Wydruk strony Farmer.pl - portal nowoczesnego rolnika

Późne odchwaszczanie kukurydzy

Autor:

Dodano:

Specyfika uprawy kukurydzy oraz jej cechy biologiczne powodują, że pierwszych kilka tygodni po siewie roślina ta jest mało konkurencyjna dla chwastów. Tymczasem w niektórych przypadkach nawet krótka ich obecność w łanie może spowodować istotne straty plonu.

Wczesne odchwaszczanie kukurydzy jest rozwiązaniem preferowanym przez wielu rolników. Zdarza się jednak, że po jakimś czasie, nawet na prawidłowo chronionych plantacjach, ponownie zaczynają wschodzić niepożądane rośliny. Tego typu zachwaszczenie również wpływa negatywnie na poziom plonowania kukurydzy, a także może znacząco zwiększyć zapas nasion chwastów w glebie, które będą problemem w uprawach następczych.

Niektóre gatunki wschodzą późno

Dużym problemem w kukurydzy są chwasty ciepłolubne. Część z nich ma bardzo wysokie wymagania termiczne, więc sprzyjające warunki do ich kiełkowania mogą wystąpić dopiero pod koniec maja, a w niektórych przypadkach nawet na początku czerwca. Dlatego bywa, że masowe wschody tej grupy chwastów odbywają się już po tym, jak rolnik wykona zabieg herbicydowy.

Do ciepłolubnych traw zachwaszczających kukurydzę należą: chwastnica jednostronna, włośnice i paluszniki. Najbardziej rozpowszechniona chwastnica ma najniższe wymagania cieplne i kiełkuje już przy 10-15 st. C. Jest to roślina silnie konkurencyjna, intensywnie wyczerpująca glebę ze składników pokarmowych, a zwłaszcza z potasu. W badaniach IUNG-PIB gatunek ten w nasileniu 50 szt./m2 wytworzył na powierzchni 1 ha 10 t świeżej masy. Kukurydza w takim towarzystwie plonowała o 46 proc. niżej (plon zielonej masy). Włośnica sina i zielona pojawiają się na polach jeszcze później niż chwastnica, gdyż wschodzą dopiero, gdy gleba nagrzeje się do 15-20 st. C. Podobnych temperatur wymagają paluszniki (krwawy i nitkowaty) – gatunki znacznie rzadsze od poprzedników, które jednak lokalnie mogą sprawiać problemy. Paluszniki preferują gleby mało zasobne w składniki pokarmowe, o niewysokim pH. Palusznik krwawy uznawany jest nawet za gatunek acidofilny (kwasolubny).
Do gatunków dwuliściennych, które często występują w zachwaszczeniu wtórnym, należą: psianka czarna i szarłat szorstki. Psianka zaczyna kiełkować w temperaturze 15-18 st. C. Jest to roślina bardzo niepożądana na plantacjach kukurydzy. Według niektórych źródeł próg szkodliwości tego gatunku to 1 sztuka na m2. Niektórzy badacze donoszą, że w specyficznych warunkach nawet 0,5-1 szt. psianki na m2 może całkowicie zagłuszyć kukurydzę (dotyczy to jednak sytuacji, gdy psianka wschodzi wcześnie). Silnym konkurentem o składniki pokarmowe, światło i wodę jest również szarłat szorstki. W badaniu IUNG-PIB przeprowadzonym na mikropoletkach 20 szt. szarłatu na m2 powoduje spadek plonu ziarna kukurydzy o 32 proc. W takich warunkach chwasty pobrały 2 razy więcej azotu, 2 razy więcej fosforu i 5 razy więcej potasu niż rośliny uprawne w obsadzie 9 szt./m2. Gatunek ten do rozpoczęcia procesu kiełkowania wymaga ok. 7o st. C, jednak optimum jest znacznie wyższe i zawiera się w przedziale 30-40oC.

