Jak to często bywa po silnych wzrostach cen przychodzi dość mocna korekta notowań. Tak było w ostatnim okresie. Przypomnę, że poprzedni miesiąc (13 lipca-17 sierpnia) na światowych giełdach zakończył się zwyżką cen pszenicy o 15-16 proc., natomiast kukurydzy o 10-12 proc. Oleiste podrożały o 5-8 proc. W ostatnich trzech tygodniach zboża i oleiste w większości znacznie potaniały. Największy spadek ceny wystąpił w przypadku amerykańskiej pszenicy notowanej na giełdzie w Chicago – o 13,3 proc. Z kolei najmniej potaniała kukurydza notowana na tej samej giełdzie – o 2,8 proc.

Duża zmienność cen zbóż i oleistych na przestrzeni ostatnich dwóch miesięcy wynika z prognoz zbiorów. Z jednej strony znacznie obniżane są szacunki produkcji pszenicy – głównie w Rosji i Unii Europejskiej, z drugiej strony podnoszone są prognozy zbiorów kukurydzy – głównie w Brazylii, Argentynie i na Ukrainie (szczegółowe dane poniżej). Z kolei wśród oleistych zapowiadają się rekordowe historycznie zbiory soi, natomiast produkcja rzepaku ma być o kilka milionów niższa, w tym w Unii o 2,8 mln t (19,2 mln t – najmniej od 2008 r.).

W okresie 17 sierpnia-07 września br. pszenica na paryskiej giełdzie MATIF  potaniała o 6,5 proc., do 197,75 euro/t (852 zł/t), ale od początku br. notowania wzrosły o 24,4 proc. Aktualnie ceny są w fazie korekty po wyznaczeniu przed miesiącem blisko czteroletnich rekordów notowań. Cena pszenicy na giełdzie w Chicago przez ostatnie trzy tygodnie obniżyła się o 13,3 proc., do 178,66 USD/t (661 zł/t), a od początku roku wzrost wynosi 13,9 proc.

W raporcie opublikowanym w trzeciej dekadzie sierpnia br. Międzynarodowa Rada Zbożowa (IGC) po raz kolejny obniżyła prognozę światowej produkcji pszenicy w obecnym sezonie – z 721 mln t w lipcu do 716 mln t obecnie, co będzie oznaczać spadek zbiorów w stosunku do poprzedniego sezonu aż o 42 mln t (o 5,5 proc.). Zapasy na koniec bieżącego sezonu prognozowane są na poziomie 248 mln t – o 18 mln t mniej niż na koniec poprzedniego sezonu. Duży spadek produkcji (wobec poprzedniego sezonu) szacowany jest w Rosji – o 17,9 mln t, do 67 mln t i w Unii Europejskiej – o 15,4 mln t, do 135,8 mln t. Wśród głównych światowych producentów i eksporterów pszenicy mniejsze zbiory prognozowane są na Ukrainie – o 1,5 mln t, do 25,5 mln t i w Australii – o 0,7 mln t, do 20,2 mln t. Natomiast wyższa produkcja szacowana jest w USA – o 3,7 mln t, do 51,1 mln t.

Cena kukurydzy na giełdzie w Paryżu w omawianym okresie spadła o 6,5 proc., do 177,75 euro/t (766 zł/t), a od początku roku podniosła się o 17,3 proc. Obecne notowania utrzymują się w fazie korekty spadkowej po wyznaczeniu przed miesiącem najwyższych cen od dwóch lat. Kukurydzy na giełdzie CBoT potaniała przez ostatnie trzy tygodnie o 2,8 proc., do 139,46 USD/t (516 zł/t), a od początku br. cena wzrosła o zaledwie 1,0 proc.

Według sierpniowej prognozy IGC globalna produkcja kukurydzy ma wzrosnąć o 12 mln t w porównaniu z prognozą lipcową, do 1064 mln t i o 19 mln t w stosunku do poprzedniego sezonu. Wśród głównych światowych producentów i eksporterów kukurydzy przez ostatni miesiąc najbardziej podniesiono szacunki zbiorów w USA – o 11 mln t, do 370 mln t, co oznacza mniejszą produkcję wobec poprzedniego sezonu już tylko o 1 mln t. W Brazylii oczekiwane zbiory w bieżącym sezonie są na poziomie 93,8 mln t – to o 11,6 mln t więcej niż w poprzednim sezonie, natomiast w Argentynie produkcja ma wzrosnąć o 5,9 mln t, do 49,5 mln t. Wśród liczących się eksporterów wyższe zbiory oczekiwane są na Ukrainie – o 4,7 mln t, do 28,8 mln t. W Unii Europejskiej, która jest importerem netto kukurydzy spodziewany jest spadek produkcji w obecnym sezonie o 4,8 mln t, do 60,4 mln t.

W omawianym okresie cena rzepaku na MATIF spadła o 3,0 proc., do 372,25 euro/t (1604 zł/t), a od początku roku podniosła się o 7,0 proc. Aktualne notowania znajdują się blisko 10-miesięcznych maksimów cenowych. Kanadyjska canola w tym czasie potaniała o 3,0 proc., do 495,50 CAD/t (1396 zł/t), a w br. wzrost wynosi 3,1 proc. Notowania amerykańskiej soi na giełdzie w Chicago spadły przez trzy tygodnie o 5,6 proc., do 305,70 USD/t (1131 zł/t), natomiast od początku roku notowania obniżyły się już o 12,6 proc.

Międzynarodowa Rada Zbożowa w sierpniowym raporcie prognozuje światową produkcję soi na rekordowym poziomie 366 mln t (o 7 mln t więcej niż w lipcowym raporcie). Oznacza to wzrost globalnych zbiorów aż o 28 mln t (o 8,3 proc.) wobec poprzedniego sezonu. W USA zbiory mają wynieść rekordowe 124,8 mln t (wobec 188 mln t przed rokiem). W Brazylii produkcja prognozowana jest w wysokości 121 mln t (120,5 mln t w poprzednim sezonie), natomiast w Argentynie zbiory mają osiągnąć 54 mln t (wobec zaledwie 37,5 mln t przed rokiem).

Pod koniec sierpnia br. Komisja Europejska oceniła unijne zbiory rzepaku w obecnym sezonie na poziomie 19,2 mln t. Oznacza to spadek produkcji wobec poprzedniego sezonu o 2,8 mln t (o 12,7 proc.). Aktualne unijne szacunki wskazują na najniższy poziom zbiorów od 2008 r. Największy spadek produkcji wystąpił u największych producentów. We Francji zbiory są mniejsze wobec poprzedniego sezonu o 0,8 mln t (o 14,8 proc.) i wynoszą 4,6 mln t. W Niemczech produkcja spadła o 0,6 mln t (o 14 proc.), do 3,7 mln t i w Polsce zbiory obniżyły się o 0,75 mln t (o 27,7 proc.), do 1,95 mln t. W Wielkiej Brytanii produkcja wyniosła podobnie jak przed rokiem 2,2 mln t, w Rumuni 1,6 mln t (o 0,1 mln t mniej niż w poprzednim sezonie). W Czechach zbiory wzrosły o 0,1 mln t, do 1,25 mln t.

Artykuł ukazał się w październikowym wydaniu miesięcznika "Farmer"