PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Konsument musi mieć prawo wyboru

W krajach Unii Europejskiej jednym z priorytetów jest kultywowanie lokalnych tradycji i obyczajów



Rozmawialiśmy z Arturem Ławniczakiem , podsekretarzem stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Współpraca producentów objętych systemami jakości żywności będzie zapewne sprzyjać zwiększaniu siły ekonomicznej podmiotów znajdujących się na rynku.

Udział w systemie chronionych oznaczeń geograficznych, chronionych nazw pochodzenia, gwarantowanych tradycyjnych specjalności, rolnictwa ekologicznego, integrowanej produkcji oraz w systemie „Jakość Tradycja”, umożliwia osiągnięcie wyższych dochodów przy jednoczesnej ochronie dziedzictwa narodowego oraz dbaniu o wpływ całego procesu wytwarzania na środowisko. Wytwarzanie produktów objętych ww. systemami umożliwia zmianę sposobu konkurowania – zamiast wytwarzania dużej ilości produktów homogenicznych produkuje się wysokojakościowe wyroby.
Cieszymy się, że w Polsce są inicjatywy nastawione na produkcję żywności metodami tradycyjnymi, sprawdzonymi w ciągu wielu lat, Dlatego cenne są wszelkie działania wspierające produkcję żywności metodami tradycyjnymi.

Wsparcie w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (PROW) dla rolników, producentów uczestniczących w programach, systemach jakości żywności jest szczególnie ważne?

- PROW obejmuje wiele dziedzin - wsparcie inwestycji, modernizacji, przetwórstwa, spraw środowiskowych czy oś aktywności społecznej Leader. One są powiązane, bo dotyczą cyklu produkcyjnego, warunków zamieszkania na obszarach wiejskich. Systemy jakości są bardzo ważne i dla rolników, i dla konsumentów. Wsparcie systemów żywności wysokiej jakości jest szczególnie ważne, ponieważ w Polsce dopiero się rozwija. Potrzebne jest przede wszystkim wsparcie dla konsumentów, ponieważ żywność, którą kupujemy i spożywamy, powinna być kontrolowana w sposób kompleksowy. W gospodarstwie, w produkcji, w przetwórstwie winna powstawać w sposób bezpieczny dla konsumentów. Po przypadkach groźnych chorób np. BSE sprawa bezpieczeństwa żywności stała się w UE priorytetem. Dbałość o bezpieczeństwo, o jakość kosztują. Koszty ponoszą w dużej mierze rolnicy. Efektywne zrealizowanie tych założeń wymaga jednak, aby konsumenci byli skłonni zapłacić więcej za produkty wytwarzane w ramach tych systemów.

Można zatem powiedzieć, że w PROW 2007-2013 traktuje się promocję tradycyjnie wytwarzanej żywności jako priorytet.

Tak, bo to jest bardzo potrzebne. Już słychać dzwonek alarmowy, by pracować z żywnością, która przynosi korzyści organizmowi. Oczywiście  powinna być bezpieczna. Jednak wybór, który wyrób kupić, należy do konsumenta. Można wybrać kiełbasę wytwarzaną tradycyjnymi metodami, w której składzie nie ma składników innych niż te stosowane od dziesięcioleci lub pokusić się o zakup tańszej kiełbasy, w której jest większa ilość składników stosowanych wraz z nowymi technologiami, w tym substancji dodatkowych.  Można kupić chleb tradycyjnie wyrabiany na zakwasie albo taki z dodatkiem substancji polepszających . Coraz częściej konsumenci sięgają po żywność produkowana metodami tradycyjnymi  , choć nie brakuje takich, dla których wciąż najbardziej liczy się cena. Konsument, jak mówiłem, musi mieć prawo wyboru i decydowania o własnym zdrowiu i rozwoju. Wybiera albo żywność tradycyjną, albo przemysłową. Nam zależy, by upowszechnić żywność na każdym etapie produkowaną metodami tradycyjnymi, a także na tym, by koszty jej wytworzenia i przetworzenia nie były wyższe od żywności przemysłowej. Łatwo to wytłumaczyć na przykładzie kiełbasy. Dobra kiełbasa produkowana metodą tradycyjną, zawierająca ponad 80 proc. mięsa, kosztuje 20 zł. Jest też kiełbasa za 15 zł, w której mięso stanowi 15 proc., a reszta to inne, tańsze składniki, w tym tłuszcz oraz inne dodatki. Jeśli wyliczyć cenę kilograma czystego mięsa, zdecydowanie tańsze jest ono w kiełbasie tradycyjnej. Pocieszający jest fakt, że kupujący coraz częściej wybierają nie tylko produkty o wyższych standardach higienicznych i zdrowotnych, lecz szukają również takich, które posiadają świadectwa potwierdzające ich pochodzenie lub gwarancję odpowiedniej metody produkcji.