Po późnym oprysku nie będzie już korekty

Zabieg herbicydowy prowadzony w późnym terminie nalistnym musi być bardzo dokładnie przemyślany. Kukurydza niebawem wejdzie w fazę rozwojową, w której nie można stosować żadnych środków chwastobójczych, zatem szansy na kolejną poprawkę już nie będzie. W przypadku, gdy kukurydza ma wykształconych więcej niż 6 liści, liczba herbicydów zalecanych do jej ochrony ulega znacznemu ograniczeniu. W tym terminie niektórych substancji już nie będzie można zastosować. Jednak wykorzystując preparaty z dostępnego asortymentu, zazwyczaj bez większych problemów można poradzić sobie z większością najgroźniejszych chwastów występujących na plantacjach.
W dalszej części publikacji zostaną przedstawione wybrane substancje czynne oraz przykładowe produkty handlowe, które można wykorzystać do późnych zabiegów herbicydowych w kukurydzy (wykaz wszystkich zarejestrowanych preparatów oraz ich etykiety dostępne są na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi).

Wybielacze chwastów

Mezotrion oraz tembotrion to substancje czynne zaliczane do trójketonów. Działanie herbicydów z tej grupy wywołuje bardzo charakterystyczne symptomy. Po zabiegu, wskutek zahamowania powstawania barwników roślinnych, chwasty stają się białe. Dlatego trójketony czasami potocznie nazywane są wybielaczami.

Szereg środków zawierających mezotrion (np. Osorno SC) można aplikować do stadium 8. liścia kukurydzy (dokładne terminy stosowania zamieszczono w tabeli). Substancję tę wykorzystuje się do zwalczania chwastnicy jednostronnej, komosy białej, szarłatu szorstkiego oraz wielu innych, groźnych dla kukurydzy chwastów. Spektrum chwastobójcze podawane w etykietach poszczególnych produktów może się jednak w pewnym stopniu różnić, co wynika m.in. z przebiegu badań rejestracyjnych. Mezotrion dostępny jest także w towarzystwie innych substancji czynnych, np. terbutylazyny (Calaris 400 SC), bromoksynilu (np. Grizzly 200 OD), nikosulfuronu (np. Elpaso 105 OD).
Pośród preparatów zawierających tembotrion najpóźniej (od 2. do 8. liścia kukurydzy) wykorzystać można jednoskładnikowy Laudis 44 OD oraz dwuskładnikowy Auxo 337 EC (bromoksynil + tembotrion). Herbicydy te eliminują m.in. chwastnicę jednostronną, komosę białą, psiankę czarną oraz rdest plamisty.

Sulfonylomoczniki – na perz i nie tylko

Nikosulfuron to substancja z grupy pochodnych sulfonylomocznika wchodząca w skład kilkudziesięciu preparatów zalecanych do odchwaszczania kukurydzy. Wiele z nich można stosować w późnych terminach nalistnych – do stadium 7. (np. Nicogan 040 OD, Maksymus 040 SC, Tamizan 040 OD) lub 8. (np. Samson 6 OD, Kornic 060 OD), a nawet 9. liścia kukurydzy (np. Nixon 040 OD). Nikosulfuron działa na szereg gatunków jednoliściennych (m.in. chwastnicę jednostronną i perz właściwy) oraz dwuliściennych. Wrażliwość niektórych chwastów bywa jednak różnie oceniana, m.in. perz, w zależności od zarejestrowanej dawki substancji czynnej, został zamieszczony pośród gatunków wrażliwych lub średnio wrażliwych, a w części etykiet w ogóle nie został uwzględniony.
Herbicydem blisko spokrewnionym z nikosulfuronem jest rimsulfuron. Substancja ta wchodzi w skład znacznie mniejszej liczby produktów niż poprzednik. Część z nich, m.in. Rim 25 WG, Egzecutor 25 SG czy też Titus 25 WG, można aplikować do stadium 7. liścia kukurydzy. W etykiecie ostatniego z wymienionych (Titus 25 WG) jako chwasty wrażliwe zamieszczone są: blekot pospolity, bodziszek drobny, chwastnica jednostronna, dymnica pospolita, gwiazdnica pospolita, jasnota purpurowa, perz właściwy, przytulia czepna, samosiewy rzepaku, szarłat szorstki, tasznik pospolity, tobołki polne.
Nikosulfuron i rimsulfuron występują także w fabrycznych połączeniach z innymi substancjami czynnymi. Dostępne są m.in. takie kombinacje, jak: mezotrion + nikosulfuron + rimsulfuron (np. Colombus 51 WG) czy też nikosulfuron + dikamba (Kaltor 750 SG).

