążliwych gazów jest wykorzystanie efektywnych mikroorganizmów.



Oczywiste jest, że produkcji trzody chlewnej, tak jak i wielu innym gałęziom produkcji zwierzęcej towarzyszy i towarzyszyć będzie produkcja związków o charakterze odorowym. W twierdzeniu tym nie ma nic odkrywczego - tak było bowiem od chwili, kiedy ludzkość udomowiła pierwsze gatunki zwierząt inwentarskich. Wraz ze wzrostem koncentracji produkcji, jaki obserwujemy w ostatnich dekadach, wzrasta jednak również problem uciążliwości odorowej ferm trzody chlewnej. Ma to związek przede wszystkim z dużą obsadą zwierząt na jednostce powierzchni oraz chowem bezściołowym, który coraz częściej wypiera utrzymanie trzody chlewnej na ściółce. Na problem ten należy jednak spojrzeć również z innej perspektywy. Wieś coraz częściej zamiast funkcji produkcyjnej pełnić zaczyna rolę rekreacyjną i siedliskową. W tym kontekście coraz trudniej o uzyskanie zezwoleń na budowę lub rozbudowę ferm, a właściciele obiektów już istniejących często borykają się z oporem lokalnych społeczności. Zagospodarowanie obszarów wiejskich to temat wymagający odrębnego opracowania, skoncentrujmy się zatem na tym, co sami możemy zrobić, aby uniknąć konfliktów z sąsiadami, których tłem jest uciążliwość naszej fermy dla otoczenia.

CZYM SĄ ODORY?

W pierwszej kolejności należy powiedzieć, jaka jest istota związków odorowych. Są to nieorganiczne (m.in. amoniak, siarkowodór, dwutlenek węgla, metan) lub organiczne (m.in. aminy, sulfidy, disulfidy, tiole) związki lotne, powstające w czasie biologicznego rozkładu materii organicznej będącej ubocznym produktem chowu zwierząt. Część z nich (np. dwutlenek węgla czy metan) jest bezwonna, jednak wiele substancji powstających w okresie przechowywania odpadów charakteryzuje się intensywnym, przykrym zapachem, który nie tylko uprzykrza pracę na fermie, ale przede wszystkim budzi opór okolicznych mieszkańców.

Sposobów na ograniczenie uciążliwości odorowej jest kilka. Zacząć należy przede wszystkim od optymalizacji żywienia zwierząt, które ograniczy ilość niestrawionych składników paszy w odchodach, a co za tym idzie - częściowo zahamuje ilość produkcji odorów. W walce z uciążliwością zapachową naszych ferm mamy do wyboru również całkiem spory oręż rozwiązań technologicznych, z których warto wymienić choćby opisane w niniejszym wydaniu "Farmera" technologie biogazowe czy systemy filtracji powietrza. Takie instalacje przeznaczone są jednak dla naprawdę dużych producentów. Nie oznacza to jednak, że w walce z odorami właściciele mniejszych gospodarstw są całkowicie bezbronni.

JAK TO DZIAŁA?

Rozwiązaniem, którym zainteresować powinni się producenci trzody borykający się z problemem odorów, jest z pewnością znana od wielu już lat technologia efektywnych mikroorganizmów. Polega ona na zastosowaniu

wyselekcjonowanych gatunków drobnoustrojów, których zadaniem jest przeprowadzenie rozkładu materii organicznej w sposób taki, że proces ten nie generuje dużych ilości związków o intensywnym, nieprzyjemnym zapachu. Gatunek wykorzystanych mikroorganizmów i ich wzajemne proporcje ilościowe są zazwyczaj tajemnicą producenta, powiedzieć można tyle, że w skład EM-ów wchodzą różne gatunki bakterii kwasu mlekowego, a także bakterie prowadzące fermentację propionową. W preparatach tego rodzaju nie brakuje również bakterii wiążących azot, a także drożdży i promieniowców.

Efektywne mikroorganizmy mogą być stosowane na różne sposoby. Najprostszym z nich jest dodatek do gnojowicy lub w przypadku ściołowego systemu chowu - opryskiwanie warstwy obornika. Postępowanie takie nie pozwala jednak w pełni wykorzystać możliwości tkwiących w efektywnych mikroorganizmach - drobnoustroje te oddziałują również pozytywnie na organizm zwierząt, dlatego warto dodawać je zwierzętom do paszy lub wody pitnej. Na organizm zwierząt pozytywna mikroflora oddziałuje między innymi poprzez poprawę strawności paszy i wykorzystania składników pokarmowych, wykazuje również działanie immunostymulujące. Jednocześnie wypiera z przewodu pokarmowego zwierząt mikroorganizmy patogenne, przez co zmniejsza się ryzyko wystąpienia infekcji przewodu pokarmowego.

Rola efektywnych mikroorganizmów nie kończy się jednak wraz z opuszczeniem przewodu pokarmowego. Zasiedlają one zbiorniki z gnojowicą lub warstwę obornika, gdzie nie tylko ograniczają produkcję uciążliwych związków, ale również poprawiają właściwości gnojowicy. Chronią składowany w zbiornikach nawóz przed rozwarstwieniem i powstawaniem tzw. kożucha, co ułatwia bezpieczne i precyzyjne nawożenie gnojowicą.

ILE TO KOSZTUJE?

Kluczowe pozostaje pytanie na temat ekonomicznej zasadności wykorzystania opisanych wyżej preparatów. W dobie kiepskiej opłacalności chowu trzody i niepewnej przyszłości całej branży producenci trzody chlewnej, gdzie tylko mogą, poszukują oszczędności. Dostępne na rynku preparaty charakteryzują się dużą rozpiętością cenową. Koszt zakupu zależy nie tylko od rodzaju samego preparatu, ale również od wielkości zamówienia. W dużym uproszczeniu można powiedzieć, że przy dużej partii preparatu jego cena wynosi 7-8 zł brutto za 1 litr.

Dozowanie efektywnych mikroorganizmów zależy od rodzaju preparatu, jak i grupy zwierząt, u których efektywne mikroorganizmy będą zastosowane. Postaramy się jednak przeprowadzić kalkulację, która wykaże nam przybliżony koszt zastosowania efektywnych mikroorganizmów. Przeprowadzimy ją dla stada tuczników, w przypadku których zastosować należy 3 litry preparatu na tonę paszy. Przy standardowym wykorzystaniu paszy (FCR = 2,7) zwiększy nam to koszt wyżywienia jednego tucznika od masy 30 do 110 kg o około 5 złotych. Oczywiście w chwili niskiej opłacalności produkcji, wspomniane 5 zł może znaczyć wiele. W tej sytuacji kluczowe jest zatem pytanie czy technologia EM faktycznie pozwoli ograniczyć produkcję odorów. Tu zdania są podzielone. Duże grono rolników chwali sobie wykorzystanie tej technologii, a na ich fermach da się odczuć (dosłownie) działanie pożytecznych drobnoustrojów. Nie brakuje jednak również sceptyków, którzy wskazują, że zastosowanie EM-ów nie daje większych efektów. Warto jednak pamiętać, że technologia ta nie jest panaceum na występowanie odorów - ograniczenie ich emisji należy rozpocząć od optymalizacji żywienia, bez tego bowiem rozwiązanie problemu uciążliwości zapachowej naszej fermy będzie bardzo trudne.

 

Artykuł ukazał się w numerze 7/2018 miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (1)

  • And 2018-07-29 18:57:34
    w powiecie Parczew niedługo odory tylko z biogazowni i fabryki podłoża.
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.198.23.251
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!