Dla wielu z nich priorytetem nadal jest jedynie cena, za jaką mogą uzyskać dany produkt, co w kontekście masowego napływu do Europy tańszej żywności z krajów trzecich, stanowi ogromne wyzwanie zarówno dla producentów jak i dystrybutorów.

Nakierowywanie opinii publicznej na ogromną różnorodność zdrowej i bezpiecznej żywności wytwarzanej przez europejskich rolników jest zadaniem szczególnie trudnym w obliczu mechanizmów wyboru produktów przez konsumentów. Naszą rolą jest uświadamianie ich, pokazywanie, by mieli pełną wiedzę o tym, co kupują, jaki jest skład produktu, skąd pochodzi żywność. Ważną rolę w informowaniu konsumentów odgrywa znakowanie, które winno zawierać dane m.in. także o tym, czy żywność nie jest modyfikowana genetycznie, czy też zawiera GMO. Będziemy kłaść nacisk na znakowanie żywności, by było wiadomo z czego, kto, gdzie i w jaki sposób wyprodukował towar. Przez wiele lat zachwycaliśmy się różnymi normami, w tym systemem HACCP, przez co z rynku wypadło wiele małych zakładów, które nie mogły sprostać wymaganiom. A mogą one wytwarzać żywność choćby w ramach działalności marginalnej, ograniczonej i lokalnej tzw. MOL, gdzie obowiązują uproszczone procedury, choć oczywiście także te podstawowe - sanitarne i weterynaryjne. Nie trzeba inwestować milionów, by móc produkować. Wystarczy przygotować pomieszczenia gospodarskim sposobem, zachowując podstawowe wymogi. Tak było przed laty, gdy w gospodarstwach wytwarzano np. dżemy, konfitury i były one bezpieczne.

Czy poświęca się wystarczająco dużo czasu na propagowanie systemów jakości produktów rolnych i  promocję żywności wysokiej jakości, aby wzbudzić zainteresowanie wśród rolników i producentów?

Systemy jakości produktów rolnych to kolejny, niezwykle istotny z punktu widzenia skuteczności podejmowanych kampanii promocyjnych, element stanowiący praktyczne potwierdzenie spełniania przez dany produkt żywnościowy wszystkich norm charakteryzujących proces jego wytwarzania. Objęcie systemem promocji wspólnych marek handlowych, zarówno na rynku zewnętrznym jak i wewnętrznym, ma głębokie uzasadnienie także w zakresie budowania silnej pozycji marketingowej tradycyjnych, charakterystycznych dla regionu lub kraju produktów. Wzmacnianie wspólnych marek odgrywa również rolę integrującą producentów, których działania na rynku koncentrują się na konkurowaniu z innymi produktami, a nie wewnętrzną walką poprzez obniżanie cen i inne nieuczciwe praktyki rynkowe. Zauważamy widoczny wzrost zainteresowania systemami jakości żywności wśród rolników i producentów. Myślę, że w dużym stopniu dzięki temu, że razem z partnerami społecznymi poświęcamy dużo czasu na pokazywanie i promocję żywności wysokiej jakości. Wszystko po to, aby konsumenci widzieli i czuli różnicę między żywnością tradycyjną i przemysłową. To jednak proces na wiele lat, ponieważ większość konsumentów, jak już mówiłem, wciąż w pierwszym rzędzie patrzy na cenę, a nie jakość produktu.

Dla producentów łatwiejsze jest znalezienie się na ministerialnej liście produktów tradycyjnych niż zdobycie znaków europejskich. Mimo to, część z nich zabiega o znaki europejskie chronionej nazwy pochodzenia, chronionego oznaczenia geograficznego czy gwarantowanej tradycyjnej specjalności…

Dobrze, że jest lista produktów tradycyjnych, lokalnych, bo to pierwszy etap, który mobilizuje do przygotowania się do starań o znaki europejskie. Znalezienie się na liście krajowej to wielki sukces małego zakładu czy firmy. To może być początek przygotowania wniosku do Komisji Europejskiej. Bo choć procedura jest trudniejsza, to kiedyś musi być pierwszy krok. Cieszymy się, że jest duże zainteresowanie listą produktów tradycyjnych, lokalnych. Chcemy je wzmacniać przez działania z zakresu PROW. Wszystkie te produkty będą prezentowane na stronie Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich (www.ksow.gov.pl), dzięki czemu – jadąc do któregoś regionu Polski – będzie można sprawdzić, jakie produkty regionalne są dla niego charakterystyczne, czego warto spróbować. Podane będą nie tylko nazwy produktów, lecz także adresy producentów, by konsument miał możliwość szybkiej identyfikacji. Przeznaczymy też środki na promocję tych wszystkich produktów. Prawdopodobnie informacja o nich trafi do wszystkich ogólnopolskich mediów.