Niektóre herbicydy działają kontaktowo

Bromoksynil to substancja działająca kontaktowo, co oznacza, że w bardzo ograniczonym stopniu przemieszcza się w roślinie i działa głównie w miejscu, na które osiadła ciecz opryskowa. Pośród jednoskładnikowych preparatów zawierających ten związek tylko Emblem Pro 385 SC zarejestrowany jest do stosowania w późnych fazach rozwojowych rośliny uprawnej. Co prawda, zgodnie z etykietą, zabieg najlepiej wykonać, gdy kukurydza ma wykształconych od 4 do 6 liści (przy wysokości
15-20 cm), jednak dopuszczone jest wykorzystanie środka do stadium 8. liścia kukurydzy, o ile chwasty nie przekroczyły fazy wrażliwej. Jako gatunki zwalczane przez Emblem Pro 385 SC wymienione są: gwiazdnica pospolita, komosa biała, maruna bezwonna, psianka czarna, przetacznik perski, przytulia czepna, rdest plamisty, rumian polny, szarłat szorstki, tasznik pospolity, tobołki polne. Bromoksynil dostępny jest także w połączeniach fabrycznych m.in. z terbutylazyną (np. Zorba 340 SE).
Inną substancją o działaniu kontaktowym, która może być stosowana od fazy 2. do 8. liścia kukurydzy, jest pirydat (np. Diva 600 EC). Herbicyd ten eliminuje niektóre gatunki dwuliścienne, m.in. komosę białą, szarłat szorstki, przytulię czepną i psiankę czarną.

Rozwiązanie tylko dla odmian tolerancyjnych

Na stanowiskach, gdzie głównym problemem są chwasty z rodziny traw, dobrym rozwiązaniem może okazać się cykloksydym (Focus Ultra 100 EC). Należy jednak pamiętać, że zabieg jest możliwy wyłącznie w sytuacji, gdy wysiana odmiana kukurydzy jest tolerancyjna na działanie tej substancji. W przeciwnym wypadku oprócz chwastów zniszczymy także roślinę uprawną! Cykloksydym można wykorzystać w terminie od 2 do 9 liści kukurydzy. Jego spektrum chwastobójcze obejmuje wiele gatunków traw, m.in. chwastnicę jednostronną, miotłę zbożową, owies głuchy, palusznika krwawego, stokłosę płonną, samosiewy zbóż, stokłosę polną, wiechlinę zwyczajną, włośnicę zieloną, wyczyńca polnego, życicę wielokwiatową, życicę trwałą.

Uwaga na wysokie temperatury

Druga połowa wiosny to czas, gdy temperatury powietrza bywają już bardzo wysokie. W takich warunkach wzrasta ryzyko fitotoksycznego oddziaływania herbicydu na roślinę uprawną. Graniczna – maksymalna temperatura, powyżej której nie zaleca się stosować wielu preparatów, wynosi ok. 25oC. Jednak nie jest to regułą, dlatego przed każdym zabiegiem należy przestudiować etykietę i dokładnie sprawdzić wszystkie zalecenia producenta dotyczące stosowania preparatu. Trzeba też pamiętać, że duże wahania temperatury pomiędzy dniem i nocą również mogą być bardzo niekorzystne i sprzyjać uszkodzeniom rośliny uprawnej.

×