Wydruk strony Farmer.pl - portal nowoczesnego rolnika

Leasing maszyn rolniczych

Autor: Anna Szajna-Olszowy

Dodano: 16-09-2018 07:01

Wśród rolników leasing jako forma finansowania sprzętu rolniczego zyskuje coraz większą popularność. W dobie szybkiego rozwoju i modernizacji gospodarstw rolnych, ale też nieprzewidywalnej sytuacji na rynku może to być korzystne rozwiązanie dla wielu gospodarstw. Ale czy zawsze bezpieczne?

Do niedawna leasing kojarzył się raczej z innymi branżami i dotyczył głównie samochodów, jednakże w ostatnich latach rośnie jego popularność w rolnictwie. Postępowość w tej branży została dostrzeżona również przez firmy leasingowe, które przygotowują specjalnie dla rolników oferty leasingu różnorakich maszyn rolniczych. Nie ulega wątpliwości, iż tego rodzaju maszyny stanowią dla gospodarstwa rolnego nieodzowne wsparcie, ale i wiążą się z wysokimi kosztami. Począwszy od ceny zakupu, która stanowi główną barierę, by wejść w ich posiadanie.

Stąd też działające na rynku firmy leasingowe proponują takie rozwiązania jak: leasing operacyjny, leasing finansowy czy też pożyczkę leasingową. W sposób jednoznaczny trudno jest wskazać, jaka forma finansowania dla rolnika będzie optymalna, uzależnione jest to bowiem ściśle od potrzeb konkretnego gospodarstwa, działalności, jaką prowadzimy, rodzaju maszyny, którą chcemy sfinansować. Można jednak wskazać na dwa podstawowe rodzaje leasingu, z którego korzystają rolnicy - są to leasing finansowy i operacyjny.

LEASING OPERACYJNY

Istota leasingu operacyjnego polega na tym, że rolnik musi uiścić opłatę początkową, a następnie płacić leasingodawcy comiesięczne raty w ustalonej wysokości. Przedmiot leasingu jest przez cały czas trwania umowy własnością firmy leasingowej, a nie rolnika, przy czym po spłaceniu wszystkich zobowiązań rolnik ma możliwość wykupu leasingowanej maszyny. Zazwyczaj leasing operacyjny jest polecany gospodarstwom, które utrzymują się ze środków własnych i są płatnikami podatku VAT. Dzięki takiej formie leasingu rolnicy mogą skorzystać z możliwości włączenia raty leasingowej do kosztów prowadzenia działalności gospodarczej, co stanowi dla nich korzyść. Przy czym należy pamiętać o ograniczeniach takich odliczeń, wynikających zprzepisów podatkowych.

LEASING FINANSOWY

W przypadku rolników, którzy rozliczają się ryczałtem, korzystniejszy wydaje się leasing finansowy, który pozwala na skrócenie czasu amortyzacji sprzętu rolniczego. Rolnicy ryczałtowi nie mogą zaliczyć rat leasingu do kosztów uzyskania przychodu, dlatego leasing operacyjny nie jest z ich punktu widzenia atrakcyjny. Wybierając ten rodzaj umowy leasingowej, rolnik musi wiedzieć, iż przedmiot leasingu zostanie zaliczony do jego składników majątkowych, więc przeciwnie niż w leasingu operacyjnym, to na nim spoczywa obowiązek dokonywania odpisów amortyzacyjnych. Warto wspomnieć, że rolnik staje się właścicielem przedmiotu leasingu automatycznie po wpłacie ostatniej raty.

Podsumowując, można wskazać, iż czynnikiem decydującym o wyborze formy leasingu będą koszty początkowe, które są znacznie niższe w przypadku leasingu operacyjnego - a to z uwagi na niższe zaangażowanie kapitału własnego. Ten rodzaj leasingu zaleca się również w sytuacji, kiedy przewidywany okres użytkowania przedmiotu leasingu będzie krótki, ponieważ wtedy możliwe jest zwiększenie bieżących kosztów działalności, a co za tym idzie - zmniejszenie podstawy o podatkowania.

PRZED PODPISANIEM UMOWY

Umowy leasingu dotyczące finansowania maszyn rolniczych opiewają zwykle na znaczne wartości, są skomplikowane i dość obszerne. Dlatego ze względu na możliwość występowania w nich niuansów, które mogą postawić rolnika w niekorzystnej sytuacji, warto w pierwszej kolejności zasięgnąć porady prawnika. W umowach należy zwrócić uwagę na szereg kwestii, które mogą być w różnoraki sposób uregulowane, m.in.: jak wyglądają kwestie spłaty rat, w jakim zakresie można korzystać z leasingowanej maszyny i kto może z niej korzystać, jak wygląda kwestia ubezpieczenia maszyny i co ono obejmuje, w jakich okolicznościach może dojść do rozwiązania umowy i jakie rodzi to konsekwencje finansowe, co się dzieje w przypadku wad maszyny i konieczności naprawy, co może powodować wzrost lub obniżenie oprocentowania rat.