Unijny system pozwalający rejestrować i chronić nazwy produktów regionalnych i tradycyjnych jest niewątpliwie niezmiernie korzystny dla producentów takiej żywności, ale stawia wysokie wymagania.

Polskie wymagania odnośnie produktów tradycyjnych są pod niektórymi względami wyższe niż w europejskie. Jakość Tradycja to znak o znacznej renomie i myślę, że to dobrze, iż poprzeczka jest tak wysoka, bo dzięki temu nie wpuszcza się produktów popularnych w Polsce, ale bez polskiej tradycji wytwarzania. Dlatego jest ważne, by wymogi znaku Jakość Tradycja przede wszystkim premiowały produkty autentycznie, w sposób naturalny są związane z regionem, z technologią wytwarzania. Oprócz Jakość Tradycja zarejestrowany jest również znak jakości QMP dla mięsa wołowego, PQS dla mięsa wieprzowego, w trakcie tworzenia są znaki branżowe. Brakuje znaków jakości dla owoców i dla warzyw. Jeśli powstaną, łatwiej będzie nam pracować. Wszystkie znaki są równie ważne, stanowią wskazówkę dla konsumenta przy wyborze produktu. To on decyduje, co kupi.

Rolnicy i producenci, którzy zdecydowaliby się na wejście w system jakości mogą obecnie liczyć na wsparcie z PROW. W jaki sposób mogą je otrzymać?

Środki na promocję można uzyskać w ramach PROW. Spora część wydanych na ten cel pieniędzy jest refinansowana ze środków europejskich. Problem jest taki, że pieniądze trzeba wyłożyć, ale w przypadku wielu przedsięwzięć można różne formy wsparcia łączyć i w ten sposób dać sobie radę.
Dużo dobrej pracy związanej z promocją produktów tradycyjnych wykonują samorządy województw, zabierając rolników na wystawy czy pokazy. Natomiast całą procedurą wsparcia zajmuje się Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we współpracy z Agencją Rynku Rolnego.
Na pewno warto wspierać producentów zainteresowanych pozyskiwaniem znaków europejskich. Będziemy wzmacniać starania producentów. To jest praca, którą musimy wykonać wspólnie.

W byciu konkurencyjnym, w zdobywaniu rynku, nowych klientów regionalność i oryginalność produktów wysokiej jakości może nas odróżniać od innych.

Jestem przekonany, że to jest główny cel stosowania różnego rodzaju znaków i oznaczeń, systemów jakości. Mamy wiele potraw przypisanych do nas i wykorzystujmy te wyroby. Nie potrzebna jest wielka filozofia. Wystarczy kultywować to, co najlepsze. Wyłączne prawo do nazwy umożliwia producentom odróżnienie ich produktu od konkurencyjnych produktów znajdujących się na rynku, jednocześnie dostarczając konsumentom sprawdzonych i wiarygodnych informacji dotyczących jakości wyrobu.

Czy coś jeszcze do zakończenia PROW 2007-2013 uda się zrobić w odniesieniu do produktów regionalnych wysokiej jakości?

Na pewno będzie duża kampania informacyjna dla konsumentów. Będzie sukcesem, jeśli wielu konsumentów będzie zastanawiało się, co wybrać. To podstawa, bowiem dziś już spora grupa producentów wybrała wytwarzanie żywności jakościowej, a brakuje im wsparcia systemowego i zainteresowania konsumentów. Zatem niezbędna jest nie tylko kampania, lecz także zmiana kilku regulacji prawnych w odniesieniu do przetwarzania w gospodarstwach, przetwarzania i sprzedaży w małych lokalnych wytwórniach. Dużo pracy już wykonano, wprowadzono wiele uproszczeń w zakresie działalności marginalnej, ograniczonej i lokalnej. Teraz kończymy tworzenie pakietu propozycji dla prostego przetwórstwa w gospodarstwach. Rozpoczęły się także szkolenia z zakresu przetwórstwa owoców, soków oraz przetwórstwa zboża – mąki, płatków, kasz. Za chwilę będą gotowe szkolenia z zakresu przetwórstwa mięsa i mleka. Też w prostym szablonie do powielania w każdym miejscu w Polsce.
Ponadto chcemy wykorzystać środki europejskie i część krajowych. Już nad tym pracujemy. Myślę, że w końcu tego roku rozpocznie się duża kampania informacyjna, która potrwa do końca trwania obecnego PROW.

Dziękuję za rozmowę.

źródło: farmer.pl



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.235.179.111
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

KONTAKT24

Widziałeś, słyszałeś coś ważnego? Byłeś świadkiem niecodziennego wydarzenia? Napisz do nas! Opublikujemy, zainterweniujemy, pokażemy całemu światu. Jesteśmy dla Was 24 h na dobę, 7 dni w tygodniu.

DODAJ PLIKI

Kliknij lub przeciągnij pliki z dysku i upuść. Max. rozmiar pliku 4 MB.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.