Oprócz popularnych bron wirnikowych, zwanych inaczej obrotowymi lub aktywnymi, są również brony rotacyjne (pozioma oś obrotu) i kultywatory wirnikowe. Jest ich jednak znacznie mniej. Brony wirnikowe to maszyny, których elementy robocze – zęby, ostrza, noże – obracają się w pionie (pionowa oś obrotu). Brony aktywne napędzane są WOM ciągnika.

Więcej i mniej

Najważniejsze wady i zalety bron wirnikowych można przedstawić w prosty sposób: więcej mocy i mniej przejazdów. Z racji przeznaczenia do pracy w trudniejszych warunkach niż w wypadku maszyn biernych, brony aktywne wymagają znacznie więcej mocy. Dla niektórych może to okazać się dość dużym utrudnieniem. Pełne wykorzystanie możliwości maszyn aktywnych wiąże się jednak z oszczędnością paliwa i czasu, ponieważ można wszystkie czynności wykonać przy mniejszej liczbie przejazdów. Jak to możliwe?

Za wirnikami brony znajduje się zwykle belka wyrównująca, która przygotowuje glebę do ugniecenia przez montowany tuż za nią wał pełny typu Packer. Ma on na celu ugniatanie gleby i jej kruszenie. W ten sposób przygotowywana jest do wysiewu nasion.

Większość bron aktywnych umożliwia zamontowanie na niej siewnika, a zatem przygotowanie gleby i wykonanie siewu można ograniczyć do wykonania jednego przejazdu. Proponowane przez wielu producentów konstrukcje mają różne prędkości robocze. Jeśli gleba jest ciężka, bardzo trudna w uprawie stosuje się bronę aktywną z większą prędkością obrotową wirników.

Mimo iż brony aktywne nie należą do grupy najbardziej popularnych maszyn rolniczych, rynek tych urządzeń jest całkiem duży. Istnieje kilka firm polskich i sporo zagranicznych produkujących takie maszyny. Poszczególne modele różnią się między sobą. Dla rolników najważniejsza jest szerokość robocza brony związana zarazem z zapotrzebowaniem mocy. Najmniejsze urządzenia dostępne na rynku mają szerokość roboczą blisko 1 m, największe natomiast sięgają aż 8 m! Krótsze brony wirnikowe o szerokości roboczej do 2,5 m i nieco większe do 4 m są najczęściej maszynami sztywnymi, nieskładnymi. Urządzenia mające jeszcze większą szerokość roboczą są składane hydraulicznie.