Przed zawarciem umowy warto zatem zapoznać się z ofertami przynajmniej kilku firm leasingowych i porównać je ze sobą. Istotne jest również sprawdzenie wiarygodności firmy i poznanie opinii jej klientów. Należy też pamiętać, iż warto negocjować z leasingodawcami warunki zawieranych umów. Negocjacji mogą podlegać: cena przedmiotu leasingu, koszt ubezpieczenia (warto np. dowiedzieć się, czy jest możliwość wykupienia ubezpieczenia z inną firmą niż ta, z którą współpracuje leasingodawca) czy też wysokość ewentualnych kar umownych.

ZABEZPIECZENIE WEKSLOWE

Należy również zwrócić uwagę na to, iż często zabezpieczeniem dla firmy leasingowej jest wystawienie przez rolnika przy podpisywaniu umowy weksla in blanco. Firma ma możliwość wypełnienia go w przypadkach nierealizowania postanowień umowy przez rolnika, które to sytuacje powinny być szczegółowo opisane w treści deklaracji wekslowej.

Rolnicy często nie zdają sobie sprawy, jak istotne jest to narzędzie w rękach firm leasingowych i jak istotne jest, aby warunki, w jakich może zostać wypełniony weksel, zostały precyzyjnie określone. Może bowiem dojść do sytuacji, iż deklaracja wekslowa zostanie sporządzona w taki sposób, iż firma leasingowa będzie miała zbyt szerokie uprawnienia do wypełnienia weksla, co zrodzi poważne konsekwencje finansowe dla rolnika.

PRZYKŁADY Z ORZECZNICTWA

Przekładając powyższe rozważania na praktyczne sytuacje, z jakimi borykali się rolnicy, przedstawiamy przykładowe sytuacje dowodzące konieczności weryfikowania treści umów.

Przykładowo: w umowie wskazano, iż w przypadku opóźnienia w zapłacie którejkolwiek z opłat leasingowych leasingobiorca będzie płacić odsetki w podwójnej ustawowej wysokości. Nadto w takiej sytuacji leasingodawca może rozwiązać umowę ze skutkiem natychmiastowym, o ile opóźnienie w zapłacie którejkolwiek opłat przekroczy 14 dni. Takie okoliczności w świetle umowy uprawniały leasingodawcę do natychmiastowego przejęcia posiadania przedmiotu leasingu oraz żądania zapłaty wszystkich pozostałych opłat leasingowych wraz z równowartością ceny sprzedaży poleasingowej. W konsekwencji wypełniony został weksel in blanco, a następnie skierowany pozew o zapłatę kwoty wynikającej z weksla przeciwko rolnikowi. W przypadku braku podjęcia odpowiedniej reakcji przez rolnika zmuszony byłby on zapłacić wskazaną tam kwotę, jednak obrona podjęta przez rolnika i dokładna analiza przepisów kodeksu cywilnego wskazują, iż praktyka działania firmy leasingowej była niewłaściwa. Zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego leasingodawca miał wpierw obowiązek wyznaczyć rolnikowi na piśmie dodatkowy termin do zapłacenia zaległości (czego nie zrobił), a co za tym idzie - brak było podstaw do wypowiedzenia przez tę stronę umowy leasingu i do wypełnienia weksla.

Oprócz sytuacji problemowych, które wynikają z samego brzmienia umów, które mogą być niezgodne z obowiązującymi przepisami, często może dochodzić również do problemów z samym wykonywaniem umowy. Chodzi o uregulowania np. odpowiedzialności rolnika za sprzęt w przypadku wypadków losowych, używania i ewentualnego uszkodzenia maszyny przez osoby trzecie, czy też zakresu ubezpieczenia maszyny i sytuacji, w jakich działa ochrona ubezpieczeniowa.

Podsumowując, należy wskazać, iż jakkolwiek zalety finansowania działalności rolniczej poprzez zawieranie umów leasingowych są nie do przecenienia, to każdorazowo trzeba mieć na uwadze, że tego rodzaju umowy muszą być dokładnie zweryfikowane przed podpisaniem. To jedyne wyjście, aby uniknąć ewentualnych pułapek.

Artykuł ukazał się w w sierpniowym wydaniu miesięcznika "Farmer"

Już 7 listopada w Warszawie jedno z najważniejszych wydarzeń w rolniczym kalendarzu. Szerokie grono znamienitych gości i dziesiątki sesji, w których poruszamy aktualne i ważne dla rolników tematy. Zarejestruj się teraz!

×