Konieczność wykonania kalibracji skrzyni biegów powinien łatwo rozpoznać każdy wprawiony operator ciągnika. Zrywanie kół podczas ruszania, szarpnięcia przy zmianie przełożeń, a czasem nawet zgrzyty to typowe objawy dające przesłanki do wykonania takiej czynności.

Problem dotyczy ciągników z układami transmisyjnymi typu powershift, które zazwyczaj są także wyposażone w elektrohydrauliczny rewers. W takich maszynach każdy półbieg (także rewers) ma swoje sprzęgło, którego elementy nawet przy prawidłowej eksploatacji maszyny ulegają naturalnemu zużyciu, mogąc powodować ww. objawy. Zazwyczaj nie oznacza to jednak konieczności ich wymiany, a jedynie potrzebę skorygowania działania mechanizmów sterujących sprzęgłami.

Korekta na sprzęgłach

W wielu nowszych modelach ciągników o nieprawidłowościach w działaniu układu przekazania napędu poinformuje odpowiedni komunikat ostrzegawczy najczęściej w postaci tzw. kodu błędu. Podstawowe kody błędów można rozszyfrować na podstawie informacji zawartych w instrukcji obsługi.

Co fizycznie dzieje się w układzie przeniesienia napędu podczas wspomnianych objawów? Najczęściej po prostu dochodzi do częściowego zużycia elementów sprzęgła – tarczek sprzęgłowych i metalowych przekładek. W wyniku przenoszonych sił i tarcia zmniejsza się ich grubość, a powiększa luz pomiędzy nimi.

Kalibracja potrzebna jest po to, aby skorygować działanie układu hydraulicznego napełniającego bębny (tłoczyska) sterujące tarczami sprzęgieł i synchronizatorami zmiany biegów. W trakcie kalibracji wprowadzane są do modułu sterującego nowe, aktualne wartości dopasowane do stopnia zużycia tarcz. Z modułu prąd o odpowiednim natężeniu jest przekazywany do cewek w elektrozaworach sterujących przepływem oleju do bębnów.

Nie warto naprawiać samodzielnie

Od strony technicznej wydaje się to dość skomplikowane. Jednak czynność kalibracji może być wykonana w wielu ciągnikach nawet bez użycia narzędzia diagnostycznego. W niektórych modelach w instrukcji obsługi jest podawany sposób wykonania kalibracji przez użytkownika. Przeprowadza się ją przez odpowiednią sekwencję czynności, na przykład: wciśnięcie guzików zmiany półbiegów, wybór funkcji z menu komputera pokładowego, włączenie stacyjki, uruchomienie silnika i jego pracę przy określonych obrotach itp. Do tego ważne jest, aby olej w układzie hydraulicznym był rozgrzany.