Cykl dotyczący cen maszyn rolniczych epoki PRL cieszy się ogromnym zainteresowaniem. W komentarzach niemal od początku pojawiały się jednak sugestie, by ceny maszyn odnosić nie do samochodów czy produktów spożywczych, a do zarobków ówczesnych rolników. Początkowo nie dysponowaliśmy odpowiednimi wiarygodnymi danymi odnośnie cen skupu, ale na naszą prośbę odpowiedział GUS, przesyłając skany roczników statystycznych z lat 1970-1985. Uzyskane w ten sposób dane zestawimy z cenami zaprezentowanych wcześniej maszyn rolniczych.

Ceny skupu płodów rolnych 1970 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1970 r. była skupowana średnio po 3500 zł/t, żyto po około 2400 zł/t, jęczmień odpowiednio 3100 zł/t, a owies około 2200 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 800 zł/t, a buraki cukrowe 600 zł/t.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 11,70 zł/kg, cielęcy około 12,20 zł/kg, a wieprzowy średnio 20,90 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1970 roku wynosiła około 2,64 zł/l, a jaj kurzych 1,70 zł/szt.

Ceny skupu płodów rolnych 1971 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1971 r. była skupowana średnio po 3700 zł/t, żyto po około 2450 zł/t, jęczmień odpowiednio 3600 zł/t, a owies około 2450 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 1000 zł/t, a buraki cukrowe 600 zł/t, podobnie jak rok wcześniej.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 12,80 zł/kg, cielęcy około 12,50 zł/kg, a wieprzowy średnio 26,30 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1971 roku wynosiła około 3,06 zł/l, a jaj kurzych 1,70 zł/szt., podobnie jak rok wcześniej.

W 1971 roku tuczniki kosztowały średnio 26,30 zł/kg, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe
W 1971 roku tuczniki kosztowały średnio 26,30 zł/kg, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Ceny skupu płodów rolnych 1972 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1972 r. była skupowana średnio po 3950 zł/t, żyto po około 3000 zł/t, jęczmień odpowiednio 3750 zł/t, a owies około 2850 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 1300 zł/t, a buraki cukrowe 600 zł/t, podobnie jak w poprzednich sezonach.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 16,80 zł/kg, cielęcy około 19,40 zł/kg, a wieprzowy średnio 27,90 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1972 roku wynosiła około 3,43 zł/l, a jaj kurzych 1,77 zł/szt.

Ceny skupu płodów rolnych 1973 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1973 r. była skupowana średnio po 4050 zł/t, żyto po około 3050 zł/t, jęczmień odpowiednio 3800 zł/t, a owies około 2900 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 1400 zł/t, a buraki cukrowe 650 zł/t.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 18,10 zł/kg, cielęcy około 23,40 zł/kg, a wieprzowy średnio 27,90 zł/kg, podobnie jak rok wcześniej. Średnia cena skupu mleka w 1973 roku wynosiła około 3,46 zł/l, a jaj kurzych 1,72 zł/szt.

Ceny skupu płodów rolnych 1974 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1974 r. była skupowana średnio po 3950 zł/t, żyto po około 2950 zł/t, jęczmień odpowiednio 3700 zł/t, a owies około 2900 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 1400 zł/t, a buraki cukrowe 750 zł/t.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 20,90 zł/kg, cielęcy około 24,50 zł/kg, a wieprzowy średnio 28,10 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1974 roku wynosiła około 3,51 zł/l, a jaj kurzych 1,91 zł/szt.

W 1974 roku ziemniaki sprzedawało się za 1400 zł/t, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe
W 1974 roku ziemniaki sprzedawało się za 1400 zł/t, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Ceny skupu płodów rolnych 1975 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1975 r. była skupowana średnio po 4050 zł/t, żyto po około 3000 zł/t, jęczmień odpowiednio 3750 zł/t, a owies około 2900 zł/t, podobnie jak rok wcześniej. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 1500 zł/t, a buraki cukrowe 1000 zł/t.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 21,50 zł/kg, cielęcy około 24,40 zł/kg, a wieprzowy średnio 29,40 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1975 roku wynosiła około 3,69 zł/l, a jaj kurzych 1,96 zł/szt.

Ceny skupu płodów rolnych 1976 r.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, pszenica w 1976 r. była skupowana średnio po 5250 zł/t, żyto po około 4400 zł/t, jęczmień odpowiednio 4900 zł/t, a owies około 4150 zł/t. Ziemniaki sprzedawało się wówczas za średnio 2150 zł/t, a buraki cukrowe 1100 zł/t.

Żywiec wołowy skupowany był średnio po 23,80 zł/kg, cielęcy około 27,10 zł/kg, a wieprzowy średnio 34,30 zł/kg. Średnia cena skupu mleka w 1976 roku wynosiła około 4,62 zł/l, a jaj kurzych 2,29 zł/szt.

Ceny maszyn rolniczych 1976 r.

Jeśli chodzi o ceny maszyn rolniczych, które były w tym czasie w sprzedaży, dane pochodzą z publikacji „Dane techniczno – eksploatacyjne maszyn i ciągników rolniczych”. W 1976 roku można było kupić przykładowo Ursusa C330 za 120 tysięcy złotych, Ursusa C4011 za 91 tys. zł, Ursusa C360 za 150 tys. zł czy Ursusa C385 za 300 tysięcy złotych. Jeśli chodzi o kombajny, Vistula KZB-3B kosztowała wówczas 210 tysięcy złotych, Bizon Z040 460 tys. zł, a Bizon Z050 550 tysięcy złotych.

Debiutujący w tym roku Ursus C360 był więc warty w przeliczeniu niecałe 30 ton pszenicy. Należy mieć jednak świadomość, że w tamtych czasach osiągało się znacznie mniejsze wydajności, a to oznacza, że taką ilość zboża uzyskiwało się ze znacznie większego areału niż dziś. Średni plon pszenicy w 1976 roku wynosił około 3 t/ha, a w doświadczalnictwie uzyskiwało się wówczas 4-4,5 t/ha. Osobną kwestią pozostaje natomiast dostępność maszyn dla rolników indywidualnych.

W latach 70-tych, względem cen skupu płodów rolnych, maszyny rolnicze nie były drogie, ale problematyczna była ich dostępność dla rolników indywidualnych, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe
W latach 70-tych, względem cen skupu płodów rolnych, maszyny rolnicze nie były drogie, ale problematyczna była ich dostępność dla rolników indywidualnych, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Spośród maszyn zaczepianych do ciągników, w Agromie można było znaleźć przykładowo pług 2-skibowy za 7800 zł, 3-skibowy za 12 tys. zł, siewnik Poznaniak za 20 tysięcy złotych czy ładowacz Cyklop za ponad 100 tys. zł. W ofercie nadal pozostawało dużo maszyn konnych, między innymi pług 1-skibowy za 700 złotych, pług 2 skibowy ramowy za 2000 zł, kultywator sprężynowy również za 2000 zł, siewnik Góral za 5,2 tys. zł czy większy Kaszub za 5,8 tys. złotych.