Przełom roku (od połowy grudnia do połowy stycznia) obfitował w wydarzenia, które diametralnie odmiennie wpływały na ceny surowców rolnych na światowych giełdach. Był to też czas ubogi w raporty na temat światowego bilansu zbóż i oleistych, a te, które się pojawiły, niewiele zmieniły w stosunku do poprzednich prognoz. Już pobieżna analiza załączonych poniżej tabel wskazuje na wyraźną rozbieżność notowań surowców rolnych na giełdzie w Paryżu i w Chicago. Szczególnie jaskrawa różnica występuje w przypadku pszenicy - 4-procentowy wzrost ceny na Matif i 14-procentowy spadek notowań na CBOT w tak krótkim czasie nie jest jednak przypadkiem. Splot czynników (m.in. cło eksportowe na pszenicę w Rosji, osłabienie euro wobec dolara) spowodował mocne zachowanie się cen tego ziarna na europejskim rynku. W trzeciej dekadzie grudnia cena 1 t przekraczała 200 euro, co ostatni raz miało miejsce w połowie maja 2014 r. Nawet korekta, która występuje od początku roku, ma dość łagodny charakter, a cena z połowy stycznia (197,5 euro/t) jako jedyna wśród zbóż jest wyższa niż w połowie stycznia ub.r. (o 5 euro/t).

Z kolei ceny amerykańskiej pszenicy są w wyraźnym odwrocie. Notowaniom nie pomogły nawet oficjalne szacunki zasiewów pszenicy ozimej w USA, które okazały się znacznie niższe od oczekiwań rynku. Według USDA zasiewy są o 5 proc. niższe wobec ub.r. i wyniosły 40,5 mln akrów. Przy spodziewanej na wiosnę słabszej kondycji plantacji (jesienne silne mrozy przy niewystarczającej pokrywie śnieżnej) raczej nie wróżą dobrze wysokości produkcji tego ziarna w nadchodzącym sezonie. To raczej sugeruje chwilową słabość notowań na CBOT. W średnim terminie powinno to oddziaływać prowzrostowo na amerykańską pszenicę.

Dobry dla notowań czwarty kwartał 2014 r. "uratował" niejako cały rok i nie doszło do tak silnej przeceny surowców rolnych jak w 2013 r., chociaż jeszcze we wrześniu sytuacja cenowa była wręcz dramatyczna po wiosenno-letniej silnej przecenie. W sumie, w 2014 r. zboża i rzepak na światowych giełdach potaniały o 3-6 proc. (w 2013 r. o 16-40 proc.), canola zyskała prawie 3 proc. Najwięcej na wartości straciła soja - 22 proc., ale trzeba pamiętać, że w 2013 r. spadek jej ceny był na tle pozostałych surowców dość skromny i wyniósł zaledwie 7,5 proc.

ZBOŻA

W raporcie z 12 stycznia USDA (Amerykański Departament ds. Rolnictwa) obniżył prognozę globalnej produkcji zbóż w sezonie 2014/15 o 1,73 mln t do 1 995,73 mln t. Jednak nadal to będzie historycznie rekordowy rok pod względem światowych zbiorów. Zapasy końcowe mają spaść w stosunku do prognoz z ubiegłego miesiąca o 2,15 mln t do 419,90 mln t. USDA ponownie podniosła - tym razem o 1,2 mln t do 723,38 mln t historycznie rekordową światową produkcję pszenicy. Zapasy końcowe mają wzrosnąć do 196,00 mln t (wobec 194,90 mln t szacowanych przed miesiącem i 185,80 mln t w sezonie 2013/14). Poprawa światowego bilansu pszenicy to zasługa podwyższenia o 0,5 mln t zapasów początkowych oraz podniesienie o 1,1 mln t prognozy zbiorów tego ziarna w Etiopii do 4,4 mln t.

W Unii Europejskiej nieznacznie (o 0,11 mln t) podwyższono szacunki produkcji pszenicy z poprzedniego miesiąca do rekordowej wysokości 155,51 t. Wprowadzono także korektę in plus zapasów początkowych o 0,5 mln t do 10,64 mln t. Zapasy końcowe mają wynieść 17,14 mln t (17,06 mln t prognozowane w grudniu). Większy ma być również o 1 mln t eksport, który ma wynieść 30 mln t. Według styczniowego raportu USDA, w bieżącym sezonie UE będzie po raz pierwszy największym światowym eksporterem pszenicy. W Polsce utrzymano szacunki z poprzedniego miesiąca rekordowych zbiorów - 11,2 mln t (o 18 proc. wyższe niż w ubiegłym sezonie i o 20 proc. wyższe wobec średniej z 5 lat).

