PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Stres cieplny poważnym zagrożeniem dla loch karmiących

Stres cieplny poważnym zagrożeniem dla loch karmiących Każde przekroczenie komfortu cieplnego przez organizm zwierzęcia powyżej lub poniżej preferowanej temperatury wpływa na wyniki produkcyjne, a także na jego zdrowie

Wysokie temperatury powietrza panujące latem są częstym problemem producentów trzody chlewnej. Stwarzają nie tylko zagrożenie dla spadków przyrostów zwierząt, ale są też trudną próbą wytrzymałości dla zwierząt użytkowanych rozpłodowo, szczególnie dla loch przebywających na porodówce, gdzie z reguły musi być ciepło.



Przed nami najcieplejsze miesiące roku - nie jest to bez znaczenia dla zdrowia i komfortu utrzymywanych zwierząt. Każde przekroczenie komfortu cieplnego przez organizm zwierzęcia powyżej lub poniżej preferowanej temperatury wpływa na wyniki produkcyjne, a także na jego zdrowie. Wysoka temperatura powietrza panująca w pomieszczeniu objawia się stresem organizmu, który jest rodzajem odpowiedzi obronnej na niekorzystne warunki otoczenia.

Ciało zwierzęcia zostaje pobudzone ze strony układu nerwowego, co ma swoje skutki w różnych układach narządów ciała.

Konsekwencje stresu

W takiej sytuacji zwiększa się również endogenne wydzielanie hormonów z grupy glikokortykoidów przez korę nadnerczy do układu krążenia.

Długotrwały stres organizmu może powodować nadmierną obecność tej grupy hormonów we krwi, wpływając na: zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, podnosząc ciśnienie krwi, wzmagając katabolizm białek, co widoczne jest w zaniku mięśni szkieletowych, zmniejsza się też wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego, prowadząc do osłabienia kości, może dojść do zaburzeń transportu insuliny do komórek trzustki, zwiększając stężenie glukozy we krwi, zwiększa się też poziom filtracji kłębuszkowej nerek, a tym samym produkcja moczu. W dłuższym okresie trwania stresu glikokortykosteroidy działają też immunosupresyjnie, hamując wytwarzanie przeciwciał i komórek odpornościowych. W przypadku zwierząt użytkowanych rozpłodowo te objawy mogą być wyraźniej zauważalne.

Lochy karmiące pod presją

Zakres temperaturowy komfortu termicznego jest inny w zależności od wieku, masy ciała zwierzęcia czy stanu fizjologicznego. Sporym problemem w upalne dni jest zachowanie optymalnych warunków na porodówce. Prosiętom taka sytuacja nie przeszkadza, mają niewielkie rezerwy tkanki tłuszczowej i przez to nieco gorszą termoregulację, dlatego preferują wyższe temperatury otoczenia w przeciwieństwie do ich matek.

Zakres temperaturowy dla loch karmiących to 18-25oC, przy czym optimum wynosi ok. 20oC.

Z kolei optimum temperaturowe dla prosiąt to od 32oC w pierwszych dniach życia do ok. 23oC w okresie ich odsadzania. Z tego względu należy pamiętać, że młode przebywające przy matce o wiele lepiej będą znosić od niej upały.

Organizm maciory jest bardzo obciążony ze względu na laktację i przebytą ciążę, a po odłączeniu młodych samice po zaledwie kilku dniach powinny wejść w ruję i zostać skutecznie zapłodnione, dlatego wymagają szczególnej uwagi ze strony osób pracujących na porodówce. Chcąc prowadzić taki tryb produkcyjny, nie można pominąć dobrego dostosowania otoczenia do ich potrzeb, tak aby wysoka temperatura latem była chociaż częściowo niwelowana.

Świnie to zwierzęta, które praktycznie się nie pocą, dlatego pierwsze objawy wysokiej ciepłoty ciała są uwidaczniane przez układ oddechowy w postaci ziajania i większej częstotliwości oddechów.

Zmniejsza się również apetyt zwierząt, a rośnie pobranie wody. W badaniach wykazano, że w przypadku loch karmiących przy temperaturze otoczenia równej 28oC pobranie paszy ogranicza się aż o 40 proc., co powoduje obniżenie produkcji mleka o 25 proc. Z kolei inni naukowcy podkreślają że uwagę na maciory należy zwrócić już znacznie wcześniej przy niższej temperaturze, ponieważ już przy przekroczeniu temperatury otoczenia powyżej 18oC następuje spadek mleczności i obniżenie wartości immunologicznej siary. Każdy stopień C w pomieszczeniu powyżej wskazanego poziomu to 120 g mleka mniej wyprodukowanego przez lochę na dzień. To bezpośrednio ma przełożenie na odchów prosiąt.

