Wydruk strony Farmer.pl - portal nowoczesnego rolnika

Drugi rok z rzędu susza zdominowała plonowanie jęczmienia

Autor: Małgorzata Tyszka

Dodano: 07-03-2020 06:48

Plon jęczmienia w badaniach Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego był w suchym roku 2019, podobnie jak w 2018 r., o ponad 10 dt/ha niższy niż zwykle. Widoczne były też różnice odmianowe.

Woda stała się czynnikiem limitującym wydajność roślin uprawnych. Widać to szczególnie na przykładzie form jarych. Dwa ostatnie lata pokazują, jak znacznie obniżyło się plonowanie. Niższe plonowanie tego gatunku widać też we wstępnych wynikach porejestrowych plonowania odmian jęczmienia jarego 2019 (patrz tabele) przygotowanych przez Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych (COBORU).

NA CELE BROWARNICZE

COBORU zamieściło wyniki badań z ubiegłego roku 8 odmian jęczmienia jarego typu browarnego. Trzeba jednak zaznaczyć, że w badaniach było ich więcej, ale nie uwzględniono ich w zestawieniu. Wszystkie badane odmiany zostały wpisane do Krajowego Rejestru (KR), w tym jedna została z niego usunięta po założeniu doświadczenia (KWS Cannton). Jedna z badanych pozycji została zarejestrowana w 2019 r., trzy w 2017 r., dwie w 2014 r. i jedna w 2016 r. Większość pochodzi z niemieckich hodowli. Jak plonowały? Okazuje się, że plon wzorca w 2019 r. był bardzo zbliżony do tego z roku 2018 i wyniósł dla poziomu a1 (przeciętny poziom agrotechniki) 59,9 dt/ha, a dla a2 (wysoki poziom agrotechniki oznacza zwiększone nawożenie azotowe, dokarmianie nalistne nawozami wieloskładnikowymi, a także ochronę chemiczną przed wyleganiem i chorobami grzybowymi) - 67,3 dt/ha (tab. 1). Trzeba jednak zaznaczyć, że wydajność w tych 2 suchych latach tego gatunku była dużo niższa i to na obu poziomach agrotechniki - o ponad 10 dt/ha.

Najwyższe plony - powyżej plonu wzorca - a zarazem powtarzalne w latach osiągnęły Esma i RGT Planet. Dla odmian typu browarnego istotny jest też wskaźnik jakości browarnej. Najwyższy osiągnęła odmiana Accordine - 7,95, następnie RGT Planet - 7,80 i Esma - 7,00. Wyjaśniamy, że wartość browarna oceniana jest w skali dziewięciostopniowej, gdzie 3,00-4,24 oznacza średnią, 4,25-5,49 - średnią do dobrej, 5,50-6,75 - dobrą, 6,75-7,99 - dobrą do bardzo dobrej, 8,00-9,00 - bardzo dobrą.

TYP PASTEWNY

Spośród 35 badanych pastewnych odmian jęczmienia blisko połowa - bo 17 - pochodziła z ro dzimych hodowli. Te polskie pochodzą z takich hodowli, jak: Hodowla Roślin Strzelce - Grupa IHAR (8), Małopolska Hodowla Roślin (3), Hodowla Roślin Smolice - Grupa IHAR (3), Poznańska Hodowla Roślin (2) i Danko Hodowla Roślin (1). W wypadku odmian zagranicznych dominują te z hodowli niemieckiej, takich firm jak KWS Lochow (5), oraz siedem, których reprezentantem była firma Danko, ale pochodzą one z zagranicznych hodowli: Basic, Allianz, Ella - Secobra Recherches SAS, Etolie - Saatzucht Josef Breun, Pilote - Syngenta, Airway - Nordic Seed, Paustian - Sejet Planteforaedling. Kilka reprezentuje też firma Saaten Union: Bente, Runner, Forman, Ismena, Salome, Soldo - Nordsaat Saatzucht. Wszystkie zostały zarejestrowane w Polsce i z reguły są nowe. Z tych "najmłodszych" po osiem zostało wpisanych do KR w roku 2019 i 2018. Z kolei z tych "najstarszych" mamy po jednej odmianie z roku 2010 i 2011.

