PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Jaki ciągnik

Autor: Piotr Grudnik

Dodano: 18-09-2007 14:47

Tagi:

Na co zwrócić uwagę wybierając ciągnik? Najważniejszymi parametrami są moc i zużycie paliwa. Nadal decyduje też cena. Jednak najpierw warto zastanowić się, jak wyposażony ciągnik będzie w gospodarstwie przydatny.



Przed kupnem ciągnika należy ostrożnie podchodzić do reklam producentów podkreślających zwykle tylko zalety ciągników, których nie można ocenić natychmiast, a dopiero po pewnym okresie użytkowania. Warto wówczas skorzystać z opinii innych użytkowników upatrzonego lub podobnego modelu. Pomocne mogą być też wyniki niezależnych testów porównawczych ciągników, wykonywanych przez jednostki badawcze według jednolitych międzynarodowych procedur.

Czas na moc
Najważniejsze parametry ciągnika to moc silnika i zużycie paliwa. Moc podawana w materiałach reklamowych jest najczęściej parametrem uzyskiwanym na kole zamachowym silnika i nieosiągalnym podczas normalnej pracy ciągnika. Moc jaką dysponuje ciągnik, np. na WOM, może być mniejsza od 7 do nawet 20 proc., a jednostkowe zużycie paliwa większe o podobną wartość. Te różnice są spowodowane koniecznością napędu przez silnik ciągnika jego zespołów, takich jak pompy hydrauliczne, sprzęgła, automatyki sterowania układem napędowym, sprężarką itp. Na tę różnicę mają również wpływ nieuniknione straty mocy w układzie przeniesienia napędu, uzależnione od stopnia złożoności, jakości wykonania i montażu silnika oraz skrzyni biegów i przekładni. W testach moc i jednostkowe zużycie paliwa mierzone są na WOM ciągnika po wyłączeniu wszystkich urządzeń pomocniczych napędzanych od silnika. Moc na WOM można sprawdzić, jeśli dysponuje się specjalnym hamulcem. Moc odbierana z WOM ciągnika nie powinna być mniejsza niż 85–90 proc. maksymalnej mocy silnika. W przeciwnym razie świadczy to o niskiej sprawności układu napędowego.
Zużycie paliwa zależy od obciążenia silnika, dlatego podaje się tzw. jednostkowe zużycie paliwa w gramach na jednostkę wykonanej pracy – zwykle kilowatogodzinę (g/kWh). Dane podawane przez producentów są wartościami minimalnymi i nie do końca przekładają się na zużycie eksploatacyjne. Tzw. optymalne jednostkowe zużycie paliwa dla najlepszych silników oscyluje wokół 200 g/kWh. Silniki o mniejszej mocy mają niższą sprawność, a zatem wyższe jednostkowe zużycie paliwa.

Moment na zapas
Zapas mocy, moment obrotowy, zakres prędkości obrotowych silnika, zużycie paliwa, udźwig podnośnika, rodzaj hydrauliki czy przekładni – to tylko kilka z wielu pojęć, z którymi rolnik musi się zapoznać, zanim wybierze ciągnik. Nadwyżka mocy jest to moc rozwijana przez silnik, która jest większa od mocy nominalnej. Stanowi ona rezerwę, pozwalającą pokonać chwilowe zwiększenie zapotrzebowania na moc, zwłaszcza podczas pracy z narzędziami napędzanymi przez WOM. Silnik powinien charakteryzować się też sporym zakresem stałej mocy, co najmniej w przedziale kilkuset obrotów. Zwykle jest to od 200 do nawet 600 obr./min, przy czym zakres mocy stałej ma górną granicę najczęściej przy obrotach nominalnych, a dolna może zaczynać się już przy 1500 obr./min. Gdy ciągnik ma mały zakres mocy stałej, pod wpływem wzrastającego obciążenia łatwo go „zadusić” i częściej trzeba zmieniać biegi.

Podczas prac polowych na zmiennych glebach decydujące znaczenie oprócz mocy ma wielkość momentu obrotowego oraz jego zapas. Wzrastający opór może spowodować, że spadnie prędkość obrotowa silnika, a w konsekwencji moc wytwarzana przez silnik. Wraz ze spadkiem obrotów rośnie jednak moment, odpowiedzialny za siłę uciągu. Jeśli ciągnik dysponuje wystarczającym zapasem momentu obrotowego, umożliwia pokonanie chwilowego wzrostu oporu bez zmiany biegu. Wyrażany w procentach zapas momentu stanowi nadwyżkę maksymalnego momentu obrotowego nad momentem rozwijanym przez silnik pracujący z nominalną prędkością obrotową. Dla obecnie produkowanych ciągników wzrost momentu wynosi od 20 do 40 proc. Ważnym parametrem silnika jest zakres prędkości obrotowej silnika, w którym moment obrotowy ma z grubsza stałą wartość, zbliżoną do maksymalnej. Dla dobrych silników zakres ten wynosi od 1300 do 1800 obr./min. Przy porównywaniu mocy i momentu obrotowego silników trzeba być ostrożnym, bo mierzy się je niekiedy według różnych norm.