W przypadku wysokoplennych loch trudno jest przy spadku mleczności zachować dobre odżywienie prosiąt, bazując wyłącznie na mleku matki.

Nie można wówczas czekać, aż sytuacja sama się zmieni, tylko szybko wprowadzić dodatkowo preparat mlekozastępczy dla prosiąt. Gorsze pobranie pokarmu przez młode będzie skutkowało słabszą odpornością organizmów i mniejszą masą ciała przy odsadzeniu, którą później będzie trudno nadrobić w tuczu.

Jak działać?

Jeśli porodówka nie jest nowoczesnym budynkiem z wydajną wentylacją, która umożliwiłaby dobre dostosowanie temperatury wewnątrz chlewni, to niestety należy robić wszystko, aby w inny sposób złagodzić lochom stres upalnych dni. Jedną z metod jest wsparcie żywieniowe organizmów zwierząt w tym okresie i wprowadzenie natłuszczania pasz. Metabolizm lipidów nie powoduje wysokiej produkcji ciepła w organizmie w porównaniu do metabolizmu białek czy cukrów. W przypadku loch karmiących dodatek tłuszczów do paszy nie powinien przekraczać 5 proc. Warto też ograniczyć udział włókna w dawce pokarmowej, gdyż przy jego trawieniu wydziela się dużo ciepła.

W tym czasie nie należy również zapominać o suplementach, zwłaszcza antyoksydantach.

W gospodarstwach trzody chlewnej w upalne dni jest stosowana najczęściej witamina C, której synteza przez organizm świni w tym czasie jest niewystarczająca.

Jej dodatek można wprowadzić w ilości 300-400 g na zwierzę do instalacji wodnej.

Przy suplementacji warto również zwrócić uwagę na dodatki paszowe z wit. A i E oraz ze składnikami mineralnymi - Na, K i Mg, które mogą być silnie zużywane i wypłukiwane z organizmu lochy.

Zaleca się także, aby dodatkową suplementację rozpocząć kilka dni przed spodziewanymi upałami.

W gorące dni warto też zwiększyć liczbę odpasów w ciągu dnia, tak aby świnie wyjadały mniejsze partie paszy. Pierwszą i ostatnią dawkę warto podać we wczesnych godzinach porannych oraz późnym wieczorem, gdy temperatura jest niższa. Dobrze sprawdza się również zadawanie paszy z wodą, jednak trzeba później dokładnie sprawdzić, czy w korytach nie pozostały resztki, gdyż mogą szybko się psuć. Pasza staje się mniej smakowita, a dodatkowo namnażają się w niej drobnoustroje, które mogą być zagrożeniem dla zdrowia lochy.

Upałów nie można przetrwać bez zwiększonego pobrania wody. Locha karmiąca w upalne dni może wypijać nawet ponad 40 l dziennie. W tym celu należy upewnić się, czy poidła mają dobrą przepustowość. W przypadku poideł smoczkowych przepływ wody powinien wynosić 1,5-2 l na minutę.

Ciekawym rozwiązaniem stosowanym w tuczarniach i sektorach loch luźnych jest schładzanie kropelkowe działające poprzez rozpraszanie do powietrza z dysz pod wysokim ciśnieniem małych kropel wody. Zraszacze działają 2-3 min, parująca woda z powierzchni skóry zwierząt pozostawia odczucie chłodu. Wewnątrz pomieszczenia temperatura również zostaje obniżona nawet o kilka stopni, a po wyschnięciu pomieszczenia i zwierząt zraszacze znowu się włączają. Taki mechanizm niestety nie nadaje się do zastosowania na porodówce, ze względu na obecność prosiąt.

Można jednak polewać wodą korytarze lub lekko schładzać lochy. Przy moczeniu loch wodą nigdy nie powinna być ona zimna, należy to też robić spokojnie i delikatnie, aby zwierzę się nie przestraszyło.

Warto też zadbać o częstsze przewietrzanie pomieszczeń, jednak bez stwarzania nadmiernych przeciągów.

Wszystkie te elementy mogą nieco złagodzić ekstremalne warunki, które czasami obserwujemy latem. Warto o tym pamiętać, bo skutki upałów są czasami widoczne w wynikach produkcyjnych stada przez długie tygodnie, gdy temperatura jest już znacznie niższa. W przypadku loch karmiących stres cieplny, jaki odbije się na ich organizmach w tym czasie, będzie miał duży wpływ na odchowane prosięta i następne ciąże samicy.

 

Artykuł ukazał się w czerwcowym wydaniu miesięcznika "Farmer"

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (1)

  • rolnik ze śląska 2016-06-19 10:55:32
    kleryków zatrudnić i niech kropidłem chłodzą:)
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.158.52.166
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!