Komisarz Wojciechowski mówiąc o długoterminowej wizji rozwoju rolnictwa UE stwierdził, że budżet Wspólnej Polityki Rolnej w dłuższej perspektywie nie zapewni bezpieczeństwa żywnościowego.

- Jeżeli chcemy zapewnić bezpieczeństwo żywnościowe - zwłaszcza w obliczu tak ciężkich kryzysów, z jakimi się zmaga cała gospodarka i rolnictwo - to musimy pomyśleć o większym budżecie na rolnictwo - stwierdził komisarz łącząc się zdalnie z uczestnikami konwentu.

Jak zauważył, nad nowym budżetem dotyczącym rolnictwa będzie pracować następna kadencja Komisji Europejskiej i Parlamentu Europejskiego. Zapowiedział inicjatywy, które mają istotnie wzmocnić budżet na ten cel.

- Potrzebujemy przede wszystkim narzędzi kryzysowych - stwierdził Wojciechowski. Dodał, że KE nie ma pieniędzy na pomoc dla rolników np. w obliczu kryzysu nawozowego; dysponuje niewielką rezerwą w wysokości 500 mln euro, która została zużyta. W takim przypadku - zaznaczył - pozostaje pomoc publiczna. Jako przykład wskazał rozwiązanie zastosowane przez polski rząd.

- Pomoc nawozowa, którą zastosowała Polska była jedyna i unikalna w całej UE. To prawie 4 mld zł. Żaden inny kraj tego nie zastosował u swoich rolników - powiedział komisarz. Zastrzegł, że to była inicjatywa polskiego rządu, na którą zgodę wydała KE.

- W obliczu agresji rosyjskiej na Ukrainę KE wprowadziła możliwość pomocy publicznej dla wszystkich sektorów dotkniętych skutkami tej wojny. Ta pomoc publiczna została do tej pory zatwierdzona w kwocie ponad 455 mld euro, z czego prawie 90 proc. to jest pomoc w Niemczech i Francji - powiedział komisarz zastrzegając, że dane pochodzą sprzed dwóch-trzech tygodni.

- Mamy obawy, czy w takiej sytuacji możemy jeszcze mówić o wspólnym rynku, bo to jest pomoc wielkości trzech budżetów rocznych UE - dodał.

Zdaniem Wojciechowskiego pomoc publiczna na dłuższą metę nie jest rozwiązaniem, bo zakłóca wspólny rynek. Z drugiej strony - zastrzegł - w sytuacji kryzysowej UE nie ma funduszy, które może użyć, zwłaszcza jeśli chodzi o rolnictwo.

Mówiąc o wojnie na Ukrainie komisarz stwierdził, że sukcesem okazały się korytarze solidarnościowe, w utworzeniu których największy wkład miała Polska i Rumunia. "Eksport zbóż z Ukrainy właściwie wrócił do poziomu sprzed wojny" - powiedział komisarz. W jego ocenie otwarcie handlu z Ukrainą było i jest strategiczną koniecznością, ale teraz należy to przeanalizować.

- W tych dziedzinach, gdzie import wzrósł kilkakrotnie w stosunku do stanu przedwojennego (m.in. kukurydza, rzepak, drób, olej słonecznikowy) to jest sprawa, którą musimy solidnie przemyśleć - przyznał.

Wojciechowski przedstawił także wyniki spisów rolnych, które odbyły się w całej UE, w tym także w Polsce. Wskazał, że między 2010 a 2020 r. UE straciła 3 mln farm. - zniknęły głównie małe i średnie gospodarstwa, przybyło natomiast gospodarstw powyżej 100 ha.

- Oceniamy ten proces negatywnie. Trzeba go zatrzymać i próbować zmienić. Utrata małych i średnich gospodarstw nie jest dobrym zjawiskiem, bo rolnictwo jest wtedy mniej zrównoważone i mniej odporne na kryzysy - wyjaśnił.

Jak poinformował, UE straciła dużo gospodarstw mieszanych (spadek z 3,1 do 1,8 mln), które łączą produkcję zwierzęcą z roślinną. Komisarz zastrzegł, że w Polsce tempo zmian jest mniejsze niż średnia unijna (spadek z 1,5 do 1,3 mln).

Zwrócił uwagę, że dużym problemem jest wiek rolników. "Nie mamy następców w gospodarstwach rolnych. Średni wiek rolnika w UE to 57 lat" - powiedział dodając, że oznacza to wzrost o 1,5 roku. Z przedstawionych przez Wojciechowskiego danych wynika, że co trzeci rolnik w Europie ma więcej niż 65 lat, natomiast w Polsce ten odsetek wynosi 13-14 proc., co jest jednym z najlepszych wskaźników w UE. "Problem starzenia się i braku następców jest wszędzie" - zaznaczył.

Konwent Marszałków Województw RP został powołany w 1999 r., wraz z powstaniem samorządów szczebla wojewódzkiego. Jest ciałem opiniodawczo-doradczym Związku Województw Rzeczypospolitej Polskiej, reprezentującym interesy wszystkich 16 polskich województw. Od 1 lipca do 31 grudnia br. przewodnictwo w Konwencie Marszałków sprawuje Województwo Lubelskie.

I posiedzenie Konwentu Marszałków odbyło się 20-21 września w Kazimierzu Dolnym. Na zakończenie drugiego posiedzenia marszałek województwa lubelskiego Jarosław Stawiarski przekazał przewodnictwo w konwencie wicemarszałkowi województwa wielkopolskiego Krzysztofowi Grabowskiemu.