Jaka przekładnia
Ciągnik dobrej klasy powinien mieć co najmniej 20 biegów. Walory eksploatacyjne ciągnika zwiększają biegi zsynchronizowane. Ważne jest, w jakim zakresie prędkości i ile biegów można zmieniać pod obciążeniem (jeśli takie są) bez wysprzęglania oraz czy ciągnik ma rewers, czyli przekładnię do szybkiej zmiany kierunku jazdy. Jeśli ciągnik będzie dużo pracował z ładowaczem czołowym, rewers, najlepiej włączany pod obciążeniem, wydaje się być nieodzowny. W przypadku układu jezdnego ważna jest możliwość wyposażenia ciągnika w kilka rodzajów ogumienia, a także zmiany rozstawu kół osi przedniej i tylnej. Ciągnik, zwłaszcza o większej mocy, powinien mieć możliwość zainstalowania kół bliźniaczych.
Warto też wiedzieć, jak steruje się pracą pompy podnośnika. Ciągniki mogą być wyposażone w układ hydrauliczny z otwartym lub zamkniętym przepływem albo tzw. load sensing (z kompensacją ciśnienia i wydatku). Najlepszym rozwiązaniem jest ten ostatni system, w którym wydatek ciśnienia jest regulowany zależnie od potrzeb. Ten układ generuje najmniejsze straty mocy, gdy żaden z odbiorników hydrauliki nie jest zasilany.

Musi pasować
Przy podejmowaniu decyzji o zakupie ciągnika trzeba wziąć też pod uwagę parametry posiadanych narzędzi i maszyn, zwłaszcza zawieszanych. Oprócz zapewnienia im wystarczającej mocy czy udźwigu podnośnika, należy sprawdzić, czy wybrany ciągnik ma odpowiednie wyposażenie do współpracy z takim sprzętem. Czy ma końcówkę WOM o kształcie i wymiarach zgodnych z posiadanymi wałami przegubowymi do napędu maszyn, szybkozłącza hydrauliki zewnętrznej pasujące do złącz hydraulicznych maszyn, a także trójpunktowy układ zawieszenia o wymiarach pozwalających na połączenie z posiadanymi narzędziami i maszynami. Większość używanych w Polsce maszyn ma szybkozłącza hydrauliczne skręcane, niepasujące do zachodnich – wtykanych. Aby móc pracować takimi maszynami z nowym ciągnikiem, stosuje się są tzw. przejściówki. W wypadku TUZ-u ważne są z kolei średnice otworów przegubów, wymiary i kształt cięgła górnego od strony narzędzia, długość osi zawieszenia. Eksploatowane w Polsce maszyny pasują z reguły do TUZ-ów II lub III kategorii wg normy ISO (kat. II – rozstaw 825 mm, kat. III – 965 mm. Obie kategorie TUZ różnią się też wewnętrzną średnicą kul w cięgnach dolnych. Dla II jest to – 28,7 mm, a III – 37,4 mm.

Z układów zaczepowych warto mieć górny zaczep transportowy – do przyczep dwuosiowych, dolny zaczep transportowy (hitch) – do przyczep jednoosiowych i maszyn na takim podwoziu, a także wykorzystywane w transporcie znormalizowane złącza do sprężarki i podłączenia instalacji elektrycznej. Jeśli wybrany ciągnik ma wymienione urządzenia przyłączeniowo-zaczepowe, zwykle można go agregatować z posiadanym sprzętem. Trudności mogą wystąpić podczas przyłączania starszych maszyn. Jeżeli wymiary trójpunktowego układu zawieszenia podnośnika oraz stojaka maszyny są zgodne z normą ISO 730, wówczas mają te same kategorie zawieszenia. Oczywiście nie ma żadnych ograniczeń, jeśli park maszynowy jest rozbudowywany.

Nie tylko parametry
Założywszy, że pod względem technicznym wybór jest optymalny, o ostatecznej decyzji decydują względy ekonomiczne. Rolnicy najczęściej biorą pod uwagę głównie cenę ciągnika. Jak jednak pokazuje praktyka, niezawodność i niższe koszty eksploatacji są tak samo ważne. Owszem, na koszty eksploatacji wpływa również cena, bo ma duży udział w kosztach utrzymania, będących przecież częścią kosztów eksploatacji. Jednak na koszty eksploatacji składają się także koszty użytkowania, a na ich wielkość zasadniczy wpływ ma zużycie paliwa.
Ważnymi czynnikami, często nie branymi pod uwagę przy zakupie ciągnika, są warunki gwarancji i serwisu. Dotyczy to informacji o częściach, zespołach lub elementach ciągnika, które jej nie podlegają. Ważne jest też ustalenie, kiedy przysługuje prawo do wymiany awaryjnego zespołu lub ciągnika na nowy przy naprawach wielokrotnych. Nie bez znaczenia pozostaje też dostępność, koszty czy jakość świadczonych usług serwisowych.

Źródło: Farmer 01/2007

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

BRAK KOMENTARZY

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.81.71.68
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin serwisu

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Zgłoś swoje propozycje zmian!


Dziękujemy za współpracę!