Które kreacje odmianowe w typie pastewnym plonowały najlepiej? Prezentują to wyniki zamieszczone w tabeli 2, w której przedstawiamy te pozycje z zestawienia COBORU, które osiągnęły w roku ubiegłym plon wyższy lub równy wzorcowi. Co ciekawe, plon wzorca jest taki sam zarówno dla odmian pastewnych, jak i wcześniej opisanych browarnych, gdyż opracowany był dla konkretnych odmian. W roku 2019 wzorzec stanowiła średnia plonu z takich odmian, jak: RGT Planet, Avatar, Runner: 2018 r. - RGT Planet, Runner i Radek, 2017 r. - RGT Planet, Olympic, Soldo, Radek.

Dokładnie plon wzorca dla poziomu agrotechniki a1 wyniósł w 2019 r. - 59,9 dt/ ha. Na tym poziomie najlepiej plonowały takie odmiany jak Bente - 104 proc. plonu wzorca, a także MHR Fajter, Basic i Etoile - wszystkie po 102 proc. plonu wzorca. Na poziomie a2 ponownie "pierwsze miejsce zajęła" odmiana Bente - 105 proc. plonu wzorca i Etoile - 102 proc. plonu wzorca.

REGIONALNE RÓŻNICE

COBORU opracowało wstępne wyniki PDO również w poszczególnych regionach. I obejmuje woj. zachodniopomorskie i pomorskie, II - woj. warmińsko-mazurskie i podlaskie, III - woj. lubuskie, wielkopolskie i kujawsko-pomorskie, IV - woj. łódzkie, mazowieckie i lubelskie, V - woj. dolnośląskie, opolskie i śląskie, VI - woj. podkarpackie, małopolskie i świętokrzyskie.

Plonowanie jęczmienia było bardzo zróżnicowane regionalnie. W wypadku poziomu agrotechniki a1 najwyższy plon wzorca osiągnięto w regionie I - 70,9 dt/ha, kolejne wyniki były już niższe o blisko 10 dt na tonie i więcej, bo w regionie II wyniosły 63,1 dt/ha, VI - 62,7 dt/ha, V - 58,3 dt/ha, III - 56,3 dt/ha i najniższy w regionie IV - 53,7 dt/ha.

Wyniki dla wysokiego poziomu agrotechniki również okazały się bardzo zróżnicowane. Plon wzorca był najwyższy w północnej Polsce, a więc w regionie I - 77,7 dt/ha, II - 72,7 dt/ha, VI - 70,9 dt/ha, V - 64,8 dt/ha, IV - 62,5 dt/ha i najsłabszy w III - 61,9 dt/ha. Zatem najniższy plon jęczmienia jarego uzyskano w takich województwach, jak: lubuskie, wielkopolskie, kujawsko-pomorskie, łódzkie, mazowieckie i lubelskie, a więc w rejonach najbardziej dotkniętych suszą rolniczą w 2019 r. Wzorzec stanowiła średnia z plonów następujących odmian: RGT Planet, Avatar, Runner.

Niezależnie od regionu najbardziej plenne w 2019 r. na poziomie przeciętnej agrotechniki (uzyskały plony powyżej wzorca) okazały się: Bente, MHR Fajter, RGT Planet, KWS Vermont. Z kolei na poziomie a2 były to: Bente, Etolie, RGT Planet.

Najwyższe plony w poszczególnych regionach osiągnęły:

RGT Planet (a1 - 102 proc. plonu wzorca, a2 - 104 proc. plonu wzorca,

Bente (a1 - 106 proc. plonu wzorca) i Ovation (a2 - 104 proc. plonu wzorca),

Airway (a1 - 111 proc. plonu wzorca) i Allianz (a2 - 105 proc. plonu wzorca),

IV: Esma (a1 - 109 proc. plonu wzorca, a2 - 105 proc. plonu wzorca),

Bente i Etoile (a1 - 104 proc. plonu wzorca) i Bente (a2 - 103 proc. plonu wzorca),

Rezus (a1 - 105 proc. plonu wzorca) i Mecenas (a2 - 107 proc. plonu wzorca).

×