Amerykański Departament ds. Rolnictwa w styczniu obniżył o 3,50 mln t prognozę globalnej produkcji kukurydzy do 988,08 mln t. Zapasy końcowe tego ziarna prognozowane są w wysokości 189,15 mln t (192,20 mln t miesiąc wcześniej). Zmniejszono o 4,87 mln t prognozę zbiorów w USA do 361,09 mln t, podniesiono ponownie w UE, tym razem o 0,37 mln t do rekordowych 73,96 mln t. Zwiększono również w Indiach o 1 mln t do 22 mln t. W Polsce utrzymano szacunki zbiorów na poziomie 4 mln t.

USDA w styczniu utrzymała grudniowe szacunki zbiorów żyta w Polsce na poziomie 2,85 mln t, jęczmienia 3,25 mln t i owsa 1,35 mln t.

Pod koniec grudnia rząd Rosji wprowadził cło eksportowe na pszenicę, które ma wynieść przynajmniej 35 euro/t i będzie obowiązywać od 1 lutego do 30 czerwca 2015 r. Dodatkowa opłata ma służyć stabilizacji na rynku zbóż w Rosji i zapobiec nadmiernemu wywozowi pszenicy z tego kraju. Silne osłabienie rubla spowodowało wzrost atrakcyjności eksportu w ostatnich miesiącach. W związku z tym USDA już w styczniowym ra porcie zmniejszyła prognozę eksportu pszenicy z Rosji o 2 mln t do 20 mln t.

OLEISTE

W styczniowym raporcie USDA podwyższyła prognozę globalnej produkcji oleistych w obecnym sezonie do rekordowych 532,37 mln t (530,72 mln t szacowane przed miesiącem i 505,59 mln t w sezonie ubiegłym) oraz zwiększyła przewidywane zapasy końcowe do 104,69 mln t (104,06 mln t w grudniu i 80,59 mln t w sezonie 2013/14). Światowe zbiory soi mają wynieść w sezonie 2014/15 rekordowe 314,37 mln t (312,81 mln t miesiąc wcześniej). Zapasy końcowe mają być wyższe o 0,91 mln t w stosunku do grudniowych przewidywań i wyniosą 90,78 mln t. Wzrost prognoz światowej produkcji w styczniu to zasługa Brazylii, gdzie podwyższono szacunki o 1,5 mln t do historycznie rekordowych 95,50 mln t i USA - wzrost do 108,01 mln t (ze 107,73 mln t szacowan ych w grudniu).

USDA podniosła również prognozę globalnej produkcji rzepaku - po raz drugi z rzędu do historycznie rekordowej wysokości 71,94 mln t (z 71,87 mln t przed miesiącem i 71,10 mln t w również rekordowym sezonie poprzednim). W Unii Europejskiej zbiory rzepaku w bieżącym sezonie były także historycznie rekordowe i wyniosły aż 24,08 mln t (wzrost o 0,03 mln t w stosunku do grudniowych szacunków i produkcji w poprzednim sezonie w wysokości 21,10 mln t). W Polsce utrzymano grudniową prognozę produkcji rzepaku w wysokości 3,1 mln t.

Pszenica. W Paryżu trend długoterminowy spadkowy (pow. 9 mies.), średnioterminowy wzrostowy (3-9 mies.), krótkoterminowy (do 3 mies.) wzrostowy. W Chicago trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. Na początku trzeciej dekady września pszenica na obu giełdach zakończyła spadki cen, wyznaczając ponad czteroletnie dołki notowań. Od tego momentu ceny - z krótkimi przerwami - rosną. Z punktu widzenia analizy technicznej wykresów, w ostatnim miesiącu doszło do zmiany trendu średnioterminowego na wzrostowy.

Kukurydza. W Chicago trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. W Paryżu trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. Podobnie jak w przypadku pszenicy, w ostatnim miesiącu doszło do zmiany trendu średnioterminowego na wzrostowy.

Oleiste: Rzepak - trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. Soja - trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. Canola - trend długoterminowy spadkowy, średnioterminowy wzrostowy, krótkoterminowy wzrostowy. Podobnie jak w przypadku zbóż, spadki cen oleistych zostały powstrzymane w trzeciej dekadzie września. Wzrost cen, który nastąpił od tamtej pory, pozwolił na zmianę trendu średnioterminowego na wzrostowy.